Connect with us

Svijet

OD RATNOG HEROJA DO HAPŠENJA: Endru prvi kraljevski član priveden u 400 godina

Iako je navodno bio miljenik svoje majke, kraljice Elizabete II, bivši princ Endru dugo je bio izvor problema za britansku kraljevsku porodicu.

Hapšenje bez presedana u modernoj istoriji monarhije
Endru Mauntbaten-Vindzor (Andrew Mountbatten-Windsor) uhapšen je juče, 20 februara, na svoj 66. rođendan, zbog sumnje na zloupotrebu položaja u javnoj službi u okviru istrage koja proizlazi iz njegovog odnosa sa Džefrijem Epstinom (Jeffrey Epstein). On je prvi viši član britanske kraljevske porodice uhapšen u gotovo 400 godina, još od kralja Čarlsa I.

Od ratnog heroja do kontroverznog izaslanika

Rođen kao princ 1960. godine, Endru je treće dijete i drugi sin kraljice i njenog supruga princa Filipa. Dok je njegov stariji brat Čarls bio predodređen za prijesto, Endru je slijedio provjereni put za mlađe kraljevske sinove: vojnu službu.

Nakon 22 godine u Kraljevskoj mornarici, tokom kojih je kao pilot helikoptera učestvovao u borbenim operacijama u Foklandskom ratu 1982. godine, Endru je 2001. imenovan za posebnog predstavnika Britanije za međunarodnu trgovinu i ulaganja. Zbog čestih putovanja finansiranih novcem poreskih obveznika u štampi je zaradio nadimak “Er Majls Endi” (Air Miles Andy).

Sadašnja policijska istraga povezana je upravo sa tim periodom.

Uslijedila je nakon što su dokumenti u nedavno objavljenim Epstinovim dokumentima sugerisali da je Endru, dok je bio trgovinski izaslanik, predavao službena vladina dokumenta pokojnom finansijeru.

Bivši princ nije optužen za krivično djelo i dugo je negirao bilo kakve nepravilnosti u vezi sa svojim vezama sa Epstinom.

Sumnjiva prijateljstva i finansije
Nekada predmet medijske fascinacije zbog svog ljubavnog života, čovjek kog su tabloidi prozvali “Rendi Endi” (Randy Andy) postao je redovan izvor naslovnica zbog svojih finansijskih problema i veza sa sumnjivim osobama, uključujući Epstina, američkog finansijera i osuđenog seksualnog prestupnika.

Poslovne veze tadašnjeg princa bile su tema tabloidnih priča još od 2007. godine, kada je svoju kuću u blizini dvorca Vindzor (Windsor) prodao za 20 odsto iznad tražene cijene od 15 miliona funti. Kupac je navodno bio Timur Kulibajev (Timur Kulibayev), zet tadašnjeg kazahstanskog predsjednika Nursultana Nazarbajeva (Nursultan Nazarbayev), što je izazvalo zabrinutost da je dogovor bio pokušaj kupovine uticaja u Britaniji.

Endru Mauntbaten-Vindzor bio je primoran da odstupi sa dužnosti trgovinskog predstavnika 2011. godine zbog rastuće zabrinutosti zbog prijateljstva sa Epstinom, koji je 2008. osuđen na 18 mjeseci zatvora nakon što je priznao krivicu za podvođenje maloljetnice radi prostitucije.

Optužbe, BBC intervju i povlačenje iz javnosti

Godine 2015. u američkim sudskim dokumentima pojavile su se tvrdnje da je Endru tri puta imao seksualni odnos sa ženom između 1999. i 2002. godine u Londonu, Njujorku i na Epstinovom privatnom karipskom ostrvu, uključujući i vrijeme kada je prema američkom zakonu bila maloljetna. On je negirao da je ikada upoznao tu ženu, kasnije identifikovanu kao Virdžinija Roberts Džufre.

Nakon što je Epstin ponovo uhapšen 2019. godine, Endru je dao katastrofalan intervju za BBC-jev program Njuznajt, u kojem je pokušao da objasni svoje kontakte sa Epstinom. To se pokazalo kao potpuni promašaj, bio je kritikovan zbog nevjerodostojnih objašnjenja i nedostatka saosjećanja prema Epstinovim žrtvama.

Gubitak titula i povlačenje iz javnosti

Suočen sa negativnim reakcijama, Endru je 20. novembra 2019. objavio da se povlači sa javnih dužnosti i dobrotvornih uloga “do daljeg”.

U avgustu 2021. Džufre je podnijela tužbu protiv Endrua sudu u Njujorku tvrdeći da je princ imao seksualni odnos s njom kada je imala 17 godina. Endru je nastavio da negira optužbe, ali su mu oduzete sve vojne pripadnosti i kraljevske dobrotvorne funkcije.

Naposljetku je postigao nagodbu u slučaju za neobjavljeni iznos. Iako nije priznao krivicu, Endru je priznao patnju Džufre kao žrtve trgovine ljudima u svrhu seksualne eksploatacije. Džufre je u aprilu prošle godine izvršila samoubistvo u 41. godini.

