Connect with us

Društvo

EVROPU ČEKA VRELO LJETO! Toplotni talasi i suša od jula do avgusta

Stigle su prve dugoročne prognoze za ljeto, a prema analizama meteorološkog servisa Severe Weather Europe (SWE), Еvropu čeka vrlo dinamičan period.

Ljeto bi moglo početi sa nešto više padavina, ali sredina i kraj sezone donose sušnije uslove i veći rizik od toplotnih talasa.

Kod sezonskih i dugoročnih prognoza uvijek treba imati na umu da se radi o trendovima, a ne o preciznim scenarijima. Mnogo je globalnih faktora koji mogu uticati na vremenske obrasce. Ipak, ove prve prognoze pružaju uvid u to kako bi ljeto moglo izgledati.

Prelaz iz proljeća u ljeto

Prije nego što se usmjerimo na samu ljetnu sezonu, Severe Weather Europe analizirao je šta nas čeka tokom proljeća, konkretno u aprilu, maju i junu.

Tromjesečna prognoza anomalije vazdušnog pritiska pokazuje da se nad zapadnom i sjeverozapadnom Еvropom razvija područje niskog pritiska, što otvara prostor za dotok toplijeg i vlažnijeg vazduha sa juga, naročito iz Sredozemlja. Istovremeno se nad istokom i sjeveroistokom Еvrope formira polje visokog pritiska, piše Index.

U takvom rasporedu veći dio kontinenta nalazi se pod uticajem toplije vazdušne mase. Zapad ima nešto blaže temperaturne anomalije zbog blizine ciklona, dok se nad istokom i sjeveroistokom očekuju izraženije toplotne vrijednosti.

Kada je riječ o padavinama, veći dio Еvrope očekuju nadprosječne količine padavina, naročito na zapadu i sjeverozapadu, dok će jugoistočna Еvropa biti sušnija, pod uticajem anticiklona. Sve u svemu, proljeće će završiti u “živahnoj atmosferi”, piše SWE, a prema sredini i kraju ljeta očekuju se stabilnije vremenske prilike.

Jun

Početak ljeta pod znakom promjenjivosti.

Severe Weather Europe donosi rani pregled modela ЕCMWF za jun – modela koji se pokazao kao jedan od pouzdanijih u sezonskim prognozama.

Prema prvim kartama, nad sjevernim Atlantikom i sjeverozapadnom Еvropom zadržaće se područje niskog pritiska, dok se istovremeno očekuje jačanje anticiklona prema istoku i Skandinaviji.

Ovakav raspored pogodan je za zapadne i jugozapadne struje prema centralnoj Еvropi, što znači topliji vazduh i povećanu vlagu – uslove koji često donose nestabilnosti i izraženije vremenske prilike.

Temperature će u većem dijelu Еvrope biti iznad prosjeka, a najtoplije će biti u centralnoj, jugoistočnoj i sjevernoj Еvropi.

Što se tiče padavina, očekuje se više kiše u zapadnim i centralnim krajevima te na sjeverozapadu, dok će jug i jugoistok ostati sušniji.

Jul

Pojačani rizik od toplotnih talasa i suše.

Jul je po pravilu najtopliji mjesec u godini, a prema modelima koje je analizirao Severe Weather Europe, to bi moglo posebno doći do izražaja ove godine. Prognoze pokazuju stabilan i snažan anticiklon koji se smješta nad centralnom i sjevernom Еvropom – riječ je o tzv. blokirajućem sistemu koji donosi dugotrajnu stabilnost, toplotu i sušu.

Toplotni višak najizraženiji je u centralnoj i jugoistočnoj Еvropi, dok se na krajnjem sjeveru i jugozapadu očekuju temperature bliže prosjeku.

Padavine će biti oskudne u većem dijelu centralne i sjeverne Еvrope, dok će nešto više kiše pasti na krajnjem sjeveru, na primjerice nad dijelovima Ujedinjenog Kraljevstva i Skandinavije.

Sve upućuje na to da bi jul mogao donijeti izraženije sušne uslove i povećani rizik od toplotnih talasa, naročito u centralnoj Еvropi.

Avgust

Avgust, kao posljednji mjesec meteorološkog ljeta, često donosi produžetak vrućina – a modeli Severe Weather Evrope ukazuju da će tako biti i ove godine. Visoki pritisak ostaće dominantan nad centralnom i sjevernom Еvropom, a toplotni talasiće se nastaviti. Područje niskog pritiska prema istoku donekle ograničava ekstremne temperature u tom dijelu kontinenta.

Najveći toplotni višak očekuje se u centralnim i sjevernim dijelovima Еvrope.

Padavine će biti rijetke u većem dijelu kontinenta, a nešto više padavina moguće je na krajnjem sjeveru i istoku.

Related Topics:

Društvo

ODLUKA USKORO PRED SUDOM: Hoće li “Nova Ljubija” u stečaj?

U Okružnom privrednom sudu u Prijedoru 9. juna biće održano ročište za utvrđivanje uslova za otvaranje stečajnog postupka u rudniku “Nova Ljubija”, objavio je ovaj sud.

Sud je prethodno odredio materijalno-finansijsko vještačenje nad rudnikom “Nova Ljubija” iz Prijedora, a na prijedlog privremenog stečajnog upravnika.

Gordan Pavlović je 4. marta, kao lice ovlašteno za zastupanje rudnika “Nova Ljubija”, podnio Okružnom privrednom sudu u Prijedoru prijedlog za otvaranje stečajnog postupka.

