Connect with us

Svijet

DRŽAVNI UDARI DRMAJU AFRIKU Od Gabona do Malija, serija državnih udara

Grupa visokih gabonskih vojnih oficira juče ujutro je na nacionalnoj televiziji saopštila da su preuzeli vlast, samo nekoliko minuta nakon što je objavljeno da je predsjednik Ali Bongo Ondimba, čija je porodica na vlasti već 55 godina, osvojio treći mandat.

Dvanaest vojnika je na televizijskom kanalu Gabon 24 izjavilo da predstavljaju sve bezbjednosne i odbrambene snage u ovoj centralnoafričkoj državi, da su izbori poništeni, državne institucije raspuštene, a sve granice zatvorene do daljeg.

“U ime naroda Gabona… odlučili smo da branimo mir tako što ćemo staviti tačku na sadašnji režim…. na neodgovorno, nepredvidivo upravljanje koje rezultira kontinuiranim pogoršanjem društvene kohezije i rizikuje da zemlju odvede u haos”, rekli su u obraćanju. Dodali su da je Ali Bongo u kućnom pritvoru u društvu porodice i doktora. Jedan od predsjednikovih sinova uhapšen je zbog “izdaje”, navodi se u saopštenju.

Državni udar u Gabonu je osmi puč od 2020. u zapadnoj i centralnoj Africi, a ostali su izvedeni u Nigeru, Burkini Faso, Gvineji, Čadu i Maliju.

Niger

U julu 2023. pripadnici predsjedničke garde Nigera priveli su predsjednika Muhameda Bazuma u njegovoj palati i na nacionalnoj televiziji objavili da preuzimaju vlast kako bi okončali “pogoršanje bezbjednosne situacije” i zaustavili “loše upravljanje”.

Nekoliko dana kasnije hunta je proglasila šefa predsjedničke garde Abdurahmana Tianija novim šefom države.

Ovaj državni udar doveo je do zabrinutosti za bezbjednost u regionu u kojem je Niger bio ključni saveznik zapadnih sila, nastojeći da obuzda pobune militanata povezanih sa Al Kaidom i Islamskom državom.

Glavni zapadnoafrički blok EKOWAS pokušava da pregovara sa vođama puča, ali i poručuje da je spreman da pošalje trupe u Niger radi uspostavljanja ustavnog poretka, ako diplomatski napori ne uspiju.

Niger je ovlastio oružane snage Malija i Burkine Faso da intervenišu na njegovoj teritoriji u slučaju napada.

Burkina Faso

U januaru 2022. vojska Burkine Faso zbacila je predsjednika Roša Kaborea, optužujući ga da nije obuzdao islamističke militante.

Vođa puča potpukovnik PolAnri Damiba obećao je da će vratiti bezbjednost, ali su se napadi pogoršali, narušavajući moral među vojnicima i dovodeći do novog državnog udara u septembru 2022, kada je sadašnji vođa hunte Ibrahim Traore preuzeo vlast.

Gvineja

U septembru 2021. komandant specijalnih snaga pukovnik Mamadi Dumbuja zbacio je predsjednika Alfa Kondea.

Godinu dana ranije, Konde je promijenio Ustav kako bi mogao da se kandiduje za treći mandat, što je dovelo do nereda.

Dumbuja je postao privremeni predsjednik i obećao je tranziciju na demokratske izbore u roku od tri godine.

EKOWAS je taj vremenski okvir odbacio i uveo sankcije hunti i njihovim rođacima, uključujući zamrzavanje bankarskih računa.

Vojni režim je predložio 24mjesečnu tranziciju u januaru 2023, ali opozicione stranke tvrde da je malo toga urađeno kada je riječ o uspostavljanju ustavnog poretka.

Čad

U aprilu 2021. vojska je u Čadu preuzela vlast nakon što je predsjednik Idris Debi ubijen na bojnom polju dok je bio u posjeti trupama koje se bore protiv pobunjenika na sjeveru zemlje.

Prema tamošnjem zakonu, predsjednik Parlamenta je trebalo da dobije predsjednička ovlaštenja. Vojni savjet je, međutim, raspustio parlament navodeći da je to učinjeno zbog bezbjednosti.

Debijev sin, general Mahamat Idris Debi, imenovan je za privremenog predsjednika i zadužen da nadgleda 18mjesečnu tranziciju ka izborima. Neustavan prenos vlasti doveo je do nereda u glavnom gradu Ndžamenu, koje je vojska ugušila.

Mali

U avgustu 2020. grupa malijskih pukovnika predvođena Asimijem Gotom zbacila je predsjednika Ibrahima Bubakara Keita. Do puča je došlo nakon antivladinih protesta zbog pogoršanja bezbjednosti, osporenih izbora i korupcije.

