Connect with us

Region

“DOMINCIJA SRBIJE MORA SE SLOMITI” Tri njemačka medija pišu o Balkanu

Tri njemačka medija pišu o Balkanu: “Frankfurter algemajne” o “Putinovim najboljim prijateljima”, “Tagescajtung” o “neuspeloj strategiji” SAD i EU, a “Berliner cajtung” o “dominaciji Srbije” koja se “mora slomiti”, prenosi DW.

“Rusija u Evropi može da se osloni na tri saveznika”, piše Frankfurter algemajne cajtung: “U državi članici EU Mađarskoj, zemlji kandidatu Srbiji i u polovini Bosne i Hercegovine pod kontrolom bosanskih Srba – vlastodršci su čvrsto lojalni Putinu, iako sa različitim nijansama.”

“Najodlučnije je svoju politiku usmjerio ka Moskvi Milorad Dodik, predsjednik bosanske srpske republike”, piše njemački list. “Moskvi idu na ruku Dodikovi napori da transformiše Bosnu u konfederaciju država, kao preliminarni korak ka kasnijoj secesiji njegovog dijela zemlje – jer su nemiri, kao rezultat toga, značajni.”

Autor članka Mihael Martens pritom ukazuje da se Dodik, kojeg naziva “Putinov mlađi partner u Banjaluci”, nedavno suočio sa preprekama – Njemačka je najprije zamrzla, a sada i potpuno obustavila četiri infrastrukturna projekta u RS vrijedna više od sto miliona evra, SAD su krajem jula uvele sankcije četvorici visokih funkcionera RS, a prošle nedjelje je i javni tužilac BIH podigao optužnicu protiv Dodika.

“Optužnica je vrhunac dosadašnjeg sukoba Dodika i visokog predstavnika međunarodne zajednice u BiH,  Kristijana Šmita (CSU)”, ocjenjuje autor, ali i napominje da sada “ostaje da se vidi da li će javno tužilaštvo sa sjedištem u Sarajevu uopšte moći da djeluje na teritoriji RS“.

“Dodika podržavaju Moskva, Beograd i Budimpešta”, piše njemački list. “Mađarski ministar spoljnih poslova Peter Sijarto širi stav da nekakav neodređeni ‘međunarodni liberalni mejnstrim’ stoji iza udara Zapada i javnog tužioca na Dodika”, odnosno da se tako “kažnjavaju političari koji se hrabro zalažu za nacionalne interese, kao što to čine Dodik i Putin”.

“Antizapadni baraž” masovnih medija u Srbiji

“Predsjednik Srbije Aleksandar Vučić nije tako otvoreno proruski orijentisan kao Dodik”, piše autor. “Srbija je čak podržala rezoluciju Generalne skupštine UN protiv ruske invazije na Ukrajinu. S druge strane, Beograd se nije pridružio evropskim sankcijama Rusiji i podržava je gdje god može.”

“Masovni mediji u zemlji, bilo da su novine, televizije ili internet portali koje kontrolišu lični prijatelji i ljudi lojalni Vučiću, već godinama bombarduju stanovništvo antizapadnim baražom u kojem se Rusija i Kina predstavljaju kao pravi prijatelji Srbije. To ima efekta. Za razliku od prije nekoliko godina, većina stanovništva Srbije je sada protiv ulaska njihove zemlje u EU.”

“To je u krajnjoj liniji nebitno”, ocjenjuje frankfurtski list, “jer takav korak ionako nije planiran. Ipak, to ilustruje promjenu atmosfere koja se dogodila u Srbiji u posljednjih deset godina. Prema anketama, Putin je najpopularniji strani političar u zemlji.”

Posljedice po ruske opozicione aktiviste

“Posljedice toga osjeća i politički aktivan dio ruske dijaspore u Srbiji”, ukazuje autor članka Mihael Martens. Podsjećajući da je u posljednjih godinu i po dana desetine hiljada Rusa emigriralo u Srbiju, on navodi da ruske izbjeglice koje su politički aktivne, koje u Srbiji organizuju demonstracije i mitinge protiv Putina, “sve više osjećaju pritisak srpske države”. Prijeti im zabrana ulaska ili neprodužavanje boravišne dozvole.

