Connect with us

Svijet

DNK otkrio osumnjičene za napad dronom u Lajpcigu: ISTRAŽUJE SE VEZA SA SRBIJOM

Njemački istražitelji pronašli su nove moguće veze između neuspjelog napada dronom sa eksplozivom na aerodrom Lajpcig/Hale i ranijih slučajeva sabotaže u Poljskoj i Srbiji.

Jednog od osumnjičenih za napad u Lajpcigu povezuju sa podmetanjem požara u prodavnici građevinskog materijala u poljskom Lođu (Łódź), dok istražitelji posebno analiziraju i zapljenu dijelova drona i eksploziva na srpsko-mađarskoj granici. U oba slučaja pojavljuje se veoma sličan način izrade eksplozivne naprave, piše Bild, pozivajući se na Špigel (Spiegel) i izvore iz bezbjednosnih krugova.

Jednog od do sada identifikovanih osumnjičenih njemački istražitelji povezuju sa požarom koji je u julu 2024. podmetnut u prodavnici Leroa Merlen (Leroy Merlin) u Lođu.

Prema Špigelu, muškarac je imao kontakte sa ruskim obavještajnim službama. Taj požar je u vrijeme kada se dogodio prvobitno pripisivan nepravilnom skladištenju sredstava za zaštitu bilja i insekticida, ali ga je kasnija istraga poljskog tužilaštva povezala sa sabotažom.

Slučaj dvojice uhapšenih na granici Srbije i Mađarske
Drugi važan trag vodi prema Srbiji. Srpske bezbjednosne službe 11. juna uhapsile su na granici sa Mađarskom dvojicu muškaraca kod kojih su pronađeni dijelovi modifikovanog drona, odašiljači za njegovo upravljanje i dvije limenke napunjene eksplozivom.

Riječ je o državljaninu Srbije i muškarcu koji ima srpsko i rusko državljanstvo. Obojica su u istražnom pritvoru.

Njemačkim istražiteljima posebno je zanimljiva sličnost te opreme sa onom pronađenom nakon napada u Lajpcigu. I tamo je eksploziv bio smješten u metalnu limenku pričvršćenu za dron. Bezbjednosne službe sada provjeravaju da li su dvojica uhapšenih u Srbiji bila povezana sa osobom koja se pojavljuje i u istrazi napada na njemački aerodrom.

Prema informacijama Špigela koje prenose njemački mediji, više evropskih obavještajnih službi raspolaže podacima o najmanje četiri sabotažne mreže koje su navodno pod ruskom kontrolom i trenutno djeluju na području Evropske unije.

Dron je udario u ukrajinski Antonov, eksploziju spriječio neispravan detonator
Napad u Lajpcigu dogodio se 4. avgusta. Istraga je pokazala da je dron sa eksplozivom doletio do parkiranih ukrajinskih teretnih aviona Antonov. Prema snimcima nadzornih kamera, dron je udario u krilo jednog od aviona, ali eksplozivna naprava nije detonirala.

Dron se odbio od krila i pao, a nekoliko metara dalje pronađena je limenka sa oko 600 grama visokorazornog eksploziva Semteks (Semtex). Istražitelji vjeruju da je eksploziju spriječio neispravan detonator.

Slučaj je mogao da se završi znatno težim posljedicama. Avion u koji je dron udario imao je gorivo u krilima, a istražitelji su ranije utvrdili da je jedan od ukrajinskih Antonova na toj lokaciji prethodnog dana prevozio municiju. Aerodrom Lajpcig/Hale važan je logistički centar za prevoz vojne pomoći Ukrajini i za aktivnosti NATO-a.

I sam dron bio je znatno modifikovan. Imao je dodatnu bateriju za povećanje dometa, kameru, 5G ruter i dvije SIM kartice, a nije imao uobičajena poziciona svjetla.

Njemačka Savezna kriminalistička policija (BKA) smatra da se njime moglo upravljati preko mobilne mreže, potencijalno i sa velike udaljenosti. Na drvetu nedaleko od aerodroma pronađena je i antena za koju se sumnja da je služila kao pojačivač signala.

