Connect with us

Svijet

EVROPA ULAZI U TURBULENTAN PERIOD: Nakon upada ruskih dronova, NATO šalje avione

Evropa ulazi u period velike nestabilnosti i potencijalne eskalacije između NATO i Rusije nakon što je Rusija svojim dronovima povrijedila vazdušni prostor nekoliko evropskih zemalja, uključujući i Poljsku.

NATO saveznice šalju svoje avione na istok, s ciljem da spriječe dalje upade ruskih dronova u NATO prostor. Obzirom da slanje NATO aviona predstavlja ozbiljan korak, vrlo je izvjesno da će Rusija odgovoriti sljedećim stepenom eskalacije, a onda je pitanje kako će NATO odgovoriti na taj potez i šta će to značiti za evropsku bezbjednost.

Kako je javio Reuters, britanski borbeni avioni izveli su svoju prvu NATO misiju vazdušne odbrane iznad Poljske u sklopu operacije Eastern Sentry, s ciljem jačanja odbrane zapadne alijanse nakon ruskog upada dronom ovog mjeseca.

Misija, koju je britanska vlada objavila u ponedjeljak neposredno nakon incidenata u poljskom vazdušnom prostoru, šalje, kako su saopštili, jasnu poruku da će NATO vazdušni prostor će biti branjеn.

Načelnik vazduhoplovstva, maršal vazduhoplovstva Harv Smit, rekao je da su britanski avioni zajedno sa saveznicima na istočnom krilu NATO-a, dodajući: “Ostajemo agilni, integrisani i spremni da projektujemo vazdušnu silu”.

Britanska vlada obećala je da će povećati izdvajanja za odbranu na 2,6% BDP-a do aprila 2027. godine, kao signal predsjedniku SAD Donaldu Trampu da Britanija može pomoći u jačanju evropske bezbjednosti.

Misija iznad Poljske dolazi i u trenutku pojačanih tenzija na drugim mjestima u Evropi, pošto je Estonija, članica NATO-a, u petak saopštila da su tri ruska vojna aviona prekršila njen vazdušni prostor na 12 minuta.

Ministar odbrane Estonije Hano Pevkur izjavio je da je odgovor Estonije i NATO-a na rusku provokaciju u petak pokazao da protivvazdušna odbrana NATO-a efikasno funkcioniše i da postoji spremnost, ako je potrebno, da se upotrebi sila.

Kako prenosi Tanjug, on je ocijenio da je cilj ruskih provokacija da natjera Zapad da se “bavi sobom dok se Rusija bavi Ukrajinom”.

“I kada počnemo da razgovaramo o tome da li treba da uvedemo više borbenih aviona ili sistema protivvazdušne odbrane, to je upravo ono što Rusija želi – da skrene našu pažnju sa pomoći Ukrajini i da se fokusiramo na naše sopstveno dvorište”, rekao je estonski ministar.

Rusko Ministarstvo odbrane, povodom optužbi Estonije da su tri ruska borbena aviona narušila vazdušni prostor te zemlje, tvrdi da je planirani let iz Karelije do aerodroma u Kalinjingradskoj oblasti obavljen u skladu sa međunarodnim propisima i nije prekršio granice drugih zemalja.

“Tri ruska borbena aviona MiG-31 19. septembra ove godine izvršila su planirani let iz Karelije do aerodroma u Kalinjingradskoj oblasti. Let je izvršen uz strogo poštovanje međunarodnih propisa o vazdušnom prostoru i nije prekršio granice drugih država, što je potvrđeno objektivnim praćenjem”, navodi se u saopštenju ruskog ministarstva, prenose RIA Novosti.

CNN u svojoj analizi tvrdi da nije sporno da će NATO biti u stanju da spriječi ruske dronove da uđu na njen teritorij, nego je pitanje troškova. Kako navode, ruski dronovi su veoma jeftini, a sistemi koje NATO angažuje koštaju milijarde.