Autor izdvaja primjer ruskog disidenta Vladimira Kara-Murse, koji je u aprilu u Rusiji osuđen na 25 godina zatvora zbog “veleizdaje”. “Prije osude, on je izvijestio da je srpska tajna služba sistematski prisluškivala i špijunirala koordinacioni sastanak ruskih disidenata u maju 2021. Tadašnji ministar unutrašnjih poslova Srbije Aleksandar Vulin je lično donio materijal u Moskvu i predao ga ruskom bezbjednosnom aparatu, naveo je Kara-Mursa. Ubrzo su uslijedila hapšenja u Rusiji. Međutim, vjerni glasnik Vulin više nije ministar unutrašnjih poslova – Vučić ga je postavio za šefa tajne službe”, navodi na kraju Frankfurter algemajne cajtung.

“Opasan kurs” američkih diplomata

Situacijom na Balkanu bavi se i berlinski Tagescajtung čiji autor, Erih Ratfelder, iznosi ocjenu da “Evropska unija i SAD žele da pridobiju srpske nacionaliste politikom razumijevanja”, što je, smatra, “opasan kurs”.

Podsjećajući da za SAD, a posebno za demokrate, Dejtonski mirovni sporazum o BiH iz 1995. predstavlja uspjeh američke diplomatije, list piše: “Sada se američke diplomate koje rade na Balkanu spremaju da prokockaju to nasljeđe, očigledno misleći da će Srbija biti uvučena u zapadni tabor ustupcima na Kosovu i u Bosni. (…) Konce prije svega vuku američki diplomata odgovoran za zapadni Balkan Gabrijel Eskobar, zajedno sa Kristoferom Hilom, američkim ambasadorom u Beogradu, i političarima EU, Žozepom Boreljom i specijalnim izaslanikom Unije Miroslavom Lajčakom.”

“Zapadne diplomate podržavaju ideju da samo treba ugoditi nacionalistima da bi se održao mir. Ignorišu činjenicu da je to jednom ranije – naime od 1991. pa naovamo – doživjelo veliki neuspjeh”, piše Tagescajtung.

Brčko – strateška tačka broj jedan na Balkanu

Ipak, autor ukazuje da postoji i otpor tome na Zapadu: “Od kada su Mihael Rot, predsjednik spoljnopolitičkog odbora Bundestaga, i njegov kolega u američkom Senatu kritikovali sadašnji pristup politici, neki parlamentarci sa obje strane Atlantika barem su se probudili. Zahtijevaju da međunarodna zajednica uči iz prošlosti. Oni pozivaju na diplomatiju odvraćanja kako bi se spriječilo dalje pogoršanje bezbjednosne situacije na Kosovu i u Bosni.”

Pritom njemački novinar posebno ukazuje da je fokus debate na distriktu Brčko, koji Republika Srpska dijeli na dva dijela. “Region Brčkog je strateška tačka broj jedan na Balkanu. Zato Srbi žele svim silama da kontrolišu Brčko – a to je shvatila i zapadna vojska”.

Podsjećajući da su na to mjesto poslate nove jedinice Eufora, uključujući i mali njemački kontingent od oko 30 ljudi, autor izvodi sljedeći zaključak: “Zaista značajna strateška promjena bi se dogodila samo ako bi tamo bile raspoređene trupe NATO”.

Međutim, prema izvještajima štampe, Euforom će upravljati mađarski oficiri, a to je, piše njemački novinar, “kao da koza postane baštovan”.

“Berlin se ne pomjera. Ministarka spoljnih poslova Analena Berbok, koja se svojevremeno suprotstavila nacionalističkim pozicijama – ćuti. (…) Da li Berlin zaista želi da spoljnu i bezbjednosnu politiku EU na Balkanu povjeri isključivo diplomatama SAD, EU i Viktoru Orbanu”, postavlja na kraju pitanje autor Erih Ratfelder u članku za berlinski Tagescajtung.

Habzburška balkanska strategija

List Berliner cajtung objavljuje tekst pod naslovom: “Dominacija Srbije mora se slomiti”. Potpisuje ga gostujući autor Muamer Bećirović kojeg njemački list predstavlja kao “istraživača istorije diplomatije i međunarodne politike” i čovjeka kome će “u januaru 2024. biti objavljena biografija o austrijskom diplomati i državniku postnapoleonskog doba, princu Klemensu fon Meternihu”.

Iz veoma opširnog teksta Bećirovića, DW izdvaja: “Kada je Austrougarski car Franc Jozef I posjetio Bosnu i Hercegovinu 1910, godinu dana nakon aneksije, Habzburška balkanska strategija već je bila na stolu. Demografski, Srbija je tada, kao i sada, bila najveća sila u regionu, sa oko duplo više stanovnika od Hrvatske. Da bi se Beograd uravnotežio, Sarajevo je trebalo čvršće vezati za austrijski Zagreb. Trebalo je da te dvije zemlje zajedno okončaju srpske hegemonističke ideje i da osnaže austrijsku hegemoniju u regionu. To se nije dogodilo zbog Prvog svjetskog rata.”