DNK tragovi doveli do osumnjičenih
Ključan napredak u istrazi donijeli su DNK tragovi pronađeni na dronu, sa unutrašnje strane limenke sa eksplozivom i na anteni. Provjere evropskih baza podataka dale su rezultate, između ostalog u Litvaniji i Finskoj. Njemačke službe su uz to koristile obavještajne podatke kako bi identifikovale osobe za koje smatraju da su učestvovale u pripremi napada.

Jedan osumnjičeni za napad u Lajpcigu je Bjelorus koji navodno ima i ruski pasoš. Istražitelji su rekonstruisali njegovo kretanje i utvrdili da je u šengenski prostor ušao sa italijanskom turističkom vizom izdatom krajem aprila u Minsku. Njemački mediji navode da je ranije imao problema sa zakonom na Baltiku.

Drugi osumnjičeni, koji navodno posjeduje i letonski i ruski pasoš, sumnjiči se da je imao ulogu logističara i instruktora. Krajem jula doputovao je preko berlinskog aerodroma BER, iznajmljenim automobilom otišao prema Saksoniji, a Njemačku je napustio avionom dva dana prije napada. Njemačke službe ranije su objavile da je najmanje jedna osoba iz kruga osumnjičenih povezana sa ruskom obavještajnom službom.

Istražitelji sada smatraju da je u operaciji možda učestvovalo više dronova nego što se u početku pretpostavljalo. Do sada su pronađena tri drona ili njihovi dijelovi.

Tokom incidenta teretni avion DHL-a takođe je udario u neidentifikovani objekat nedaleko od aerodroma, nakon čega je sa manjim oštećenjima bezbjedno sletio u Hanover. Istražitelji ispituju da li je i taj objekat bio jedan od dronova povezanih sa napadom.

Njemačka zvanično optužila Rusiju
Njemačka vlada je 1. septembra, nakon gotovo mjesec dana istrage, zvanično optužila Rusiju da stoji iza pokušaja napada. Ministar unutrašnjih poslova Aleksander Dobrint (Alexander Dobrindt) rekao je da nalazi njemačkih i partnerskih službi jasno upućuju na osobe koje su dijelovale po nalogu ruskih državnih struktura i da napad pokazuje “dobro poznati obrazac ruskih hibridnih operacija u Evropi”.

Dobrint je rekao da su konfiguracija drona, eksploziv i sistem paljenja poznati iz ranijih ruskih hibridnih operacija i rata protiv Ukrajine. Sama izvedba napada, rekao je, pripada modelu u kojem se za konkretne zadatke angažuju ljudi na nižim nivoima, dok planiranje zahtjeva znatno veću tehničku stručnost i organizaciju.

Njemačka je zbog slučaja pozvala ruskog ambasadora na razgovor, odlučila da zatvori ruski generalni konzulat u Bonu 18. septembra i raskine ugovor sa Ruskim domom u Berlinu. Berlin je najavio i strože kontrole ulaska ruskih državljana, nove prijedloge sankcija i jačanje pritiska na rusku flotu u senci.

Moskva sve odbacuje, danas najavila novu odmazdu
Moskva odbacuje njemačke optužbe i tvrdi da je riječ o namještenom slučaju. Ruski predsjednik Vladimir Putin tvrdi da je Njemačka podmetnula dokaze kako bi odgovornost prebacila na Rusiju, dok je ruska ambasada ranije napad opisivala kao provokaciju. Njemačke vlasti za takve ruske tvrdnje nisu pronašle dokaze.

Diplomatski sukob dodatno je eskalirao jutros.

Ruski ministar spoljnih poslova Sergej Lavrov objavio je da će Moskva, kao odgovor na njemačke mjere, zatvoriti Gete institute u Moskvi, Sankt Peterburgu i Jekaterinburgu. Time se istraga neuspjelog napada dronom u Lajpcigu, koja sada vodi preko Poljske i Srbije, pretvorila i u jedan od najozbiljnijih novijih diplomatskih sukoba Berlina i Moskve, prenosi Index.hr.

