Connect with us

Svijet

EKONOMIST: Britanija bi uskoro mogla da vrati poslednju afričku koloniju

Arhipelag Čagos i najveće tamošnje ostrvo Dijego Garsija, poslednja britanska kolonije u Africi, uskoro bi mogli da budu vraćeni pod suverenitet Mauricijusa, piše londonski “Ekonomist”.

Sredinom 1960-ih Britanija je bila uveliko u procesu razbijanja svoje imperije, ali je 1965, iste godine kada je odustala od Gambije i Maldiva, stvorila i novu koloniju.

Tokom pregovora sa Mauricijusom o njegovoj nezavisnosti, Britanija je za sebe izdvojila 58 udaljenih ostrva, poznatih kao arhipelag Čagos. Oni su postali Britanska teritorija Indijskog okeana (biot). Između 1968. i 1973. godine stanovništvo ostrva je proterano, amvodi list.

Iza ovih odluka krio se hladni rat. Ostrva Čagos, koja su blizu istočne Afrike, Bliskog istoka i jugoistočne Azije, bila su strateško mjesto za održavanje prisustva u Indijskom okeanu. Ostrvo Dijego Garsija kao najveće, Britanci su pozajmili američkoj vladi za upotrebu kao vojnu bazu.

Poslije terorističkih napada 11. septembra, Amerika je koristila bazu za napade na Avganistan i Irak; njen značaj će se vjerovatno samo povećati kako se geopolitičko takmičenje Amerike sa Kinom pojačava, procenjuje “Ekonomist”.

Stanovnici ostrva su u početku preseljeni na Mauricijus i Sejšele, gde mnogi od njih i dalje žive. Britanija je 2002. dala državljanstvo rođenima u Čagosu i njihovoj djeci, a 2022. godine u državljanstvo su uključeni su i njihovi potomci.

Oko 3.000 ostrvljana porijeklom sa Čagosa već živi u Kroliju, u blizini londonskog aerodroma Getvik, na koji su stigli prvi migranti, a vlasti su spremne da stigne još do 5.000, sada kada Britanija nudi državljanstvo.
Britanija je, međutim, više puta poricala njihovo pravo da se vrate u Čagos, ali su taj stav i britanska prava na ostrva sve teže održiva, prema ocjeni “Ekonomista”.

UN su 2017. godine izglasale da se Međunarodnom sudu pravde uputi slučaj britanske dekolonizacije Mauricijusa i postavi pitanje da li je ona dovršena.

MSP je 2019 dao savjetodavno mišljenje da je britansko upravljanje Čagosom “pogrešan čin” i da London ima obavezu da ga “što je prije moguće” okonča.

UN su izmjenile svoju zvaničnu kartu svijeta i od 2020. na njoj su ostrva Čagos prikazana kao dio Mauricijusa.

London je ranije saopštavao da će vratiti suverenitet nad Dijego Garsijom Mauricijusu tek kada to ostrvo više ne bude bilo potrebno za odbrambene svrhe, ali se taj stav britanske vlade polako menja, pošto je šef diplomatije Džejms Kleverli najavio da će početkom ove godine Britanija rješiti pitanje “vršenja suvereniteta” nad Čagosom “na osnovama međunarodnog prava”.

Od tada su održane dve runde razgovora, o kojima se ništa ne zna javno, ali mnogi očekuju da Britanija odustane od prava na Čagos, prenosi britanski list.

Mauricijus je prenio uvjeravanja o “neometanom funkcionisanju” američke baze, što uključuje novi zakup na 99 godina.

Sama Britanija bi mogla da zadrži vojno prisustvo na Dijegu Garsiji dok ne istekne aktuelni zakup Amerikancima, 2036, piše “Ekonomist”.
Glas

Svijet

AUSTRALIJSKI PREMIJER PAO SA BINE dok je pozirao pred fotografima (VIDEO)

Australijski premijer Entoni Albaneze pao je sa bine dok je pozirao pred fotografima nakon što je održao govor u Lavdejlu u regionu Hanter, u Novom Južnom Velsu.

Učesnici događaja pomogli su Albanezeu da ustane, a on je mahnuo prisutnima poručujući da je dobro, prenio je Skaj njuz.

Prilikom pada nije zadobio bilo kakvu povredu..