Pod pritiskom zapadnoafričkih susjeda, hunta je pristala da ustupi vlast privremenoj vladi koju predvode civili sa zadatkom da nadgleda 18mjesečnu tranziciju ka demokratskim izborima koji bi trebalo da budu održani u februaru 2022.

Međutim, vođe puča su se sukobile sa privremenim predsjednikom, penzionisanim pukovnikom Bahom Ndavom, dovodeći do drugog državnog udara u maju 2021. Gota, koji je bio privremeni potpredsjednik, tada je imenovan za predsjednika, piše RTS.

EKOWAS je ukinuo neke od sankcija Maliju nakon što su vojne vlasti predložile dvogodišnji prelazak na demokratiju i objavile novi izborni zakon. Planirano je da se predsjednički izbori održe u februaru 2024.

Related Topics:

Svijet

Amerika ponovo izvela udare na Iran: TEHERAN UZVRATIO

Američka Centralna komanda (CENTCOM) danas je saopštila da su američke snage izvele proteklog vikenda odbrambene udare na iranske radarske i komandne centre za dronove u Goruku i na ostrvu Kešm.

“Ovi ciljani odbrambeni udari izvedeni su u subotu i nedelju kao odgovor na agresivne iranske akcije, koje su uključivale obaranje američkog drona MQ-1 koji je leteo iznad međunarodnih voda.

Američki lovci su brzo reagovali i uništili iranske sisteme protivvazdušne odbrane, zemaljsku kontrolnu stanicu i dva drona za jednosmerni napad koji su predstavljali jasnu pretnju brodovima koji plove regionalnim vodama”, navodi se u objavi CENTCOM-a na mreži Iks i dodaje da nijedan američki vojnik nije povređen.

CENTCOM je najavio da će nastaviti da štiti američke snage i interese kao odgovor na neopravdanu iransku agresiju tokom aktuelnog primirja.

Saopštenjem se danas oglasila i komanda iranskog Korpusa islamske revolucionarne garde (IRGC), navodeći da su vazduhoplovne snage IRGC napale vazduhoplovnu bazu korišćenu u američkom napadu na telekomunikacioni toranj na ostrvu Sirik.

Islamska revolucionarna garda Irana (IRGC) potvrdila je da je lansirala balističke rakete i niz dronova prema Kuvajtu, ciljajući američke vojne kapacitete u toj zemlji.

Iran tvrdi da je napad izveden kao “direktno upozorenje” i osveta za američke udare pokrenute s kuvajtskog tla.

Nastavi čitati

Svijet

IZRAEL PREUZEO KLJUČNU POZICIJU: Zašto je dvorac Bofor toliko važan?

 Izraelska vojska zauzela je strateški važnu planinu na jugu Libana na kojoj se nalazi dvorac Bofor (Beaufort), utvrđenje iz vremena krstaških ratova. To predstavlja najdublji prodor na libansku teritoriju u više od četvrt vijeka, saopštila je izraelska vojska.

Zauzimanje dvorca Bofor u blizini grada Nabatije uslijedilo je nakon nekoliko dana žestokih borbi i vazdušnih udara na okolna sela, gdje su se izraelske snage sukobljavale sa pripadnicima Hezbolaha na teško pristupačnom planinskom terenu.

Riječ je o značajnom teritorijalnom dobitku za Izrael u najnovijem ratu između Izraela i Hezbolaha, koji je počeo početkom marta. Izrael i Liban formalno su u sukobu još od osnivanja izraelske države 1948. godine.

Portparol izraelske vojske za arapsko govorno područje Avihaj Adrai  objavio je na društvenoj mreži X fotografiju izraelskih vojnika ispred dvorca, dok je ministar odbrane Izrael Kac poručio da je na utvrđenju podignuta izraelska zastava. Izraelske snage već su jednom zauzele dvorac 1982. godine i držale ga pod kontrolom sve do povlačenja iz Libana 2000. godine.

Izraelci proširili opseg svojih operacija

Izraelska vojska saopštila je da je prije nekoliko dana pokrenula operaciju na području grebena Bofor i doline Suluki, južnije od dvorca, s ciljem uništavanja infrastrukture Hezbolaha i uklanjanja, kako navodi, “direktnih prijetnji izraelskim civilima“. U saopštenju se dodaje da je vojska spremna da “proširi operaciju ako to bude potrebno“.

Posljednjih dana Izrael je dodatno proširio opseg svojih operacija u Libanu. Izraelske snage prešle su rijeku Litani, koja je do sada služila kao nezvanična granica operacija, i stanovnicima velikog dijela južnog Libana naredile evakuaciju.

Izrael je područje između rijeke Litani i rijeke Zahrani proglasio zonom borbenih dejstava. Dio stanovništva već je napustio to područje zbog intenzivnih napada posljednjih dana, ali u mnogim gradovima i dalje žive civili.