Related Topics:

Svijet

SKANDAL S TRAMPOVIM PAMETNIM TELEFONOM: Procurili podaci hiljada korisnika

Nova hakerska grupa pod nazivom BYOD saopštila je da je provalila u sistem mobilne mreže Trump Mobile i na dark vebu objavila lične podatke više od 3.600 korisnika.

Riječ je o novom udarcu za brend iza kojeg stoji bivši američki predsjednik i njegovu franšizu koja promoviše pozlaćeni pametni telefon T1. Prve provjere pokazuju da baza koja je procurila uključuje imena, adrese, brojeve telefona, imejl adrese i detalje o narudžbinama, čiju su tačnost potvrdili i sami oštećeni korisnici.

Kako su hakeri došli do podataka korisnika Trump Mobile mreže?
Prema navodima bezbjednosnih stručnjaka, BYOD je upao u sistem tako što je preuzeo nalog jednog od zaposlenih u kompaniji Liberty Mobile, operateru koji tehnički vodi ovu uslugu na Floridi.

Hakeri su iskoristili taj pristup da upadnu u izložene poddomene servisa, pri čemu tvrde da i dalje imaju aktivan pristup kontrolnoj tabli i da kompanija uopšte nije koristila dvofaktorsku autentifikaciju (2FA) radi zaštite naloga.

Kako je kompanija reagovala na hakerski napad?
Posebno zabrinjava način na koji je kompanija reagovala na incident.

Prema tvrdnjama hakerske grupe, iz Trump Mobile-a su na bezbjednosni propust odgovorili kratkim saopštenjem da “nemaju tim koji bi se bavio time”, dok su napadače jednostavno proglasili “teroristima”.

Zvanična uprava kompanije i Liberty Mobile zasad odbijaju da odgovore na upite medija, što neodoljivo podsjeća na sličan incident iz maja, kada su nedjeljama vijećali da li uopšte da obavijeste korisnike o kompromitovanju podataka.

Da li su podaci korisnika završili kod više hakerskih grupa?
Da stvar bude zamršenija, sumnja se da BYOD nije jedina grupa koja posjeduje ove podatke.

Druga hakerska grupa, EndZone, još ranije je tvrdila da je došla do baze od oko 4.000 korisnika istog servisa, pa analitičari vjeruju da je riječ o istom prvobitnom kompromitovanju sistema, čiji se podaci sada preprodaju i dijele u sajber-podzemlju.

Koji su rizici za korisnike čiji su podaci procurili?
Za same korisnike postoji bar jedna dobra vijest: među objavljenim podacima nema brojeva platnih kartica, pa direktna finansijska krađa nije primarni rizik.

Međutim, stručnjaci upozoravaju da su objavljeno ime, adresa i istorija kupovine sasvim dovoljni da sajber-kriminalci započnu izuzetno uvjerljive fišing (phishing) napade, predstavljajući se kao kurirske službe ili sama mobilna mreža.

Nastavi čitati

Svijet

Tramp žestoko napao Zelenskog: ON NE ŽELI KRAJ RATA

Američki predsjednik Donald Tramp oštro je kritikovao ukrajinskog predsjednika Volodimira Zelenskog, optužujući ga da ne želi kraj rata sa Rusijom i da ga ne zanimaju posljedice ukrajinskih napada na ruske rafinerije, koji, kako tvrdi, nanose ozbiljnu štetu svjetskom tržištu dizel goriva, uključujući i američko.

“Zelenskog to ne zanima, iskreno govoreći, s obzirom na sav novac koji mu Evropa, kao što je poznato, daje, a koji mu je u prošlosti davao i ‘pokvareni’ (bivši predsjednik SAD) Džo Bajden, on uopšte ne želi da okonča ovaj rat, a vjerovatno to nikada nije ni želio”, napisao je Tramp na svojoj društvenoj mreži Truth Social.

Prema njegovim riječima, Zelenski je prije dvije godine mogao da postigne bolji sporazum nego što je to danas moguće.

“Njegova zemlja je u rasulu, veliki dio teritorije je izgubljen, ostao je bez izlaza na okeane i mora, a muško stanovništvo je desetkovano, ranjeno ili mrtvo”, napisao je Tramp i ponovio da želi da se rat u Ukrajini okonča.