Incident se dogodio nakon što su Albanezea iznervirala dvojica klimatskih demonstranata dok je bio u posjeti obližnjoj bolnici.

Njih su izvukli iz bolnice Mejtland poslije pokušaja da osujete posjetu australijskog premijera.

Grupa klimatskih aktivista Rajzing tajd preuzela je odgovornost za incident u objavi na društvenim mrežama u kojoj se hvali protestima.

Ova grupa prekinula je šest političkih događaja posljednjih nedjelja.

Albaneze iz redova Laburista vodi u istraživanjima javnog mnjenja u odnosu na lidera opozicije Pitera Datona sa 49 odsto prema 38 procenata podrške birača.

Savezni izbori biće održani 3. maja.

Nastavi čitati

Svijet

NAPAD IZRAELA NA POJAS GAZE Vojska ubila najmanje 55 osoba, među njima trudnica i 12 djece

Najmanje 55 osoba, uključujući jednu trudnicu i 12 djece, ubijeno je u izraelskim napadima na Pojas Gaze u toku noći, saopštili su danas lokalni zdravstveni zvaničnici.
Zvaničnici u Kan Junisu su rekli da su tijela 14 žrtava prebačena u bolnicu Naser, od kojih devet iz iste porodice, a među ubijenima je petoro djece i četiri žene.

Tijela još 19 osoba, uključujući petoro djece uzrasta između jedne i sedam godina i jednu trudnu ženu, prebačena su u Evropsku bolnicu u blizini Kan Junisa, saopštili su bolnički zvaničnici.

U gradu Gazi, tijelo 21 žrtve je prebačeno u bolnicu Ahli, uključujući sedmoro djece, prenosi AP.
U sredu je izraelski premijer Benjamin Netanjahu najavio da Izrael uspostavlja novi bezbjednosni koridor preko Pojasa Gaze kako bi izvršio pritisak na Hamas, sugerišući da će odsjeći južni grad Rafu, za koji je Izrael naredio da se evakuiše, od ostatka palestinske teritorije.

Netanjahu je novu osovinu nazvao koridorom Morag, koristeći ime jevrejskog naselja koje je nekada stajalo između Rafe i Kan Junisa.

On je rekao da će to biti “drugi koridor Filadelfija”, misleći na koridor u blizini granice Gaze i Egipta, koji je pod izraelskom kontrolom od maja prošle godine.

Prema podacima palestinskih zvaničnika, broj ubijenih Palestinaca u Pojasu Gaze od oktobra 2023. godine premašio je 50.000.

Nastavi čitati

Svijet

ČAK 15 TORNADA POGODILO AMERIKU! Proglašeno vanredno stanje, a OČEKUJU SE I POPLAVE!

Najmanje 15 tornada zabilježeno je u centralnom i južnom dijelu Sjedinjenih Američkih Država, pri čemu je povrijeđeno osam osoba, dok je u Arkanzasu proglašeno vanredno stanje.
Nacionalna meteorološka služba SAD (NWS) saopštila je da je do srijede uveče po lokalnom vremenu bilo najmanje 15 izvještaja o tornadima u najmanje četiri države.

Osmoro ljudi je povrijeđeno širom Kentakija i Arkanzasa, uključujući jednu teško povrijeđenu u okrugu Balard u Kentakiju, saopštili su lokalni zvaničnici.

Guvernerka Arkanzasa Sara Hakabi Sanders proglasila je vanredno stanje u cijeloj državi zbog nevremena, koje je donijelo i grad i obilne kiše, prenosi Rojters.

NWS je saopštio da su milioni ljudi pod upozorenjem zbog tornada i bujičnih poplava i da će se opasnosti nastaviti u četvrtak rano ujutro po lokalnom vremenu.
Nakon tornada u Misuriju prijavljena je velika šteta na nekoliko preduzeća, stubovi za struju su pukli, dok je nekoliko praznih vagona prevrnuto.

NWS je izdao upozorenja o tornadu i bujičnim poplavama za dijelove Misurija, Arkanzasa, Tenesija, Misisipija, Indijane, Ilinoisa, Kentakija i Oklahome.


Meteorološka agencija je, takođe, upozorila da kiša u Arkanzasu, Misuriju, Tenesiju i Misisipiju može da dovede do “katastrofalnih” riječnih poplava.

Nastavi čitati

Aktuelno