Savez sindikata Republike Srpske predstavio je danas inicijative za izmjene zakonskih propisa iz radno-pravne oblasti čiji je cilj unapređenje prava majki, radnika i roditelja.

Viši stručni saradnik za pravne poslove u Savezu sindikata Srpske Dajana Marjanović Verić rekla je da je riječ o pravu na meterinski dodatak za sve majke, pravo porodilja na naknadu kao da rade, pravo radnika na korišćenje godišnjeg odmora i regresa.

“Inicijativa podrazumijeva i promjene propisa kada je riječ o pravu naknade za korišćenje bolovanja za njegu djeteta, te pravo roditelja djece pri polasku u vrtić ili prvi razred osnovne škole”, rekla je Verićeva na konferenciji za novinare u Banjaluci.

Ona je dodala da se Sindikat u inicijativama bazirao na Zakonu o dječijoj zaštiti, Zakona o obaveznom zdravstvenom osiguranje, te Zakonu o radu Republike Srpske.

Verićeva je navela da je neophodno obezbijediti da sve majke imaju jednaka prava na porodiljsko odsustvo i materinski dodatak.

“Neophodno je i povećati materinski dodatak koji sada izosi 406 KM i vrijeme ga je pregazilo, a iznos je utvrđen prije nekoliko godina. U međuvremeno su plate rasle, standard života je promijenjen”, istakla je ona.

Verićeva kaže i da je neophodna promjena kada je riječ o naknadi plate porodiljama čiji je iznos već utvrđen na određeni vremenski period i potrebno je da one primaju iznos plate kao da rade.

Ona je navela i da radnicima koji su spriječeni da rade, u slučaju dugotrajne bolesti (duže od godinu dana) ne smije biti uskraćeno pravo na korišćenje godišnjeg odmora.

“Jedna od inicijativa je i da naknada za njegu djeteta treba da iznosi 100 odsto iznosa plate, a ne 70 odsto kao do sada”, pojasnila je ona.

Verićeva kaže da je predloženo i da se roditeljima omogući bar jedan dan plaćenog odsustva u dane polaska djeteta u vrtić ili prvi razred osnovne škole.

Izvršni direktor Fondacije “Udružene žene” Gorica Ivić rekla je da ova fondacija pozdravlja inicijative Saveza sindikata za promjene zakona, posebno onih koje će doprinijeti poboljšanju položaja radnica.

“Ovim promjenama bi bilo omogućeno da trudnice ne budu diskriminisane i da ne lutaju kroz pravni sistem i traže podršku za ostvarivanje svojih prava”, rekla je Ivićeva.

Crveni krst Republike Srpske od ključne je važnosti kao humanitarna, nezavisna i dobrovoljna organizacija, koja se do sada hiljadama puta dokazala kao pouzdan partner. Uprskos tome, Vlada Srpske nema osjećaja za ovu organizaciju. To se najbolje vidi na primjeru budžeta koji nije promjenjen od davne 2004. godine do danas.

Generalni sekretar Crvenog krsta Republike Srpske Rajko Lazić rekao je da je toj organizaciji neophodno da ima budžetsku stavku i stalnu finansijsku podršku svih nivoa vlasti, jer ovakvim maćehinskim odnosom, mnoge socijalno ugrožene porodice, kaže, već ostaju bez prijeko potrebne socijalne pomoći.

-Finansijska podrška Crvenom krstu Srpske od Vlade Srpske ostala je na nivou 2004. godine. 600 hiljada maraka tada i sad velika je razlika. Ako to prevedemo u onaj porodični paket po kojem smo prepoznatljivi, 30 hiljada domaćinstava će biti uskraćeno zbog finansijskih poremećaja- rekao je Lazić.

A ni taj novac koji je zakonski obavezan, ne isplaćuje se redovno, navodi Lazić.

-Kad sam ja došao na poziciju generalnog sekretara imali smo 23 zaposlena i 2 automobila, sada imamo 15 zaposlenih, imamo odgovornost prema povjerenom poslu, ali je najveći problem nedostatak kontinuiteta i pravovremenog doticanja sredstava kako bi mogli da planiramo i planiramo da realizujemo- kaže on.

A projekata je mnogo, kaže Lazić podvlačeći da je svaki stanovnik Srpske direktno ili indirektno korisnik Crvenog krsta, a da te organizacije nije:

-Danas ne bi bilo 27 doza krvi, 41 obuke prve pomoći, ne bi bilo 40 obuka opasnosti od mina, ne bi 1800 ljudi dobilo topli obrok, ne bi 1500 stariji imalo priliku da ih neko posjeti na kućnom pragu.