On je istakao da trenutno radi na pregovorima o miru između Rusije i Ukrajine i naveo da “ne želi da učini ništa što bi, na nepromišljen način, udaljilo Rusiju od pregovaračkog stola”.

Tramp je dodao da Rusija “čini veoma malo, ako i išta” da pomogne Iranu, “u poređenju sa onim što bi mogla da učini”.

Šta je Zelenski prethodno rekao za Trampa?

Prethodno je Zelenski optužio Trampa da pokušava da izvrši pritisak na Ukrajinu da se preda Rusiji.

On je ocijenio da je Vašington u posljednje vrijeme izveo niz “neprijateljskih poteza” prema Kijevu, uključujući namjerno usporavanje interneta preko sistema Starlink, kao i odlaganje isporuka raketa za sistem patriot.

“Smatram da su preduzeti koraci kako bi se Ukrajina ubijedila da kapitulira. Ne tvrdim da je to cilj kojem teže naši partneri. Ne želim ni da pomislim da naši američki partneri vjeruju kako se rat može brže okončati na račun Ukrajine. Ali, upravo tako to izgleda”, rekao je Zelenski.

Ukrajinski predsjednik je takođe ocijenio da Tramp ima veoma dobre odnose sa Putinom.

Nastavi čitati

Svijet

“CIJELA EVROPA ĆE BITI NA NOGAMA”: Stigla najava masovnih protesta u desetinama zemalja, poznat i datum

Za 20. novembar najavljeni su koordinisani protesti i štrajkovi mladih širom Evrope, a organizatori pozivaju na masovnu mobilizaciju protiv militarizacije i mjera štednje.

Sudeći po najavama, 20. novembra Evropi se sprema haos. Tog datuma se priprema prava “revolucija”, međunarodni dan protesta i akcija, koji će – pod sloganom “Borimo se za svoju budućnost a ne za njihove ratove” – obuhvatiti štrajkove na univerzitetima, demonstracije i druge aktivnosti. Na društvenim mrežama objavljen je plakat sa popisom 48 zemalja i prijestonica u kojima bi 20. novembra u 10 sati trebali da počnu štrajkovi i akcije, a na spisku su zemlje poput Francuske, Italije, Njemačke i Španije, kao i naši susjedi Hrvatska i Slovenija.

Francusku su zahvatili masovni i nasilni protesti navodno zbog rastućih troškova života i pogoršanja javnih usluga, ali se sve brzo pretvorilo u opšte nasilje. U subotu je, prema podacima Ministarstva unutrašnjih poslova, na ulice širom zemlje izašlo oko 550.000 ljudi, dok organizatori, međutim, procjenjuju da je broj demonstranata dostigao 800.000, što je ranije saopštio i Studentski savez.

Prema riječima ministra unutrašnjih poslova Lorana Ninjeza, protesti su održani na 110 lokacija, uključujući Pariz, gdje se okupilo oko 110.000 ljudi. Proteste su sredinom septembra započeli učenici, bijesni zbog uslova u srednjim školama, ali su od tada prerasli i obuhvatili širu grupu demonstranata nezadovoljnih zbog troškova života.

I u drugim evropskim zemljama je bilo nemira. U susjednoj Belgiji, zatvorene su neke škole u Ližu, dan nakon nasilja i nereda u tom gradu. Bilo je protesta učenika i u nekoliko italijanskih gradova prošle nedjelje, iako manjih nego u Francuskoj i bili su fokusirani na domaće probleme, navodi “Indipendent”.

Dan “20N”
Prema Rf-news.de, aktuelni protesti učenika u Francuskoj izričito su povezani sa akcijama planiranim za 20. novembar, poznatim i kao dan “20N”. Predstavnici Studentskog sindikata (UE) najavili su da će nastaviti mobilizaciju do 20. novembra, međunarodnog datuma okupljanja mladih širom Evrope.

Kako navodi portal, Sindikat srednjoškolaca USL i UE su među ključnim organizatorima aktuelnih blokada i protesta u Francuskoj i pozivaju na njihov nastavak.

