Connect with us

Svijet

NJEMAČKA NA KOLJENIMA! Stiže li spas za EU s drugog kraja kontinenta?

Njemačka ekonomija tetura, ali jug Evrope bilježi rast. Mogu li donedavni problemi evrozone postati motor čitave Evrope?

Prije samo nekoliko godina Portugal, Italija, Španija i posebno Grčka bili su problem za Evropsku uniju i evrozonu.
Međutim, sada o tome više ne može biti riječi, uveren je španski premijer Pedro Sančez, koji je nedavno na Svjetskom ekonomskom forumu u Davosu izjavio:“Mi na jugu takođe možemo doprinijeti rješenjima za zajedničke probleme.”

Govorio je o mogućnosti proizvodnje i izvoza više čiste energije tokom energetske krize nakon ruske invazije na Ukrajinu – u Španiji je to pretežno solarna energija. Sančez je naglasio da bi Španija na taj način trebalo da postane “najuspješnija ekonomija na svijetu”, piše DW.

Međutim, iz šire evropske perspektive, situacija nije baš povoljna: ekonomija u zoni evra stagnira.

Zajednički bruto domaći proizvod (BDP) je i u posljednjem kvartalu prošle godine ostao na nivou jesenjeg kvartala, prema podacima Eurostata. U ljetnjem kvartalu zabiliežen je rast od 0,4 odsto.

Pravi motor je ipak sjever

Stručnjaci su složni: glavni razlog je stalna slabost najveće evropske ekonomije. U Njemačkoj je BDP pao za 0,2 odsto u četvrtom kvartalu i u cijeloj 2024. godini.

“Njemačka sve više zaostaje”, rekao je za Rojters glavni ekonomista privatne banke “Hauck Aufhäuser Lampe”, Aleksander Kriger.

Najsnažnija ekonomija u evrozoni slabi, a bivši problematični igrači dobijaju zamah – mogu li južne zemlje u budućnosti preuzeti ulogu lokomotive? Ekonomista Gabriel Felbermajer to ne vidi tako.

Direktor austrijskog Instituta za ekonomska istraživanja (VIFO) objašnjava: “Ne, to ne mogu. Jednostavno su ekonomski premale za to.” Njemačka i Francuska, podsjeća Felbermajer, čine “više od 50 odsto BDP-a zone evra. A ovom industrijski snažnom sjevernom bloku treba dodati zemlje poput Austrije, Slovenije, Slovačke i takođe Nizozemske.

” I nisu samo oni pogođeni: “Takođe, ne-evro zemlje u EU, prvenstveno Češka, djelimično i Poljska, pate zbog slabosti industrijske jezgre EU.”

Cijena energije ubija Njemačku

Šta trenutno čini “južnjake” tako snažnima i zašto ostatak, inače tako silan, izgleda slabašno? Za ekonomistu Hansa-Vernera Sina, bivšeg šefa minhenskog Ifo instituta, razlozi su podjednako spoljašnji kao i zbog političkih odluka.

“Njemačka je posljednjih godina jako patila zbog energetske krize koja je nastala kombinacijom rata (u Ukrajini) i samostalno izazvane nestašice energije”, kaže on.

Posebno se žali na namjeravani prelazak s fosilnih goriva na zelene izvore energije.

“EU i Njemačka su izgubile svaku mjeru. Rezultat tih intervencija doveo je do toga da naša zemlja sada ima najviše cijene električne energije na svijetu”, kaže Verner Sin.

Prema Sinu, “posebno pati hemijska industrija”. Takođe, automobilska industrija, inače ponos Njemačke, pod velikim je pritiskom: “Evropska pravila o potrošnji spektra vozila oduzela su automobilskoj industriji njenu konkurentnost.”

Gabriel Felbermajer ima slično mišljenje. U južnim zemljama turizam i poljoprivreda igraju veću ulogu, dok industrija ima “znatno manji udio u ukupnoj ekonomskoj vrijednosti. Više cijene energije u cijeloj Evropi, trgovinski ratovi, izazovi dekarbonizacije – sve to manje pogađa jug nego sjever.”

Biće tek malo bolje

Osim toga, dio je i njihova zasluga: od 2010. godine južne zemlje bilieže niže stope inflacije nego siever. “To je koristilo njihovoj konkurentnosti. Reformski napori nakon dužničke krize evra su se isplatili. To se može reći za Grčku, Španiju i Portugal.”

Svjetlo na kraju tunela ekonomskih nedaća nije na vidiku. U najboljem slučaju nazire se blagi rast, procjenjuje glavni ekonomista Commerzbanke Jorg Kremer.

“Duboka strukturalna kriza u industriji i Trampove prijetnje carinama sve vuku prema dole”, kaže Kremer.

Američki predsjednik prijeti Evropi carinama. To bi posebno pogodilo izvozno orijentisanu Njemačku.

“Za sada nema nikakvih znakova oporavka”, potvrđuje direktor Instituta za makroekonomiju i konjunkturna istraživanja (IMK), Sebastijan Dulin.

On navodi različite razloge za dugotrajnu stagnaciju njemačke konjunkture, uključujući “agresivnu industrijsku politiku Kine koja šteti izvozu. Osim toga, visoke kamatne stope Evropske centralne banke i dalje koče investicije u trenutnim ekonomskim uslovima.”

Moraju doći promjene

Ostaje nada da je uviđanje problema prvi korak prema poboljšanju, a čini se da je dosadašnji njemački ministar ekonomije Robert Habek došao do tog uvida.

Tako je nedavno u Davosu izjavio: “Na neki način smo previdjeli kako se ne radi o kratkoročnoj krizi, već o strukturalnoj krizi.”