“Njemačka strategija za Balkan mora da se zasniva na toj istoriji, zato što se strateška situacija na Balkanu gotovo i nije promijenila za više od sto godina”, poručuje Bećirović. Po njemu, “jedina država koja bi mogla da uvede red na Balkanu i trajno obezbijedi sopstvene strateške interese u regionu jeste Njemačka. Ona je daleko najvažniji trgovinski partner Hrvatske, Bosne i Srbije, a i geografski je udaljena svega nekoliko stotina kilometara.”

“Njemačka treba da privuče istočnu Evropu na svoju stranu ako želi da ostvari dominaciju u Evropi, a to uključuje i Balkan”, piše Muamer Bećirović, a prenosi list iz Berlina. “Potrebna je moć, njemačka moć, da se uvede red na Balkan. Sve ostalo je kratkoročno, srednjoročno i dugoročno osuđeno na propast.”

I na kraju članka u Berliner cajtungu od Bećirovića još i ova misao: “Ako bi Berlin vladao, red bi bio na dohvat ruke i mir bi mogao da se vrati na Balkan, prvi put u njegovoj istoriji.”

Related Topics:

Region

NOVI NALAZ U VELIKOJ AFERI SA OTPADOM: 6.427 tona kod Benkovca, mikroplastika se širi

Nakon velikog protesta građana zbog ilegalno odloženog otpada u Gospiću, USKOK je danas, 9. septembra, objavio rezultate vještačenja otpada u Benkovačkom Selu, koji su pokazali da se na lokaciji bivšeg kamenoloma Kukalj nalazi najmanje 6.427 tona otpada, dok je mikroplastika pronađena i van granica odlagališta.

Kako stoji u izvještaju USKOK-a, vještačenje pokazuje da se radi o izrazito heterogenoj mješavini plastike, gume, tekstila, metala, građevinskog otpada i mineralnog materijala.

Kao ekološki najvažnije probleme izdvajaju mikroplastiku, povišene koncentracije pojedinih metala i mobilnost antimona, prenose hrvatski mediji.

USKOK je dokumente učinio dostupnim javnosti iako istraga nije javna, pozivajući se na opravdani interes javnosti. Podsjetimo, riječ je o istrazi protiv većeg broja osumnjičenih zbog sumnje da su počinili više krivičnih djela protiv životne sredine i privrede.

Rezultati vještačenja
Geofizičkim istraživanjima volumen tijela odlagališta procijenjen je na 14.775 kvadratnih metara, dok je na osnovu izmjerene gustine otpada izračunato da se na lokaciji nalazi najmanje 6.427 tona otpada. Vještaci pritom upozoravaju da je otpad izrazito nehomogen, zbog čega se njegova gustina znatno razlikuje od mjesta do mjesta.

Otpad je pronađen na površini od oko 3.675 kvadratnih metara, a zakopan je do dubine od najmanje 4,2 metra. Tijelo odlagališta mjestimično doseže visinu od gotovo devet metara, prenosi Index.hr.

Analize pokazuju da nije riječ samo o građevinskom ili mineralnom materijalu. U otpadu su pronađeni plastika, polimeri, guma, sintetička vlakna, tekstil, metalni dijelovi te drugi materijali antropogenog porijekla.

Povišene koncentracije više metala

U analiziranim kompozitnim uzorcima utvrđene su povišene koncentracije nekoliko metala. Bakar je izmjeren u koncentracijama od 3490 do 12.200 mg/kg, cink od 781 do 1150 mg/kg, olovo od 163 do 494 mg/kg, a antimon od 31,2 do 474 mg/kg.

Vještaci navode da većina analiziranih metala u testovima procjeđivanja nije pokazala veliku mobilnost. Kao najvažniji element izdvojio se, međutim, antimon. U četiri od 19 uzoraka izmjerene vrijednosti prekoračile su kriterijum od 0,7 mg/kg za prihvat na odlagalište neopasnog otpada, ali su ostale ispod kriterijuma za odlagalište opasnog otpada.

To ne znači da je sav materijal automatski klasifikovan kao opasni otpad. Vještaci posebno upozoravaju da hemijski oblici pojedinih metala nisu potpuno utvrđeni i da zbog toga nije moguće jednoznačno odrediti njihovu ekotoksičnost.