I belgijske učeničke i studentske grupe uključene su u evropski poziv na akciju 20. novembra, navodi Rf-news.de. Italijanske studentske organizacije najavile su akcije u više gradova, uključujući Đenovu, Rim, Napulj i Torino, koje će kulminirati međunarodnim studentskim štrajkom 20. novembra. Njemački pokret “Školski štrajk protiv regrutacije” takođe je odredio 20. novembar kao naredni veliki dan akcije u zemlji, čime se protesti širom Evrope povezuju se sa demonstracijama u Njemačkoj protiv uvođenja obaveznog vojnog roka i militarizacije, navodi portal.

Ko stoji iza revolucije?
U pozadini evropske revolucije zakazane za 20. novembar je kampanja Međunarodni štrajk mladih (IYS), okupljena pod sloganom “Borimo se za svoju budućnost, a ne za njihove ratove!”. Kampanja zasad okuplja 30 evropskih omladinskih i studentskih organizacija iz preko 10 zemalja EU, kako piše “Jutarnji list”, uključujući Hrvatsku.

Prema objavi IYS na Instagramu, među zemljama koje će 20. novembra učestvovati u štrajku mladih su:

Francuska
Italija
Njemačka
Španija
Portugal
Velika Britanija
Austrija
Švajcarska
Slovenija
Hrvatska
Danska
Belgija
Holandija
Švedska
Šta će biti 20. novembra?
Kako navodi IYS na svom sajtu, organizacije iz različitih dijelova kontinenta pripremaju koordinisane obustave nastave, demonstracije, skupove na univerzitetskim kampusima i javne akcije.

Istovremeno, sindikati i društveni pokreti pozvani su da se pridruže studentskoj mobilizaciji od 20-22. novembra.

Šta je Međunarodni štrajk mladih (IYS)?
U pitanju je koordinisani prekogranični pokret studentskih i omladinskih organizacija širom Evrope i dalje, koji poziva na proteste i skupove protiv “rata, militarizma, mjera štednje, imperijalizma i klimatskog sloma”. Štrajk 20. novembra se organizuje kao odgovor na ono što koalicija opisuje kao istorijsko ubrzavanje militarizacije širom Evrope.

“Dok vlade izdvajaju stotine milijardi evra za vojne rashode i ponovno naoružavanje, organizatori upozoravaju da se obrazovanje, zdravstvo, stanovanje, javne službe i borba protiv klimatskih promjena žrtvuju radi finansiranja priprema za rat”, navodi se na sajtu IYS.

Prema navodima organizatora, militarizacija sve više prodire u škole i univerzitete kroz regrutovanje i istraživanja finansirana iz budžeta, dok obnovljene rasprave o obaveznom vojnom roku i širenju vojnih saveza ukazuju na širi politički zaokret širom Evrope.

“Ovo je samo prvi korak”
Koalicija je štrajk 20. novembra opisala kao prvi korak ka izgradnji snažnog međunarodnog antimilitarističkog studentskog pokreta.

“Studentske organizacije, omladinske grupe, učenički kolektivi i univerzitetske organizacije širom Evrope pozvani su da podrže ovaj poziv i organizuju nacionalne i lokalne akcije 20. novembra”, navodi se.

Ovo su zahtjevi
Kako se navodi na sajtu IYS, ovo su zajednički zahtjevi:

Prekid militarizacije, ponovnog naoružavanja i mjera štednje koje se sprovode u ime rata. Ulaganje u socijalnu zaštitu, javno obrazovanje, zdravstvo i mlade, umjesto u oružje i vojsku
Ukidanje svih oblika obaveznog vojnog roka.
Sloboda, pravda i solidarnost za sve potlačene narode. Prekid imperijalizma, kolonijalizma, okupacije, aparthejda i genocida
Klimatska i socijalna pravda za sve. Kraj fosilnog kapitalizma, ekstraktivizma i uništavanja klime i životne sredine
Radikalna promjena sistema, u borbi protiv autoritarizma i represije i u odbranu demokratskih prava. Ukidanje rasizma i patrijarhata i poraz krajnje desnice u svim zemljama

Nastavi čitati

Aktuelno