Connect with us

Region

Hrvatski fudbaler Emil Perška bio ustaša a GREŠKOM DOBIO ULICU U BEOGRADU

Nosio je dres reprezentacije Jugoslavije 14 puta, ali je više upamćen po političkim akcijama tokom Prvog i Drugog svjetskog rata.

Jedan od najtalentovanijih jugoslovenskih fudbalera Emil Perška je praktično obrisan iz sportske istorije zbog političkog angažmana tokom Prvog i Drugog svjetskog rata. Najveći trag u klupskoj karijeri je ostavio u dresu Građanskog iz Zagreba, dok je za reprezentaciju Jugoslavije zabilježio 14 nastupa. Njegova smrt je i dan danas obavijena velom tajne.

Emil Perška je svakako bio kontroverzna ličnost, dovodio se u vezu sa ustaškim režimom, a 2019. godine je čak dobio svoju ulicu u Beogradu, ali je njen naziv hitno promijenjen.

Ko je bio Emil Perška?
Rođen je 1896. godine u Staroj Pazovi u slovačkoj porodici. Prema dostupnim informacijama, poslije Prvog svjetskog rata nije smio da se vrati u Jugoslaviju jer je bio vojni dezerter. Stoga je i ugovor sa Građanskim potpisao u Beču 1019. godine. Ubrzo je pomilovan, pa se vratio u Zagreb. Igrao je na prvoj utakmici tadašnje Kraljevine Srba, Hrvata i Slovenaca, na olimpijskom turniru 1920. u Antverpenu. Dobre partije su ga preporučile u francusku ligu, ali se ubrzo vratio u Građanski.

Sa hrvatskim klubom je osvajio tri nacionalna prvenstva (1923. 1926. 1928). Za reprezentaciju Jugoslavije odigrao je 14 utakmica (1920 – 1927) i postigao dva gola. Debitovao je 28. avgusta 1920. protiv Čehoslovačke (0:7) na olimpijskom turniru u Antverpenu, a posljednji put je obukao nacionalni dres 31. jula 1927. opet protiv Čehoslovačke (1:1) u Beogradu, kada je postigao i jedini gol.

Prema nekim informacijama, tokom Drugog svjetskog rata bio je policijski službenik i vjerni pristalica ustaškog pokreta, što ga je na kraju koštalo glave. Takođe, aktivno se bavio novinarstvom pišući za tadašnje listove Večer i Sportski list.

Pucao na srpske vojnike
Emil je važio za hrvatskom nacionalistu, bio je učesnik pobune hrvatskih vojnika na Trgu bana Jelačića 1918. godine, kada je, prema nekim zapisima, kao mladi domobranski desetnik pucao na pripadnike srpske vojske. Ubrzo mu je potički angažman postao važniji od fudbala, pa je odbio da dalje nastupa za reprezentaciju Jugoslavije.

Upravo su ga radikalni stavovi i koštali života, pošto je 1945. preminuo pod nerazjašnjenim okolnostima. Nakon osnivanja Nezavisne Države Hrvatske, Perška se, prema dostupnim izvorima, stavio na raspolaganje novim vlastima. Radio je kao policijski službenik i pristalica ustaškog režima. Odlučio je da ostane u Zagrebu, gdje ga je zadesila kobna sudbina.

Navodno, neposredno nakon ulaska partizanskih jedinica u Zagreb 1945, Perška je lociran u svojoj kući. Prema jednoj verziji događaja, odbio je da se preda i pružio je otpor partizanima, pucajući na njih mitraljezom. U ovom vatrenom obračunu je nastradao, ali njegovo tijelo nikada nije pronađeno, niti je poznato gdje se nalazi njegov grob.

Dobio ulicu u Beogradu
Prije nekoliko godina, tačnije 2019. godine u Beogradu se dogodio presedan. Perška je dobio svoju ulicu, a u obrazloženju odluke je stajalo da je Perška bio profesionalac, zvijezda jugoslavenskog fudbala i prvi igrač koji je odigrao 10 utakmica za nacionalni tim Kraljevine Srba, Hrvata i Slovenaca.

Ipak, pozadina je bila mnogo drugačija. On je kao hrvatski nacionalista i policijski službenik učestvovao u brojnim akcijama ustaškog režima, pa je ova odluka hitno preinačena.

“Perška je u najboljem slučaju kontroverzna ličnost, dok je iz ugla naučne istoriografije apsolutno neprihvatljiv za pozitivnu memorijalizaciju u vidu imena ulice, naročito ako se ima u vidu da je narodni heroj Stjepan/Stevan Filipović ostao bez ulice u korist pripadnika policije NDH koji je pod nerazjašnjenim okolnostima ubijen u borbama za oslobođenje Zagreba u maju 1945. godine”, rekao je tada istoričar Dejan Ristić i dodao da je Perška sasvim sigurno stradao u sukobu sa Narodnooslobodilačkom vojskom Jugoslavije.

