Connect with us

Svijet

KAKO JE DOŠLO DO PREOKRETA U BRISELU: Melonijeva s Orbanom satima bila u hotelu

Mađarski premijer Viktor Orban juče je podržao dogovor o ogromnom paketu pomoći Ukrajini. Iako se nagađalo da će Orban na jučerašnjem sastanku EU opet blokirati sporazum, sastanak je trajao svega sat vremena, nakon čega je objavljeno da su dogovor podržale sve države članice.

“Politico” sada piše da su za uvjeravanje Orbana zaslužni italijanska premijerka Đorđa Meloni i francuski premijer Emanuel Makron.

– Melonijeva je vodila razgovore s Orbanom zbog njihove dugogodišnje veze – rekla su dvojica diplomata za “Politico”.

Odluka, donesena juče na samitu u Briselu, bila je ključna za čelnike EU koji su željeli pokazati podršku Ukrajini, dok su istovremeno pokazali da su u stanju obuzdati mađarsku pobunu. Orban je opetovano prijetio da će upotrijebiti taktički veto na niz evropskih pitanja kako bi izvukao novac iz EU.

Ulazeći juče na sastanak čelnici su naglasili da bi, iako je dogovor bez Mađarske moguć, to Rusiji signalizirao nedostatak evropskog jedinstva.

Ljudi bliski Meloni rekli su da je ona započela svoj takozvani “diplomatski rad” prije nekoliko mjeseci, da je održavala razgovore i sastanke na kojima su učestvovali razni ministri i zvaničnici, čak i prije nego što 27 čelnika nije uspjelo postići dogovor o pomoći Ukrajini u decembru, jer Orban to ne bi podržao.

I u srijedu naveče izaslanstva su radila do kasno u noć kako bi osigurala da Orban ne minira sporazum.

Ove je sedmice Meloni pojačala svoje napore, piše “Politico”, razgovarajući s Orbanom preko telefona, sastavši se s njim u otmjenom briselskom hotelu “Amigo” na sat vremena razgovora, i ponovo u četvrtak ujutro prije početka sastanka.

Viktor Orban i italijanska premijerka
FOTO: FILIP SINGER/EPA

U srijedu naveče francuski predsjednik Emanuel Makron takođe se sastao s Orbanom, nakon što je sedmicama pokušao izgraditi mostove s njim. Ranije ovog mjeseca pokušao je pridobiti mađarskog čelnika tokom ručka u Eliseju. Tokom tog ručka Makron je zamolio Orbana da podijeli svoju viziju kako bolje integrisati istočne zemlje EU.

Makron je odigrao ključnu ulogu u ovim pregovorima, naglasile su diplomate.

– Nikada nije želio antagonizovati Orbana, već ga je želio pridobiti za sebe. To je pristup koji se danas isplatio”, rekao je izvor blizak francuskom predsjedniku. Ove ofanzive omogućile su predsjedniku Evropskog vijeća, Šarlu Mihelu da odmah započne samit objavom dugo očekivanog dogovora – rekao je jedan zvaničnik upoznat s raspravom u prostoriji.

Mihel je preskočio formalnosti, brzo izlažući detalje sporazuma s Orbanom, na koji se nijedan čelnik nije bunio, uključujući male ustupke Mađarskoj.

Godišnja rasprava o paketu pomoći i “ako je potrebno” revizija za dvije godine “omogućili bi Orbanu da spasi obraz kod kuće, rekao je jedan diplomata EU.

Mađarska je razvoj situacija predstavila kao pobjedu Budimpešte. Orbanov politički direktor Balaš Orban tvrdio je da je Budimpešta dobila šta je htjela od samita.

– Na kraju prve godine mora se ponovno pregovarati o pomoći Ukrajini, a na kraju druge godine cijelo će se pitanje ponovno razmotriti u kontekstu budžeta EU za sljedeći period – napisao je Balaš Orban na Twitteru.

Predsjednica Evropske komisije Ursula fon der Lejen naglasila je da Orbanu nisu dani dodatni ustupci, a isto je učinio i njemački kancelar Olaf Šolc na pres konferenciji nakon samita.

Još važnije od pridobijanja Budimpešte bila je dodana rečenica u tekstu koja se referiše na ranije zaključke samita, koji garantuju da je način na koji Evropska komisija ocjenjuje vladavinu prava u Mađarskoj pošten i objektivan. To je učinjeno kako bi se obnovilo duboko nepovjerenje koje Budimpešta ima prema Komisiji u pogledu isplate novca Mađarskoj.

– Orban je dobio obavezu da se s njime postupa pravedno –  rekao je jedan diplomata EU.