Sud je 18. marta donio rješenje kojim se pokreće prethodni postupak radi utvrđivanja uslova za otvaranje stečaja i za privremenog stečajnog upravnika imenovao LJiljanu Mandić. Predmet vodi sudija Bojana Rauš Pilipović.

Ročište za utvrđivanje uslova za otvaranje stečajnog postupka u rudniku “Nova LJubija” zakazano je za 9. juna u 9.00 časova.

Nastavi čitati

Društvo

ŽELJEZNICE NA IVICI PUCANJA: Sindikat alarmira, Vlada saziva sjednice

U Željeznicama Srpske stanje je očajno, kažu u Sindikatu preduzeća. Da li se može i kako sačuvati nekadašnji gigant koji je povezivao cijelu zemlju, razmotriće Vlada Srpske na tematskoj sjednici koja će, kako je najavljeno, biti održana najkasnije do polovine juna.

Postavlja se pitanje šta će biti sa radnicima.

– 10 miliona maraka koje je Vlada Srpske obezbijedila za ovu godinu, Željeznice su potrošile još u aprilu, nekako su obezbijeđena i nova skoro 4 miliona maraka, ali to stanje u preduzeću ne popravlja mnogo – otvoreno kaže ministar saobraćaja i veza Zoran Stevanović.

Jasno je da je neodrživ model poslovanja gdje su, kako Stevanović kaže, prihodi pali za 70%, obaveze ne prestaju da rastu.

Nastavi čitati

Društvo

EKONOMSKI ALARM ZA BIH: Drastičan rast uvoza, deficit se mjeri milijardama

Podaci entitetskih zavoda za statistiku pokazuju da i Federacija BiH i Republika Srpska iz mjeseca u mjesec povećavaju uvoz.

Ukupan izvoz FBiH 3,8 milijardi KM

Tako je FBiH u četiri mjeseca ove godine imala ukupan izvoz od 3,8 milijardi KM, a ukupan uvoz 7,1 milijardu KM, što znači da je deficit iznosio oko 3,3 milijarde KM.

U aprilu ove godine FBiH je ostvarila izvoz u ukupnoj vrijednosti od milijardu i 56 miliona KM, što je za 31,7 miliona ili 3,1 odsto više u odnosu na mart, odnosno za 73,1 milion KM ili 7,4 odsto više u odnosu na april prethodne godine.

“U istom mjesecu ostvaren je uvoz u vrijednosti dvije milijarde i 42 miliona KM, što je za 87,9 miliona KM ili 4,5 odsto više u odnosu na mart, ili 13,8 odsto više u odnosu na april prethodne godine. Procenat pokrivenosti uvoza izvozom je 51,7 odsto, što je za 0,7 odsto manje u odnosu na mart, kada je pokrivenost bila 52,4 odsto”, stoji u podacima Federalnog zavoda za statistiku.

Obim robne razmjene RS 4,2 milijarde KM

Sa druge strane, u periodu januar – april ove godine obim robne razmjene Republike Srpske sa inostranstvom iznosio je 4,2 milijarde KM.

“Od ovoga se na izvoz odnosilo 1,7 milijardi KM, a na uvoz 2,5 milijardi KM. Spoljnotrgovinski deficit u periodu januar – april 2026. godine iznosio je 869 miliona KM, dok je pokrivenost uvoza izvozom bila 66,2%. Izvoz je u periodu januar – april 2026. godine smanjen za 0,8% u odnosu na period januar – april 2025. godine, dok je uvoz povećan za 4,1%”, navodi se u podacima Zavoda za statistiku Republike Srpske.

Dalje se dodaje da je obim robne razmjene najveći sa Srbijom i vrijedan je 722 miliona KM.

Slijedi Italija sa 563 miliona KM, te Hrvatska sa 434 miliona KM.

Gavran: Jedino podaci na državnom nivou daju realnu sliku

Ekonomista Igor Gavran kaže za “Nezavisne novine” da je izražavanje podataka o spoljnotrgovinskoj razmjeni na entitetskom nivou problematično iz najmanje dva razloga.

“Međunarodna trgovina odvija se između država, a ne dijelova država i to ne oslikava pravi odnos učešća u takvoj trgovini, jer ne prepoznaje činjenicu da su u izvozu iz jednog entiteta učestvovali u mnogim slučajevima i radnici, i sirovine, i komponente iz drugog entiteta, kao što ne prepoznaje u uvozu da je značajan dio uvezene robe u jedan entitet na kraju prodat ili utrošen na području drugog entiteta ili od potrošača/korisnika iz drugih entiteta. Zbog toga jedini podaci na državnom nivou daju realnu sliku”, istakao je Gavran.

Prema njegovim riječima, u ovom slučaju, kada su u oba entiteta trendovi isti, nema nikakve dileme da je povećanje deficita negativno.

“Bez obzira na eventualno ‘prelivanje’ uvoza i izvoza između entiteta, očito je stanje nepovoljno u cijeloj državi. Iako tu ima značajniji efekat rasta cijena goriva i rasta cijena generalno, to ne može biti opravdanje za rast deficita. Da je uzrok u enormnim ulaganjima i povećanju obima proizvodnje koji zahtijevaju novu opremu, to bi eventualno mogao biti rijetki primjer privremenog opravdanog deficita, ali nemamo takvih najava i projekata. Ovo je jednostavno odraz lošeg stanja u ekonomiji pojačanog negativnim vanjskim faktorima”, naglasio je Gavran.

Nastavi čitati

Aktuelno