“NATO avioni su bili veoma efikasni u sprečavanju masovnog iranskog napada raketama i dronovima na Izrael prošlog aprila. Međutim, troškovi takve odbrane, koje Izrael procjenjuje na više od milijardu dolara u tom slučaju, čine ovaj pristup neodrživim”, piše CNN.

Related Topics:

Svijet

„VRATITE NAM SVAKI DOLAR!“ Tramp traži da Brisel u potpunosti refundira američku pomoć Ukrajini

Predsjednik Sjedinjenih Američkih Država Donald Tramp izjavio je  da će od evropskih zemalja tražiti da SAD nadoknade novac za vojnu pomoć i municiju ranije poslatu Ukrajini, uz nagovještaj da bi prodaja naoružanja savezničkim zemljama mogla privremeno da bude obustavljena.

Tramp je u objavi na društvenim mrežama kritikovao izvještaje o značajno smanjenim zalihama američke municije, koje su, prema navodima, iscrpljene tokom rata u Iranu, istovremeno poručivši da SAD povećavaju proizvodnju i zalihe municije.

– Uzimamo ih za sebe, za SAD, umjesto da ih prodajemo drugima, ali će prodaja saveznicima uskoro ponovo početi – napisao je Tramp, prenio je Rojters.

On je dodao da je “stotine milijardi dolara dato Ukrajini i NATO-u besplatno”, ocijenivši da bi taj novac platila Evropa “da je samo bila zamoljena”, i najavio da će SAD, iako sa zakašnjenjem, tražiti taj novac nazad.

Tramp je za takvu politiku okrivio administraciju svog prethodnika DŽozefa Bajdena.

SAD i NATO razvili su prošle godine inicijativu Prioritetna lista potreba Ukrajine (PURL), u okviru koje evropske zemlje plaćaju nabavku američkog oružja za Ukrajinu. Rojters je prošlog mjeseca objavio da je američka vojska tokom rata sa Iranom potrošila veliki dio svojih zaliha preciznih raketa velikog dometa, što je izazvalo zabrinutost u vezi sa spremnošću američkih oružanih snaga za buduće sukobe.

Nastavi čitati

Svijet

NOVI SPOR OKO FOKLANDSKIH OSTRVA: Argentina prijeti Britaniji sankcijama

Argentinski predsjednik Havijer Milej (Javier Milei) zaoštrio je spor sa Velikom Britanijom oko Foklandskih ostrva i upozorio da će uvesti ekonomske sankcije kompanijama koje crpe naftu u blizini te britanske prekomorske teritorije.

U obraćanju naciji Milej je izjavio da “vjetrovi promjena” idu u prilog argentinskim zahtjevima za ostrvima. Dodao je da je ohrabren nagovještajima da bi Sjedinjene Američke Države mogle da preispitaju svoju neutralnost po tom pitanju, piše BBC News.

Plan za sankcije energetskim kompanijama

Milej je plan o sankcijama objavio u predsjedničkoj palati, okružen članovima kabineta. Ponovio je da su Foklandi, koje Argentina naziva Malvinima, “istorijski i pravno” argentinski. Ključni dio njegovog obraćanja je prijedlog zakona koji šalje u parlament, a kojim bi bile uvedene sankcije energetskim kompanijama koje planiraju istraživanje nafte u blizini ostrva.

Naftno polje krije 1,7 milijardi barela

Naftno polje Sea Lion, koje Milej smatra “jasnom i neposrednom opasnošću”, nalazi se oko 210 kilometara od ostrva, a procjenjuje se da sadrži 1,7 milijardi barela nafte. Dvije kompanije – britanski Rockhopper Exploration i izraelski Navitas Petroleum, trebalo bi tamo da počnu sa crpljenjem u naredne dvije godine, što Milej želi da spriječi. Rokhoper je polje opisao kao izvor “veoma tražene sirove nafte”.