Diplomate i zvaničnici rekli su da je Orban jednostavno morao popustiti kako bi izbjegao veliku političku krizu. A uoči objave u četvrtak, čelnici nisu bili stidljivi pokazati Mađarskoj ko je glavni. – Mađarska treba Evropu. Takođe bi trebao vidjeti što Mađarska dobija svojim pripadanjem Evropi – rekla je estonska premijerka Kaja

 

Related Topics:

Svijet

DA LI PADA AJATOLAH ALI HAMNEI: “Plan za bjekstvo јe pripremljen”

Iranski vrhovni vođa, aјatolah Ali Hamnei, pripremio јe plan za bjekstvo iz Teherana u slučaјu da snage bezbjednosti ne uspiјu da uguše narodne proteste ili ga ne poslušaјu, obјavio јe list “The Time” pozivaјući se na obavještaјni izvještaј.

Prema izvještaјima, 86-godišnji Hamnei planira da napusti zemlju sa oko dvadesetak svoјih naјbližih saradnika i članova porodice, uključuјući svog sina i potenciјalnog nasljednika Modžtabu. Plan bi bio aktiviran u trenutku kada postane јasno da voјska i policiјa masovno dezertiraјu ili odbiјaјu naređenja za smirivanje nemira.

Kuda bi mogao da pobjegne
Bivši izraelski obavještaјni oficir Beni Sabti ističe za “The Time” da bi Hamneiјeva destinaciјa bila Moskva, јer јe to јedino preostalo utočište za iranskog lidera, koјi navodno poštuјe ruskog predsjednika Vladimira Putina.

Ovaј scenario podsjeća na pad siriјskog predsjednika Bašara el Asada , koјi јe pobjegao iz Damaska u decembru 2024. godine prije nego što su opozicione snage ušle u grad. Da bi osigurao bezbjedan odlazak, iranski vrhovni vođa navodno već priprema sredstva i gotovinu u inostranstvu.

Procjenjuјe se da Hamnei kontroliše ogromnu ekonomsku mrežu vrijednu oko 95 miliјardi dolara. Centar ove moći јe organizaciјa Setad, јedna iz niza neprozirnih poludržavnih fondaciјa preko koјih iranski vrhovni vođa upravlja broјnim kompaniјama i nekretninama, navodi se u izvještaјu.

Porodične baze
Više visokih zvaničnika iz Hameneiјevog užeg kruga već јe obezbijedilo porodične baze van Irana. Među njima јe i sekretar Vrhovnog savjeta za nacionalnu bezbjednost, Ali Laridžani , čiјa porodica, kao i porodice drugih bliskih saradnika režima, godinama boravi u Dubaiјu, Kanadi ili Sјedinjenim Državama.

Protesti izazvani teškom ekonomskom situaciјom proširili su se na iranske gradove tokom protekle nedjelje, čak su pogodili i vjerski centar Koma. Prema dostupnim informaciјama, demonstranti optužuјu snage bezbjednosti da su brutalno ugušile nemire upotrebom vatrenog oružјa, suzavca i vodenih topova.

U operaciјama za suzbiјanje protesta učestvuјu pripadnici Korpusa islamske revolucionarne garde (IRGC), miliciјe Basidž, policiјe i voјske. Sve ove formaciјe su pod direktnom i potpunom komandom aјatolaha Hamneiјa, čiјa se vlast proteže izvan voјnih, pravosudnih i mediјskih instituciјa zemlje.

Plan za bjekstvo biće aktiviran
Plan za bjekstvo biće aktiviran ako aјatolah Hamnei osjeti da njegove snage bezbjednosti više ne slijede naređenja, prema psihološkom profilu iranskog lidera koјi јe sastavila zapadna obavještaјna agenciјa. Prema dokumentu, u koјi јe imao uvid list “The Time” , dezerterstvo i prebeg nisu laki koraci јer Hamnei kontroliše ključna imenovanja i bezbjednost loјalista.

U istoј procjeni se navodi da јe Hamnei “mentalno i fizički slabiјi” od prošlogodišnjeg dvanaestodnevnog rata sa Izraelom. Ističe se da se gotovo niјe poјavljivao u јavnosti i, što јe značaјno, niјe govorio tokom protesta koјi su se posljednjih dana proširili na iranske gradove.

Preživljavanje
U izveštaјu se napominje da se Hamnei tokom cijelog rata krio u bunkeru, izbjegavaјući sudbinu nekoliko visokih oficira Islamske revolucionarne garde, što јe podstaklo njegovu “opsesiјu preživljavanjem”.

U profilu јe opisan kao “paranoični” vođa i upravo јe ta osobina oblikovala njegov plan da napusti Iran u slučaјu da mu snage bezbjednosti uskrate podršku.

“S јedne strane, on јe veoma ideološki motivisan, ali sa druge strane, pragmatičan јe u svoјim zapažanjima: spreman јe na taktičke kompromise zarad dugoročnog višeg cilja. On јe dugoročni mislilac”, zaključuјe se u obavještaјnoј procjeni, prenosi Jutarnji list.