Procjena opasnog svojstva HP14 dalo je vrijednosti iznad propisane granice za sva tri analizirana kompozitna uzorka. Međutim, biološki test na organizmu Daphnia magna nije potvrdio akutnu ekotoksičnost eluata. Zaključak vještaka zato je oprezniji – postoji potencijal za ekotoksična svojstva, ali ga biotestovi nisu potvrdili kao akutnu toksičnost.

Pronađena mikroplastika

Mikroskopske analize pokazale su sekundarnu mikroplastiku, sintetička vlakna i čestice gume u analiziranim reprezentativnim uzorcima. Vještaci zaključuju da je prisustvo mikroplastike jedno od karakterističnih svojstava tog otpada.

Foto: Marko Seper/PIXSELL
Foto: Marko Seper/PIXSELL

Riječ je uglavnom o česticama veličine od približno 100 mikrometara do dva milimetra, nastalim mehaničkim trošenjem i raspadanjem većih komada plastike. Naknadno je zato sprovedeno dodatno vještačenje s 19 mjesta uzorkovanja unutar i izvan odlagališta.

Mikroplastika i van granica odlagališta

Dopuna vještačenja od 7. septembra donosi jedan od najvažnijih novih nalaza: mikroplastika je pronađena i van tijela odlagališta. Pouzdano identifikovani polimerni fragmenti pronađeni su na mjestima neposredno uz južnu ivicu te sjeverno i sjeveroistočno od odlagališta. Te su tačke udaljene približno 20 do 30 metara od ivice otpada.

Vještaci navode da raspored nalaza odgovara mogućem prenosu vjetrom, a mikroplastika se može širiti i oborinskim vodama. Na udaljenosti od oko 150 metara mikroplastika nije potvrđena, pri čemu između te tačke i odlagališta postoji i stijenska barijera.

Zaključuju da se pouzdano potvrđeni opseg lokalnog širenja zasad može utvrditi na približno 20 do 30 metara od odlagališta.

“Nivo opasnosti nije zanemariv”

U dopuni nalaza vještaci upozoravaju da se mikroplastika u životnoj sredini razgrađuje vrlo sporo, dok se veći plastični fragmenti mogu nastaviti usitnjavati i stvarati nove, još sitnije čestice. Ako otpad ostane na lokaciji izložen padavinama i daljem mehaničkom trošenju, prema nalazu postoji značajna vjerovatnoća nastavka stvaranja i lokalnog širenja mikroplastike.

“Nivo opasnosti za životnu sredinu nije zanemariv zbog postojanosti mikroplastike, mogućnosti daljeg usitnjavanja i njenog prenosa vjetrom i oborinskim vodama”, zaključuju vještaci. Navode i da bi se uklanjanjem otpada i sanacijom lokacije značajno smanjila mogućnost daljeg stvaranja i širenja mikroplastike.

Lokacija se nalazi na kraškom području, zbog čega postoji mogućnost infiltracije oborinskih voda i prenosa zagađujućih materija kroz podzemlje.

Vještaci ipak nisu utvrdili da je otpad dosad zagadio izvorišta pitke vode. Rezultati monitoringa izvorišta Biba, Kakma, Kožlovača i Turanjsko jezero tokom posmatranog perioda nisu pokazali prekoračenja propisanih parametara za vodu namijenjenu ljudskoj potrošnji.

Najrizičnije na samoj lokaciji

Najbliži stambeni objekti udaljeni su više od kilometra. Vještaci zato procjenjuju da je trenutna izloženost stanovništva ograničena. Najveći potencijalni zdravstveni rizik odnosi se na osobe koje dolaze u neposredan kontakt s otpadom, na primjer tokom njegovog uklanjanja i manipulacije materijalom.

Nisu pronađeni patogeni mikroorganizmi, a nije utvrđena ni radioaktivnost iznad prirodne pozadine. Ipak, vještaci upozoravaju da bi dugotrajno ostavljanje otpada moglo povećavati rizike zbog mikroplastike, mobilnih frakcija metala i mogućeg postepenog zagađenja podzemnih voda.

Nastavi čitati

Region

VUČIĆ RASPUSTIO SKUPŠTINU, zakazani izbori

Predsjednik Srbije Aleksandar Vučić potpisao je danas Ukaz o raspuštanju Skupštine Srbije i odluku o raspisivanju vanrednih parlamentarnih izbora koji će biti održani 25. oktobra.

U ukazu se navodi da raspušta Skupštinu Srbije izabranu 17. decembra 2023. godine, javlja TANJUG.

On je odluku donio na osnovu obrazloženog prijedloga Vlade Srbije od 7. septembra.

