Connect with us

Društvo

NOVI UPIS STARI PROBLEMI: Srpska za deceniju ostala bez 11.000 đaka

I dok se škole u Republici Srpskoj pripremaju za nove prvačiće koji će od septembra otvoriti novo poglavlje života, mnoga mjesta u školskim klupama godinama ostaju prazna jer je za deset godina broj đaka u redovnom osnovnom obrazovanju manji za 11.730, odnosno 12,5 odsto.

Inače, u školama u Srpskoj završen je upis prvačića, a u toku su testiranja. I dok još uvijek nije poznato koliko će prvaka tačno krenuti u školu od septembra, u najboljem slučaju ta brojka bi iznosila 9.399 jer je, prema podacima Republičkog zavoda za statistiku Republike Srpske, u periodu od 1. septembra 2018. godine do 1. septembra 2019. godine u cijeloj Republici rođeno 9.399 djece.

Međutim, statistika bilježi da je u Srpskoj kontinuiran pad broja učenika upisanih u prvi razred.

“U posljednjih 10 godina broj upisanih učenika u prvi razred redovnog obrazovanja smanjen je za 1.643 učenika, odnosno 15,4 odsto. U posmatranom periodu, u 25 opština broj učenika u prvom razredu smanjen je za 20 i više. Povećanje broja upisanih bilježi grad Istočno Sarajevo, i to za 55 učenika. U školskoj 2024/2025. godini u prvi razred upisano je 9.017 učenika. U osnovne škole u Banjaluci upisana je petina od ukupnog broja prvačića”, navode iz RZS, dodajući da je na početku ove školske godine u osnovno obrazovanje uključeno 82.346 učenika, od čega redovnu osnovnu školu pohađa 81.940 učenika, a osnovnu školu za djecu sa smetnjama u razvoju 406 učenika.

Aleksandar Čavić, demograf, u razgovoru za “Nezavisne novine” ističe da se negativni prirodni priraštaj donekle reflektuje na broj upisanih prvačića, a da ova brojka od 11.000 i ne djeluje toliko katastrofalno kada se posmatra sama, međutim, kada se sagleda natalitet i broj umrlih, dobije se prava slika za proteklih 10 godina, a to je gubitak više od 60.000 stanovnika.

“Čak i ako bismo apstrahovali spoljne migracije koje su trenutno najveći faktor smanjenja broja stanovništva, priča koja se tiče neto stope reprodukcije, stope ukupnog fertiliteta je toliko poražavajuća po nas da bez odlučnih mjera na polju populacione politike ona vodi neminovnom nestajanju”, kaže Čavić za “Nezavisne novine”.

Prema njegovim riječima, broj upisanih đaka je veličina koja govori o tome koliko će sutra učenika biti upisano u srednje škole, odnosno koliko će kasnije na fakultete.

“To nam je potrebno da bismo mogli da obezbijedimo funkcionisanje društva, odnosno da bismo imali dovoljno medicinskih sestara i tehničara, ljekara, vatrogasaca, radnika na održavanju puteva… Ako vi imate smanjenu populaciju koja ulazi u radno sposobni kontingent, to je, ako apstrahujemo od spoljnih migracija, posljedica trendova u rađanju nekih 20 godina ranije, odnosno šest ili sedam godina ako govorimo o školskom upisu”, navodi on za “Nezavisne novine”.

Prema njegovim riječima, Republici Srpskoj je potreban strateški pristup kao jedino rješenje ovog problema, a ne pojedinačne mjere, već grupne.

Međutim, da uprkos svemu tome i dalje u pojedinim zajednicama postoji bar tračak nade, pokazuje primjer iz Doboja, gdje je, prema riječima Ljubiše Blagojevića, predsjednika dobojskog Aktiva direktora osnovnih škola, na području aktiva upisano nešto više prvačića nego lani.

“Iako varira od škole do škole, neka je upisala manje, neka više, a neka je ostala na istom prosjeku, što se tiče samog područja grada Doboja, upisano je za nekih 30 učenika više nego prošle godine”, kaže Blagojević za “Nezavisne novine”.

Inače, na početku školske 2024/2025. godine Republika Srpska imala je 192 osnovne škole, od čega je 188 redovnih, a četiri su specijalne škole za djecu sa smetnjama u razvoju.

Related Topics:

Društvo

NAGLI OBRAT VREMENA! Spremite se, stiže olujno nevreme sa ledom!

Nakon niza ekstremno toplih dana, meteorolozi najavljuju da će uskoro stići kiša s grmljavinom, te da su mogući i led i jak vjetar.

Prema prognozi Republičkog hidrometeorološkog zavoda, danas, u subotu 15. avgusta, očekuje se pretežno sunčano i vruće, dok se na jugu i istoku očekuju slabi do umjereni razvoji oblačnosti.

“Maksimalna temperatura vazduha od 32 do 38, u višim predjelima od 27 stepeni”, navode oni.

Nedjelja, 16. avgust

Nakon svježeg jutra, u nedjelju se tokom dana očekuje sunčano i vruće vrijeme, dok se u brdsko-planinskim predjelima od jugozapada ka jugoistoku i jugu,  očekuju slabi do umjereni razvoji oblačnosti.