Od nas se očekuje da djelujemo kad je hitno i neophodno, kaže Lazić i navodi:

-Da bi djelovali u nesreći, moramo biti pripremljeni u mirnoj situaciji.

Lazić je za BN TV istakao i da volonter može biti svako, od 10 do 100 godina, koji mogu biti uključeni u svakodnevnu realizaciju humanitarnih, zdravstveno-socijalnih, obrazovnih i preventivnih aktivnosti.

BN

Visoka inflacija u Bosni i Hercegovini koja na godišnjem nivou iznosi oko pet odsto jedino odgovara državi, koja je za četiri mjeseca zbog toga prikupila znatno više novca.

Naime, u periodu januar – april ove godine Uprava za indirektno oporezivanje BiH (UIO BiH) je prikupila 216 miliona KM više novca u poređenju sa istim periodom prethodne godine.

I dok građani Bosne i Hercegovine plaćaju mnogo više skoro sve zbog visoke inflacije prethodnih godinu dana, država je od toga “zaradila” dodatnih 216 miliona KM.

Takođe, ovo odgovara i entitetima jer od raspodjele indirektnih poreza dobijaju više novca.

Prihodi od indirektnih poreza veći za 5,77 odsto

“Prihodi od indirektnih poreza za četiri mjeseca 2026. godine iznosili su tri milijarde i 965 miliona KM i veći su za 216 miliona KM ili 5,77% u odnosu na isti period 2025. godine kada su iznosili tri milijarde i 749 miliona KM. Uprava je u prva četiri mjeseca 2026. godine izvršila povrat PDV-a obveznicima koji su ostvarili zakonsko pravo na povrat u iznosu od 701 milion KM. Neto prikupljeni prihodi koji su otišli u raspodjelu korisnicima za četiri mjeseca 2026. godine, a to su država, entiteti i distrikt Brčko, iznosili su tri milijarde i 264 miliona KM i veći su za 8,4% u odnosu na prihode raspoređene korisnicima za četiri mjeseca 2025. godine”, naveli su iz UIO BiH.

Dodali su da je samo u aprilu 2026. godine prikupljena milijarda i 45 miliona KM indirektnih poreza, što je za 47 miliona KM ili 4,73% više u odnosu na april 2025. godine.

Entitetima i Brčkom raspoređene milijarde KM

“Za finansiranje državnih institucija u prva četiri mjeseca 2026. godine raspoređen je iznos od 332 miliona KM. Ostatak prikupljenih prihoda od indirektnih poreza završio je kod entiteta i Brčko distrikta. Tako je Federacija BiH sa jedinstvenog računa dobila milijardu i 792 miliona KM, Republika Srpska milijardu i četiri miliona KM i Brčko distrikt 101 milion KM”, stoji u saopštenju UIO BiH.

Cijene u martu više za 5,1 odsto

S druge strane, prema posljednjim podacima Agencije za statistiku BiH iz aprila ove godine, na godišnjem nivou u prosjeku je zabilježen rast nivoa cijena od 5,1 odsto.

“Nivo cijena u martu 2026. godine u odnosu na isti mjesec prethodne godine viši je za 5,1%. Prosječni rast cijena zabilježen je u odjeljcima hrana i bezalkoholni napici za 3,3%, alkoholna pića i duvan za 4,1%, stanovanje i režijski izdaci za 9,4%, namještaj, kućanski uređaji i redovno održavanje kuće za 2,4%, zdravstvo za 6,3%, prevoz za 11,1%, komunikacije za 1,5%, rekreacija i kultura za 4,6%, obrazovanje za 3,6%, restorani i hoteli za 6,5%, te ostala dobra i usluge za 2,4%”, piše u objavi Agencije za statistiku BiH.

Gavran: Vlastima odgovara što veća inflacija

Ekonomista Igor Gavran kaže za “Nezavisne novine” da su inflacija i posljedični rast javnih prihoda glavna motivacija vlasti za ignorisanje pada životnog standarda i rasta troškova života.

“Nije to jedini razlog, jer domaće vlasti su generalno nezainteresovane za uslove života građana i poslovanja privrede, ali je sigurno i te kako značajan jer vlasti smatraju javne prihode svojim vlastitim, i tako ih i troše, pa im odgovara što veća inflacija”, naglasio je Gavran.