Related Topics:

Region

SVETI STEFAN PONOVO OTVOREN ZA POSJETIOCE: Evo koliko košta ulazak na jadranski biser

Sveti Stefan, jedan od najprepoznatljivijih simbola crnogorskog turizma i najprestižnijih rizorta na Mediteranu, zvanično je ponovo otvorio svoja vrata 1. jula.

Nakon što je Vila Miločer počela sa radom krajem juna, sada je u punoj funkciji i ostrvski dio rizorta, a za turiste i zainteresovanu javnost uspostavljen je poseban režim obilazaka.

Menadžment kompanije Adriatic Properties potvrdio je da je cilj bio da se pronađe balans između očuvanja potpune privatnosti gostiju i mogućnosti da posjetioci vide Sveti Stefan, “crnogorski dragulj”, prenose tamošnje Vijesti.

Obilasci ostrva: 25 evra za 40 minuta istorije

Za sve koji žele da kroče na samo ostrvo, organizovani su vođeni obilasci u dva fiksna termina:

Termini: Svakog dana u 11:30 i 16:00 časova.

Cijena: Ulaznica košta 25 evra po osobi.

Trajanje: Tura traje između 30 i 40 minuta uz pratnju vodiča koji grupi (obično desetak odraslih osoba) predstavlja kompletnu istoriju ostrva.

Važno je napomenuti da van sezone školske i predškolske ustanove imaju pravo na besplatan obilazak uz prethodni zahtjev.

Gdje može da se stavi peškir?

Pitanje pristupa plažama i čuvenom mostu koji povezuje kopno sa ostrvom bilo je predmet brojnih polemika, a nova pravila su sljedeća:

Most: Prolaz za posjetioce je dozvoljen, ali je broj ljudi na mostu ograničen kako bi se osigurao nesmetan prolaz gostima hotela i omogućilo bezbjedno fotografisanje.

Svetostefansko kupalište (lijeva plaža): Ova plaža je 50 odsto oslobođena od plažnog mobilijara, što znači da je dostupna svim turistima za korišćenje.

Hotelske plaže i Kraljeva plaža: One su primarno namijenjene gostima hotela i onima koji žele da plate zakup seta, ali je uveden model (jedinstven u Crnoj Gori) po kojem je na svakoj od ovih plaža obezbijeđeno po pet besplatnih setova isključivo za mještane.

Pogodnosti za mještane i popunjenost kapaciteta

Pored besplatnih setova na elitnim plažama, kompanija je za lokalno stanovništvo obezbijedila i pet besplatnih parking mjesta, a najavljena je i podrška svim manifestacijama koje organizuje mjesna zajednica.

Iako je rizort bio zatvoren nekoliko godina, interesovanje svjetske javnosti nije opalo. Prema riječima Ivana Matijaševića, menadžera u kompaniji Adriatic Properties, kapaciteti koji su otvoreni na platformama za buking su potpuno popunjeni, a najave za ostatak sezone su “nevjerovatne”. Turisti, među kojima su prvi posjetioci iz Kijeva i Engleske, opisuju ostrvo kao mesto koje nudi nevjerovatan mir i spektakularan pogled.

Nastavi čitati

Region

PAPRENO PLATIO GREŠKU NA GRANICI: Srbin stao u pogrešnu kolonu, Hrvati mu odmah napisali kaznu

 “Platio sam kaznu jer sam na graničnom prelazu greškom stao u red za vozila EU”, priznao je jedan korisnik društvene mreže X i na taj način potvrdio veoma čestu situaciju koja se dešava na graničnim prelazima između Srbije i Hrvatske – mnogi vozači, pokušavajući da što brže pređu granicu, naprave saobraćajni prekršaj koji ih može koštati 60 evra ili upola manje ako kaznu plate na licu mesta.

Kraća i duža kolona

Na prvi pogled deluje kao bezazlena greška na graničnom prelazu – jedna kolona je kraća, druga duža, pa vozači instinktivno biraju onu traku u kojoj će, kako veruju, brže stići na red.

Saobraćajni prekršaj

Međutim, upravo takva odluka predstavlja saobraćajni prekršaj koji se na granici sa Hrvatskom, kao članici EU – novčano kažnjava.

“Platiš na licu mesta 30 evra i nastaviš dalje”

“Platio sam kaznu jer sam na graničnom prelazu greškom stao u red za vozila EU”, potvrđuje i ilustruje šta mu se dogodilo prilikom ulaska u Hrvatsku jedan korisnik mreže X.

“Zaletio se” i “nije gledao šta piše”

Potom priznaje da se “zaletio” i “nije gledao šta piše”. Korisnik ove društvene mreže, u razmeni komentara sa ostalima konstatuje da je “kazna simbolična” jer, kako je naveo, “može i da se prepolovi na 30 evra ako se plati na licu mesta”.