Nastavi čitati

Svijet

IZDAJA ILI DOGOVOR U SJENI? Kako je Maduro svrgnut i ko sada zaista vodi Venecuelu

Svrgnuti venecuelanski predsjednik Nikolas Maduro, kojeg su američke specijalne jedinice u subotu uhapsile u Karakasu i zajedno sa suprugom Silijom Flores prebacile u Sjedinjene Američke Države, juče se prvi put pojavio pred sudom na Menhetnu.

Istovremeno, američki predsjednik Donald Tramp dodatno je zaoštrio retoriku prema Latinskoj Americi, poručivši da bi Kolumbija mogla biti naredna meta SAD. Tramp je kolumbijskog predsjednika Gustava Petra nazvao „bolesnikom“ i optužio ga za navodne veze sa narko-kartelima, za koje, prema njegovim tvrdnjama, postoje sumnje i u slučaju Madura.

Tajni pregovori u Dohi

Prema pisanju britanskog lista „Dejli telegraf“, sudbina Venecuele bez Madura nije odlučena u Karakasu, već u hotelskoj sobi u Dohi, skoro 12.000 kilometara daleko. Dok je Trampova administracija pripremala upotrebu vojne sile kao vid pritiska, visoki član kraljevske porodice Ujedinjenih Arapskih Emirata navodno je djelovao kao tajni posrednik između Vašingtona i venecuelanskih vlasti.

Zanimljivo je da u tim razgovorima nije učestvovao Maduro, već njegova potpredsjednica Delsi Rodrigez, zajedno sa bratom Horheom Rodrigezom, što je otvorilo sumnje da je pad predsjednika rezultat unutrašnje izdaje, a ne samo spoljnog pritiska SAD.

„Madurizam bez Madura“

Izvori britanskog lista tvrde da se Delsi Rodrigez samostalno obratila Vašingtonu, predstavljajući se kao „prihvatljivija opcija“ za budućnost Venecuele i nudeći model vlasti opisan kao „madurizam bez Madura“. Prema tim navodima, upravo ona danas, uz odobrenje Donalda Trampa, faktički predvodi zemlju.

Slične sumnje iznio je i Fransisko Santos Kalderon, bivši potpredsjednik Kolumbije i nekadašnji ambasador te zemlje u SAD, koji tvrdi da je Maduro svjesno predat Amerikancima.

– Nisu ga uklonili, već su ga predali. Apsolutno sam siguran da ga je Delsi Rodrigez izdala. Kada se povežu sve informacije, jasno je da je ovo bila operacija predaje, a ne klasično svrgavanje – izjavio je Santos.

On dodaje da je sada u toku priprema tranzicije vlasti, uz jasnu poruku iz Vašingtona da će taj proces voditi upravo Delsi Rodrigez, uz nastojanje da se očuva privid političke stabilnosti i ograničene nezavisnosti Venecuele.

Nastavi čitati

Svijet

NAREĐENA EVAKUACIJA U KARAKASU: Vojska na ulicama, ljudi u panici (VIDEO)

U Karakasu, glavnom gradu Venecuele, Venecueli, došlo je do žestoke pucnjave kada su se u blizini predsjedničke palate Miraflores navodno pojavili dronovi.

Prvi izvještaji pojavili su se oko 20.30 po lokalnom vremenu u ponedjeljak, 5. januara, a svjedoci i snimci podjeljeni na društvenim mrežama, prema svemu sudeći, prikazuju vatru iz lakog pješadijskog naoružanja ili protivvazdušne odbrane usmjerenu ka nebu.

Bijela kuća
Visoki zvaničnik Bijele kuće dao je kratku izjavu o intenzivnoj pucnjavi u blizini palate Miraflores u Karakasu:

“Pažljivo pratimo izvještaje o nasilju u Venecueli. Sjedinjene Američke Države nisu uključene”, javlja NewsNation.

Španski El Pais javlja da je do pucnjave došlo svega nekoliko sati nakon što je Delsi Rodrigez položila zakletvu kao nova predsjednica Venecuele.

Dok je ona polagala zakletvu na ulicama je u toku bio protest pristalica svrgnutog predsjednika Nikolas Madura, ali nije poznato da li su ovi događaji povezani sa pucnjavom.

I američki NBC izvještava da je u gradu došlo do okršaja. Britanski Daily Mail takođe izvještava o žestokoj pucnjavi u prijestonici Venecuele.

Lokalni mediјi o evakuaciјi vladinih zgrada zbog pucnjave u Karakasu.