Predsjednik Vučić je saopštio, obraćajući se iz Predsjedništva Srbije, da ukaz stupa na snagu danom objavljivanja u Službenom glasniku Republike Srbije.

Vučić je potpisao odluku o raspisivanju izbora za narodne poslanike za 25. oktobar 2026. godine.

Rokovi za vršenje izbornih radnji počinju da teku od dana stupanja na snagu ove odluke.

Ova odluka stupa na snagu danom objavljivanja u Službenom glasniku Republike Srbije.

Izbore za narodne poslanike sprovešće organi za sprovođenje izbora na osnovu odredaba Zakona o izboru narodnih poslanika.

Nastavi čitati

Region

SRBIJA IDE NA VANREDNE IZBORE: Vučić danas raspušta Skupštinu, poznat datum glasanja

Predsjednik Srbije Aleksandar Vučić danas u podne saopštava odluke o raspuštanju Narodne skupštine i raspisivanju vanrednih parlamentarnih izbora. Glasanje je najavljeno za 25. oktobar, čime Srbija ulazi u novu izbornu kampanju.

Predsjednik Srbije Aleksandar Vučić najavio je da će danas u 12 časova formalno saopštiti odluku o raspuštanju Narodne skupštine i raspisivanju vanrednih parlamentarnih izbora.

Vučić je rekao da je do njega stigao obrazloženi prijedlog Vlade Srbije za raspuštanje parlamenta, nakon čega je na njemu da donese dvije odluke – ukaz o raspuštanju Skupštine i odluku o raspisivanju izbora.

„Stigao je predlog. Sad bi trebalo da donesem dve odluke u skladu sa Ustavom i Zakonom o predsedniku“, rekao je Vučić za RTS.

Prema njegovoj najavi, parlamentarni izbori biće održani 25. oktobra 2026. godine.

Srbija ulazi u novu izbornu kampanju

Vanredni izbori dolaze više od godinu dana prije redovnog termina, a njihovo raspisivanje uslijedilo je nakon gotovo dvije godine političkih tenzija i studentskih protesta koji su počeli poslije tragedije na željezničkoj stanici u Novom Sadu u novembru 2024. godine, kada je u padu nadstrešnice poginulo 16 ljudi.

Vlada premijera Đure Macuta još 7. septembra formalno je zatražila od predsjednika da raspusti parlament i raspiše vanredne izbore. Macut je obrazložio potez potrebom da se kroz izbore smanje društvene tenzije.

Vučić je pozvao sve političke aktere da kampanju vode bez nasilja i da se bave problemima i potrebama građana.

Poručio je da će građani na izborima imati priliku da jasno iskažu kakvu budućnost žele i koje političke opcije imaju njihovo povjerenje.

Vučić želi povratak na mjesto premijera

Izbori će imati dodatnu težinu jer se očekuje da Vučić, nakon eventualne pobjede svoje političke opcije, preuzme funkciju predsjednika Vlade Srbije.

Srpska napredna stranka već ga je predložila za kandidata za premijera ukoliko lista SNS-a osvoji vlast. Vučić se, prema ranijim najavama, ne može ponovo kandidovati za predsjednika Srbije nakon dva predsjednička mandata.

Zbog toga se predstojeći parlamentarni izbori posmatraju i kao svojevrsni referendum o njegovoj dosadašnjoj politici, ali i kao test snage vlasti nakon višemjesečnih protesta.

Sa druge strane, studentski pokret i opozicione stranke pokušavaju da iskoriste nezadovoljstvo dijela građana i izbore pretvore u najveći politički izazov za Vučića od dolaska SNS-a na vlast.

Pred Srbijom 45 dana kampanje

Ukoliko Vučić danas formalno raspiše izbore za 25. oktobar, političke stranke ulaze u intenzivnu kampanju koja će trajati narednih sedmica.

Vučić je već poručio da će prihvatiti demokratski rezultat izbora, bez obzira na to ko pobijedi.

„Sa radošću ću prihvatiti svaki demokratski rezultat“, rekao je predsjednik Srbije.

Istovremeno je pozvao sve učesnike izbornog procesa da ne pribjegavaju nasilju i da biračima ponude konkretne odgovore na probleme sa kojima se suočavaju.

Pred Srbijom je tako jedna od najvažnijih političkih utakmica posljednjih godina – izbori koji će odlučiti sastav novog parlamenta, ali bi mogli odrediti i ko će u narednom periodu biti na čelu Vlade Srbije.

Nastavi čitati

Aktuelno