Plaćanje kazne na licu mjesta

Uz to, on je na pitanje drugog korisnika X mreže odgovorio da nije bilo potrebe da ide u rikverc i da se na tom graničnom prelazu vraća u kolonu za “All passports”, već da se plaćanjem kazne na licu mesta granica prelazi i u traci u kojoj je napravio ovaj prekršaj.

Kazna nije zbog pasoša, već zbog saobraćajnog znaka

Kako smo ranije pisali, prema objašnjenju hrvatskog Ministarstva unutrašnjih poslova, državljani Srbije i drugih zemalja koje nisu članice EU trebalo bi da koriste traku označenu kao “All Passports”, “Svi pasoši” ili “Others”, dok je traka “EU/EEA/CH” namenjena građanima Evropske unije, Evropskog ekonomskog prostora i Švajcarske, kao i licima koja prema evropskim propisima imaju pravo slobodnog kretanja.

Vozači iz Srbije koji uđu u traku “EU/EEA/CH” se ne kažnjavaju zato što poseduju srpski pasoš, već zato što nisu ispoštovali saobraćajnu signalizaciju na graničnom prelazu.

Naime, hrvatski MUP navodi da se u ovom slučaju primenjuju odredbe Zakona o bezbednosti saobraćaja na putevima koje propisuju obavezno poštovanje postavljenih saobraćajnih znakova, pa “za fizičko lice koje uđe u pogrešnu traku može biti izrečena novčana kazna od 60 evra”.

Zašto je ovo sada posebno važno

Odgovor na ovo pitanje je zato što se od početka pune primjene evropskog Sistema ulaska i izlaska (Entry/Exit System – EES) na graničnim prelazima sve više pažnje posvećuje pravilnom razdvajanju putnika koji ulaze na teritoriju EU.

EES podrazumijeva posebnu proceduru za državljane trećih zemalja, zbog čega je, a posebno u sezoni godišnjih odmora i pojačane frekvencije saobraćaja na graničnim prelazima, pravilno razvrstavanje vozila već na prilazu graničnom prelazu postalo mnogo važnije nego ranije.

Zbog toga granična policija države članice EU može vozača vratiti u odgovarajuću kolonu, ali i izreći novčanu kaznu ukoliko procjeni da je prekršio propise.

Ovo su pravila koja bi svaki vozač trebalo da zapamti

Zbog toga, pre nego što stanete u kolonu, obratite pažnju na nekoliko jednostavnih pravila:

•        ako putujete sa srpskim pasošem, uvek birajte traku označenu kao “All Passports”, “Svi pasoši” ili “Others”, osim ako vas policijski službenik ne uputi drugačije;

•        ne ulazite u kolonu sa oznakom “EU/EEA/CH” samo zato što je kraća;

•        pažljivo pratite svetleće table i saobraćajnu signalizaciju iznad svake trake, jer se raspored može mijenjati u zavisnosti od gužve.

Ova pravila se odnosi na sve putnike u vozilu. Ukoliko se u automobilu nalazi makar jedna osoba koja nema pravo korišćenja trake za građane EU, vozilo bi trebalo da koristi traku namijenjenu svim pasošima, osim ukoliko granična policija ne da drugačije uputstvo, piše Blic.

 

Nastavi čitati

Region

ALARM U SLOVENIJI: Zemlji prijeti ogroman manjak radnika, 114.000 ljudi pred penzijom

Slovenačko tržište rada ostaje stabilno, ali se zemlja u narednim godinama suočava sa ozbiljnim izazovom zbog starenja radne snage. Prema podacima, između 12 i 14 odsto zaposlenih približava se odlasku u penziju, prenosi RTV Slovenija.

Direktorka agencije za zapošljavanje „Adecco Slovenija“ Mirela Kurt upozorava da se više od 114.000 radnika starosti od 61 do 64 godine nalazi u grupi koja će uskoro napustiti tržište rada. Zbog toga se u periodu do 2028. godine očekuje talas odlazaka u penziju i pojačan manjak radne snage.

Iako je Slovenija u junu 2023. zabilježila istorijski najnižu nezaposlenost, sve više se postavlja pitanje kako obezbijediti dovoljan broj radnika u budućnosti. Poslodavci istovremeno i dalje pokazuju određene predrasude prema mladima koji traže prvi posao, zbog potrebe za dodatnom obukom i ulaganjem.

Istraživanja pokazuju da mladima najviše znače mogućnost napredovanja, sigurnost posla i dobri međuljudski odnosi, dok polovina želi ugovor na neodređeno vrijeme. Dio njih razmišlja i o pokretanju sopstvenog biznisa, a najčešće se interesuju za karijere u zdravstvu, tehnologiji i visoko specijalizovanim oblastima.

Nastavi čitati

Aktuelno