U videu objavljenom ranije ove godine Navitas je prikazao radove koje već izvodi na Foklandima, uključujući izgradnju pristaništa, helidroma i smještaja za radnike.

“Ako ne reagujemo brzo, za nekoliko mjeseci imaće tehničke mogućnosti za pristup nafti ispod našeg mora, što se nikada ranije nije dogodilo”, rekao je Milej.

Još nije jasno kako će se i u kojoj mjeri sankcije sprovoditi. U Argentini već postoji zakon koji omogućava ograničavanje rada naftnim kompanijama na projektima koje država smatra neovlašćenim.

Uloga SAD-a i britanski stav

Britanska vlada, od koje je BBC zatražio komentar, ove sedmice je ponovila da su stanovnici Foklanda “Britanci koji imaju pravo da sami odlučuju o svojoj budućnosti”.

Na referendumu 2013. godine stanovnici ostrva su sa 99,8 odsto glasova podržali ostanak pod britanskom vlašću, a samo tri osobe glasale su protiv.

Milej je najavio i izgradnju pomorske baze u Ognjenoj zemlji na jugu Argentine i rekao da Tramp i SAD “procjenjuju svoj istorijski stav prema Foklandima”. Njegov optimizam zasniva se na nedavnim izjavama američkog predsjednika. Upitan da li bi SAD pomogle Britaniji u slučaju spora, Tramp je za GB News odgovorio da Britanija “nije bila tu da pomogne njemu” u ratu sa Iranom. Ranije je izjavio i da bi SAD mogle da promijene neutralan stav o suverenitetu ostrva ako Britanija ne poveća izdvajanja za odbranu.

“To nisu prazne riječi jer oni shvataju da je Argentina pouzdan partner i dragocijen saveznik u decenijama koje dolaze”, izjavio je Milej i opisao Britaniju kao naciju “u opadanju”. Nekoliko sati prije njegovog govora, visoka zvaničnica američkog Stejt departmenta Sara Rodžers) objavila je fotografiju sa Milejem uz opis: “Uzbudljive stvari se događaju na zapadnoj hemisferi.”

Istorijski spor

Suverenitet nad arhipelagom u jugozapadnom Atlantiku i dalje je predmet spora, više od 40 godina nakon rata. Argentinske snage iskrcale su se 1982. na Foklande kako bi nametnule pravo na teritoriju, što je pokrenulo 74-dnevni sukob u kojem ih je porazila britanska vojska.

U ratu je poginulo 255 britanskih vojnika, troje stanovnika ostrva i 649 argentinskih vojnika. Napetosti između dvije zemlje i danas su prisutne, a jedan od primjera dogodio se na Svjetskom prvenstvu u fudbalu, kada su argentinski fudbaleri pobjedu protiv Engleske proslavili mašući transparentom kojim su podržali argentinski suverenitet nad ostrvima, prenosi Index.hr.

Nastavi čitati

Svijet

ALARMANTNE BROJKE IZ NJEMAČKE: Više od 16.000 ljudi umrlo zbog vrućine

Više od 16.000 ljudi umrlo je usljed vrućine u vrijeme toplotnih talasa u Njemačkoj 2026. godine, što je najveći broj od 2016. godine, saopštio je Institut “Robert Koh” /RKI/.

Zaključno sa 3. septembrom, procenjeni broj smrtnih slučajeva povezanih sa vrućinom u Njemačkoj dostigao je 16.300. Većina smrtnih slučajeva, približno 8.200, bila je među osobama starijim od 85 godina.

Evropa se suočava sa jednim od najtoplijih perioda posljednjih godina, a Španija, Portugalija, Francuska, Italija i Grčka su najteže pogođene.

Francuske vlasti su saopštile da bi ekonomska šteta od toplotnog talasa mogla dostići i do 15 milijardi evra.

Nastavi čitati

Aktuelno