“Mjestimično u Hercegovini i na jugoistoku moguća je prolazna kiša ili kratkotrajni pljusak. Uveče vedro, a na zapadu uz umjerenu oblačnost. Minimalna temperatura vazduha od 10 do 17, na jugu do 21, u višim predjelima od osam stepeni. Maksimalna temperatura vazduha od 32 do 38, u višim predjelima od 28 stepeni”, dodaju oni.

Ponedjeljak, 17. avgust

U ponedjeljak tokom većeg dijela dana biće uglavnom sunčano uz umjerenu oblačnost.

“Poslijepodne i uveče nestabilno uz jači razvoj oblačnosti koji će usloviti kišu i pljuskove s grmljavinom. Pri jačim pljuskovima moguće su i nepogode, grad i jak vjetar. Minimalna temperatura vazduha od 13 do 21, u višim predjelima od 10. Maksimalna temperatura vazduha od 31 do 38, u višim predjelima od 28 stepeni”, ističu meteorolozi.

Utorak, 18. avgust

U utorak osjetno hladnije i pretežno oblačno sa kišom i pljuskovima s grmljavinom, koji prestaju do jutra.

“Oko sredine dana postepeno smanjenje oblačnosti od zapada i biće uglavnom sunčano uz promjenljivu oblačnost. Minimalna temperatura vazduha od 16 do 24, u višim predjelima od 11. Maksimalna temperatura vazduha od 24 do 30, u višim predjelima od 21 stepen”, stoji u prognozi.

Srijeda, 19. avgust

Pretežno sunčano i postepeno toplije vrijeme očekuje se u srijedu.

“Minimalna temperatura vazduha od 12 do 16, na jugu do 23 u višim predjelima od devet. Maksimalna temperatura vazduha od 28 do 35, u višim predjelima od 23 stepena”, ističu iz RHMZ-a, prenose Nezavisne.

Nastavi čitati

Društvo

VREMENSKA PROGNOZA! Živa u termometru skače do broja 38

U Republici Srpskoj i Federaciji BiH se očekuje sunčano i veoma toplo vrijeme sa temperaturom do 38 stepeni Celzijusovih.

Nakon svježeg jutra, preovladavaće uglavnom sunčano i vruće, dok se u brdsko-planinskim predjelima od jugozapada ka jugoistoku i jugu očekuju slab do umjeren razvoj oblačnosti, saopšteno je iz Republičkog hidrometeorološkog zavoda.

U Hercegovini i na jugoistoku mjestimično je moguća prolazna kiša ili kratkotrajni pljusak. Uveče će biti vedro uz umjerenu oblačnost na zapadu.

Jutarnja temperatura vazduha biće od 10 do 17, a dnevna od 32 do 38 stepeni Celzijusovih.

Duvaće slab do umjeren vjetar, uglavnom istočnih smjerova. U Hercegovini tokom jutra slab sjeveroistočni vjetar, oko podneva u skretanju na jugozapadni, umjerenog i do pojačanog intenziteta.

Nastavi čitati

Društvo

BLOKIRANI RAČUNI RTRS-a! Za 603 radnika neizvjesna avgustovska plata zbog duga od 5,4 miliona KM

Bankovni računi Radio-televizije Republike Srpske (RTRS) zamrznuti su od 7. jula, zbog čega je pod znakom pitanja hoće li 603 zaposlenika ove kuće primiti avgustovsku platu, saopšteno je iz RTRS. Zamrzavanje sredstava naložio je Okružni privredni sud u Banjoj Luci, oslanjajući se na pravosnažnu presudu iz aprila ove godine, prema kojoj je RTRS obavezan Radio-televiziji Bosne i Hercegovine (BHRT) isplatiti 5,4 miliona KM.

Iz RTRS navode da je prije dva dana održano novo ročište povodom blokade njihovih računa, piše N1. – Radnici sa zebnjom iščekuju odluku kako bi znali da li će 20. avgusta dobiti platu, jer 20 godina, iako skromne, plate, nisu kasnile ni dana – ističu iz ove kuće. Podsjetimo, BHRT se u ovom predmetu žalio isključivo na troškove sudskog postupka, nastale zbog ogromnog duga koji je RTRS godinama gomilao prema državnoj televiziji. Riječ je o dijelu duga koji trenutno dostiže oko 105 miliona KM, a odnosi se na neraspodijeljenu RTV taksu prikupljenu u posljednjih devet godina.

Nesuglasice oko finansiranja javnog medijskog sistema traju od 2017. godine, kada je RTRS obustavio prosljeđivanje dijela RTV takse BHRT, suprotno odredbama Zakona o javnom RTV sistemu BiH iz 2005. godine. Tim zakonom uređen je odnos triju javnih emitera, BHRT, RTRS i Federalne televizije, kao i model finansiranja i raspodjele prikupljenih sredstava.

Taksa se prikupljala na cijeloj teritoriji zemlje i potom raspoređivala prema propisanom modelu, pri čemu je BHRT imao ključnu ulogu, dok su emiteri iz Srpske obavezni proslijediti mu pripadajući dio prihoda. Vremenom su se, zbog političkih trvenja, nefunkcionisanja zajedničkih tijela i sporova oko naplate i raspodjele, problemi samo nagomilavali.

Nastavi čitati

Aktuelno