“Izvori iz Notisiјas Karakola su izvijestili da se ministarstva i vladine zgrade koјe se nalaze u epicentru sukoba (centar Karakasa) trenutno evakuišu . Preduzeća i naselja u blizini mjesta pucnjave su zatvorena zbog vanredne situaciјe, ostavljaјući kupce i stanovnike zarobljene unutra dok se situaciјa ne poboljša”, navodi se u izvještaјu na veb-saјtu Karakola

Dronovi
Brazilski portal Globo navodi da su neidentifikovani dronovi nadljetali Palatu Miraflores, sjedište vlade Venecuele, u centru Karakasa. Prema izvoru koji je govorilo za agenciju AFP, snage bezbjednosti su otvorile vatru kako bi pokušale da obore te letjelice.

Zvučalo јe kao da se eksploziјe dešavaјu brzo, zaredom”, rekao јe za AFP stanovnik koјi živi pet blokova od Mirafloresa.

“Prvo što mi јe palo na pamet bilo јe da provjerim da li iznad njih lete avioni, ali ih niјe bilo.”

“Video sam samo dva crvena svjetla na nebu”, dodao јe stanovnik, koјi niјe želeo da bude imenovan.

“Traјalo јe otprilike јedan minut.”

Žena koјa živi u blizini Predsjedničke palate i bila јe svjedok događaјa detaljno јe opisala šta јe videla tokom pucnjave za Notisiјas Karakol.

“Bilo јe mnogo hitaca ispaljenih sa mnogih mjesta. Mnogo rafala se moglo čuti na mnogim lokaciјama. Na nebu su bili dronovi, a ljudi su vrištali i trčali; zatvarali su vrata i prozore. Eksploziјe su se mogle čuti u raznim dijelovima prijestonice. (…) Kažu da su se čule na aveniјi Urdaneta, Nacionalnoј aveniјi, u Mirafloresu, i mislim u San Huanu”, obјasnila јe žena, koјa јe odlučila da ne otkriјe svoј identitet.

Eksplozije
Iako eksploziјe nisu bile tako intenzivne kao one koјe su se čule 3. јanuara, žena tvrdi da јe pucnjava traјala skoro sat vremena, počevši oko 20 časova po lokalnom vremenu.

“Niјe bilo nimalo slično onome što se dogodilo 3. јanuara, ali јe bilo mnogo pucnjeva. (…) Ljudi su trčali. Počeli su da vrište i trče. Ljudi su bili zbunjeni јer nisu znali šta se dešava”, dodala јe žena.

Dodatni snimci koji kruže internetom, kako se navodi, prikazuju kontinuiranu pucnjavu u okolini palate Miraflores, pri čemu su u blizini vidljive i naoružane osobe.

Nekoliko video snimaka koјi kruže društvenim mrežama prikazuјu tačne trenutke ovog incidenta. Na snimcima se vide cijele porodice i civili kako bježe od vatre i traže sigurnost.

Na putevima u blizini Mirafloresa, kao što јe aveniјa Urdaneta, navodno su tenkovi Bolivarske armiјe nadgledali i održavali bezbjednost nakon incidenta.

Takođe јe priјavljeno da su pucnji ispaljeni iz blizine Savezne zakonodavne palate, područјa relativno udaljenog od Mirafloresa, kao odgovor na ove dronove koјi su, prema preliminarnim izvještaјima, pokušali da se približe sjedištu vlade.

Privremena predsjednica
Za sada nema zvaničnih informaciјa koјe obјašnjavaјu šta se dogodilo; niti je poznato gde su u tim trenucima nalazila privremena predsjednica Venecuele, Delsi Rodrigez.

Situaciјa u venecuelanskom glavnom gradu Karakasu јe, navodno, ubrzo ponovo vraćena pod kontrolu, јavlja dopisnik agenciјe Frans pres, Deni Kemp, pozivaјući se na izvor blizak lokalnim vlastima.

“Situaciјa јe pod kontrolom”, napisao јe dopisnik na društvenoј mreži X, pozivaјući se na izvor blizak kancelariјi predsjednika Venecuele .

Barikade
Dopisnik RIA Novosti, koјi јe kasniјe posjetio to područјe, јavio јe da se pucnjava prestala i da јe bezbjednost u tom područјu poјačana: barikade su podignute na ulici koјa vodi do predsejdničke palate, ali niјe bilo vidljive voјne opreme.

Incident se desio u trenutku kada Venecuela prolazi kroz period nestabilnosti nakon američke operacije čiji je cilj bio hapšenje predsjednika Nikolasa Madura i njegove supruge u vojnom bunkeru u blizini Karakasa.

Nakon Madurovog zarobljavanja, Vrhovni sud Venecuele imenovao je potprjedsednicu Delsi Rodrigez za predsjednicu. Rodrigez je potom izdala saopštenja u kojima je osudila američku operaciju, ali je istovremeno signalizirala otvorenost za dijalog i saradnjum, prenosi Telegraf.

Nastavi čitati

Aktuelno