Izraelske jedinice posljednjih dana napreduju kroz sela u blizini dvorca Bofor nakon prelaska rijeke Litani. Trenutno se nalaze oko pet kilometara od Nabatije, jednog od najvažnijih gradova na jugu Libana.

Vojska je pozvala na evakuaciju svih stanovnika tog grada, kao i stanovnika obalskog grada Tira, četvrtog najvećeg grada u Libanu, i okolnih područja.

Hezbolah zadavao probleme koristeći dronove sa optičkim vlaknima

Hezbolah je tokom noći objavio da je izveo dva napada na izraelske snage i tenk Merkava u gradu Bajadi na jugozapadu zemlje, blizu granice. Posljednjih dana grupa tvrdi da se sukobljavala sa izraelskim vojnicima na nekoliko mejsta sjeverno od rijeke Litani, u blizini Nabatije  i strateški važnog dvorca Bofor.

Posljednjih sedmica Hezbolah je zadavao probleme izraelskim snagama napadima na vojne položaje i gradove na sjeveru Izraela, koristeći teško uočljive dronove sa optičkim vlaknima.

Najnoviji rat između Izraela i Hezbolaha počeo je 2. marta, kada je Hezbolah ispalio rakete na sjever Izraela, dva dana nakon što su Sjedinjene Države i Izrael napali Iran. Izrael je potom pokrenuo kopnenu invaziju i zauzeo desetine libanskih sela i gradova uz granicu. Prema dostupnim podacima, u Libanu je od početka sukoba poginulo 3.350 ljudi, dok je više od milion stanovnika raseljeno.

Kancelarija izraelskog premijera Benjamina Netanjahua  saopštila je da je u južnom Libanu ili njegovoj neposrednoj blizini poginulo najmanje 25 izraelskih vojnika i jedan civilni ugovorni saradnik Ministarstva odbrane. Na sjeveru Izraela poginula su i dva civila, pri čemu je većina žrtava stradala u napadima dronovima, prenosi Index.hr.

Nastavi čitati

Svijet

IRAN OBRIO AMERIČKI DRON: Teheran poslao oštru poruku Vašingtonu, tenzije ponovo rastu!

Napetost na Bliskom istoku je sve veća, nakon što su Sjedinjene Američke Države raketom pogodile trgovački brod u Omanskom zalivu koji je, kako tvrde, pokušao da probije blokadu iranskih luka.

Teheran poručuje da zadržava kontrolu nad Ormuskim moreuzom i upozorava na posljedice svakog kršenja pravila plovidbe.

IRGC presreo i uništio američki dron iznad iranskih teritorijalnih voda

Iranski korpus islamske revolucionarne garde (IRGC) saopštio je da je presreo i uništio američki dron MQ-1 koji je ušao u teritorijalni vazdušni prostor iznad teritorijalnih voda Irana sa očiglednom neprijateljskom namjerom, raspoređujući napredne rakete PVO kako bi odmah oborio letjelicu.

Kancelarija za odnose sa javnošću je saopštila da je dron, koji pripada američkoj vojsci, otkriven u trenutku kada je ušao u iranski vazdušni prostor u ranim jutarnjim satima, prenosi agencija Mehr.

Sistemi PVO IRGC-a su odmah ciljali bespilotnu letjelicu naprednim raketama zemlja-vazduh.

“Iranski vazdušni prostor iznad teritorijalnih voda zemlje je pod punom kontrolom i svaki upad će biti dočekan odlučnim odgovorom”, navodi se u saopštenju, prenosi Tanjug.

“MQ-1 predator” je daljinski pilotirani avion (dron) za osmatranje i blagi udar kojim upravljaju američke snage, a koji se prvenstveno koristi za izviđanje i operacije ciljanja.

Nastavljeni sukobi između Izraela i Hezbolaha

Na jugu Libana nastavljeni su sukobi između izraelske vojske i Hezbolaha.

Izraelska avijacija i artiljerija izvele su udare u blizini zamka Bofor, dok su u više naselja izdata upozorenja za evakuaciju stanovništva. Libanski zvaničnici ocjenjuju da je riječ o ozbiljnoj eskalaciji i pozivaju na hitno primirje.

U Pojasu Gaze u jednom od novih izraelskih vazdušnih napada poginula je jedna medicinska sestra, prenose lokalni izvori.

Bez konačne odluke nakon sastanka u Bijeloj kući

Predsjednik SAD Donald Tramp sa savjetnicima za nacionalnu bezbjednost razmatrao je “konačnu odluku” o sporazumu sa Iranom. Međutim, sastanak u Situacionoj sobi Bijele kuće završen je bez “konačne odluke”, javljaju američki mediji.

Iranske vlasti ističu da ne vjeruju nikome na riječ, već da će suditi po djelima, prenosi RTS.

Nastavi čitati

Aktuelno