To se posebno očituje u industriji koja se bori s visokim cijenama električne energije. Za Njemačku odlučujući izvoz slabi, a raspoloženje domaćih potrošača se pogoršava.

“Moramo ponovo osmisliti naš poslovni model”, smatra trenutni ministar Habek. Evropska komisija ipak očekuje blagi oporavak konjunkture u evrozoni 2025. godine i rast od 1,3 odsto. Evropska centralna banka, gdje stručnjaci ubrzo očekuju smanjenje eskontne stope, vjerovatno će tokom godine preduzeti daljnje korake.

Šef VIFO-a Gabriel Felbermajer ne smatra trenutne odnose snaga između sjevernih i južnih zemalja neobičnim.

“U nekom trenutku vodi industrijski jaki sever, a onda opet južne zemlje čije ekonomije pretežno počivaju na uslužnim djelatnostima. Nije drugačije niti u drugim velikim ekonomijama, poput SAD.”

Ključno je da “sjever sprovede potrebne reforme za veću konkurentnost, a jug pritom ne posustane. Takođe bi bilo važno da se unutrašnje tržište, koje je takođe sredstvo za izjednačavanje između pojedinih regiona, ponovo ojača”, smatra Felbermajer.

Related Topics:

Svijet

“NISMO MI”! Izrael demantuje špijunažu Amerike

Pentagon je posljednjih nedelja podigao procjenu kontraobavještajne prijetnje povezane sa Izraelom na najviši nivo zbog zabrinutosti zbog pojačanih izraelskih špijunskih aktivnosti usmjerenih ka Sjedinjenim Američkim Državama, rekli su sadašnji i bivši američki zvaničnici za NBC News.

Prema njihovim navodima, izraelske službe nastoje da prikupe informacije o internim razmatranjima i donošenju odluka administracije američkog predsjednika Donalda Trampa u vezi sa sukobima na Bliskom istoku.

Izvori tvrde da su američko Ministarstvo odbrane i Obavještajna agencija za odbranu (DIA) izradili novu procjenu koja sposobnost Izraela za ljudsku špijunažu i tehničko prikupljanje podataka ocijenjuje kao „kritičnu”.

Zvaničnici tvrde da dokument sadrži i primjere događaja koji su pojačali zabrinutost unutar Pentagona, ali nisu naveli da li je neki konkretan incident doveo do odluke o podizanju nivoa upozorenja.

Oni su naveli da pojačane mjere opreza zasad ne utiču na svakodnevnu razmjenu obavještajnih podataka između SAD i Izraela, ali da bi mogle da dovedu do dodatnih bezbjednosnih mjera tokom kontakata američkih zvaničnika sa izraelskim partnerima.

Izraelska ambasada u Vašingtonu odbacila je te tvrdnje, navodeći da je „potpuno netačno” da Izrael špijunira Sjedinjene Američke Države.

„Izrael ne prikuplja obavještajne podatke o američkim entitetima, a kamoli o zvaničnicima američke vlade. Napori Izraela za prikupljanje obavještajnih podataka usmjereni su na njegove neprijatelje, a ne na saveznike”, saopštila je izraelska ambasada.

Pentagon je odbio da komentariše navode, dok je zvaničnik Bijele kuće kazao da je priča „lažna” i da dolazi od osoba koje nemaju saznanja o tome šta se dešava, prenosi Tanjug.

Nastavi čitati

Svijet

ZELENSKI U PANICI SATJERAN U ĆOŠAK! Dok front puca, on bi da završava rat i prstom upire u Putina!

Ukrajinski predsednik Volodimir Zelenski saopštio je da je vreme da se okonča rat, navodeći da, kako je rekao, “ruski vladar” želi da nastavi borbu zbog čega Ukrajina odgovara na napade.
Zelenski je na platformi X naveo da su ukrajinski dronovi prešli oko 1.000 kilometara do regiona Sankt Peterburga, gde su, prema tvrdnjama, pogodili arsenal neprijateljske mornarice i bazu u Kronštatu.

Takođe je rekao da su ukrajinske “sankcije dugog dometa” dosegle oko 500 kilometara u Krasnodarski kraj, gde je pogođeno skladište nafte.

Prema njegovim rečima, operacije su sprovedene uz učešće Oružanih snaga Ukrajine, Službe bezbednosti Ukrajine i Odbrambene obaveštajne službe Ukrajine.

Zelenski je poručio da Rusija mora da okonča rat i prestane sa napadima.

“Svaka manifestacija nepravde protiv Ukrajine dobiće pravedan odgovor. Zahvaljujem našim ratnicima na njihovoj preciznosti”, rekao je on.

(Tanjug)

Nastavi čitati

Svijet

ZASTRAŠUJUĆA PRETNJA AMERICI! Moćni iranski general poslao jezivo upozorenje Vašingtonu! “UĆI ĆETE U MRAČAN I BESKRAJAN TUNEL”

Viši savjetnik vođe Islamske revolucije i bivši glavni komandant Revolucionarne garde Irana Mohsen Rezai oštro je upozorio Sjedinjene Američke Države da se ne uvlače “u močvaru rata” obnavljanjem agresije protiv Irana. “Oni znaju da je cijena pregovora daleko niža od cijene rata. Ako ponovo izaberu vojnu akciju, ući će u mračan i beskrajan tunel”, rekao je Rezai u intervjuu za Si-En-En, prenosi iranska državna televizija PressTV. On je upozorio i na potencijalne geopolitičke posljedice “nepromišljene agresije SAD”.

“Ako se rat nastavi i blokada potraje, proširićemo sukob van regiona, od Indijskog okeana do Crvenog mora, moreuza Bab el-Mandeb i Sredozemnog mora. To bi bilo veoma loše za SAD”, poručio je Rezai, a prenosi Tanjug.

Nastavi čitati

Aktuelno