Veze sa navodnim kineskim špijunom
Prošle godine sudski slučaj otkrio je Endruov odnos sa poslovnim čovjekom i osumnjičenim kineskim špijunom kome je zabranjen ulazak u Ujedinjeno Kraljevstvo kao prijetnji nacionalnoj bezbjednosti. Vlasti su bile zabrinute da je taj čovjek mogao zloupotrebiti svoj uticaj na Endrua, navodi se u sudskim dokumentima.

Nakon što su se pojavili imejlovi koji pokazuju da je Endru ostao u kontaktu sa Epstinom duže nego što je ranije tvrdio, te nakon što su posthumno objavljeni memoari Virdžinije Džufre donijeli nove optužbe, kralj Čarls III u oktobru prošle godine oduzeo je bratu titule princa i vojvode od Jorka i iselio ga iz njegove vile Rojal Lodž (Royal Lodge) u Vindzoru.

I dalje je u redu za britanski prijesto
Objavljivanje miliona stranica Epstinovih spisa od strane američkog Ministarstva pravde prošlog mjeseca podstaklo je nove provjere.

Uprkos oduzimanju titula, i dalje je osmi u redu za britanski prijesto. Za njegovo uklanjanje iz linije nasljeđivanja moraće da bude donijet poseban zakon.

Endru se 1986. oženio Sarom Ferguson (Sarah Ferguson), sa kojom ima dvije kćerke, princezu Beatris (Beatrice) i princezu Judžini (Eugenie), a razveli su se deceniju kasnije. Ferguson se takođe suočava s pitanjima o svom prijateljstvu sa Epstinom.

Related Topics:

Svijet

VELIKA PLJAČKA U ITALIJI: Lopovi bili maskirani u filmske likove

Nekoliko naoružanih muškaraca opljačkalo je banku u Napulju, noseći maske sa likovima poznatih glumaca, a tom prilikom držali su 25 ljudi kao taoce prije nego što su pobjegli kroz kanalizacioni tunel.

Incident se dogodio u četvrtak oko 10 časova po lokalnom vremenu u jednoj filijali banke, a pljačkaši su iz banke opljačkali sefove iz kojih su odnijeli nakit, novac i dragocenosti pre nego što su pobegli, prenosi napoli tudej.

Svjedočenja talaca: „Bili su ljubazni uprkos oružju“
Portal navodi, na osnovu svjedočenja talaca koji su htjeli da govore za medije, da je u pljački učestvovalo tri ili četiri lopova, koji nisu uzeli ništa od talaca, da su imali jak napuljski naglasak, kao i da su bili “fini” prema ljudima zatečenim u banci, odnosno da su onima kojima nije bilo dobro nudili vodu.

Dodaje se da su pljačkaši nosili čarape na glavi preko kojih su bile maske sa likovima poznatih glumaca, ali nije navedeno kojih.

Dramatična intervencija: razbijeni prozori i šok-bombe
Na video-snimcima koji kruže društvenim mrežama vidi se kako vatrogasci razbijaju prozor ovnovima kako bi omogućili ljudima da izađu iz banke.

Tokom pljačke nije bilo povređenih, ali je šest osoba dobilo medicinsku pomoć zbog stanja šoka, piše BBC.

Pripadnici specijalnih snaga karabinjera hitno su dovedeni avionom iz Toskane, a nekoliko sati kasnije upali su u banku razbivši prozor.

Nekoliko pucnjava i glasni zvuci šok-bombi mogli su se čuti u prenosu uživo ubrzo nakon toga, navodi BBC.

Taoci oslobođeni, pljačkaši nestali bez trag
“Zahvaljujući brzoj reakciji, svi taoci su oslobođeni ubrzo poslije 13.30 časova bez ozbiljnih povreda”, rekao je regionalnli zvaničnik Mikele di Bari u saopštenju.

Još uvijek nije moguće proceniti vrednost ukradenog plena jer su pljačkaši zaplijenili lične sefove umjesto gotovine, piše Fanpage.it.

Bijeg kroz kanalizaciju i potraga za osumnjičenima
Redovni klijent banke na trgu Medalje d’Oro bio je jedan od talaca pljačkaša i istakao da je u početku pomislio da je šala, ali nakon što je video da je pljačkaš uznemiren, ubrzo je shvatio da je situacija ozbiljna.

“Ugledao sam maskiranog čovjeka. U početku sam mislio da je šala, ali onda, s obzirom na njegov uznemireni stav i autoritativan ton, shvatio sam da je sve stvarno. U tom trenutku sam se našao prenesen u detektivski film, onakav kakav gledate na televiziji”, rekao je Luiđi.

Luiđi nije mogao da razazna da li su u pitanju dva ili tri razbojnika, a po načinu koji su govorili sa “takvim samopouzdanjem”, rekao je da su Italijani zapravo Napolitanci, iz istorijskog centra, “jer su imali veoma jak akcenat”.

“Govorili su napolitanski i bili su veoma ljubazni, čak i ako su bili autoritativni”, dodao je on.

Još jedan očevidac je za Fanpage.it izjavio da su ih pljačkaši zaključali u sobu i da, iako su bili naoružani, “nisu koristili silu”.

Istraga u toku: sumnjivi automobil i koordinacija tužilaštva
Javni tužilac Nikola Grateri stigao je na mjesto događaja u roku od nekoliko minuta kako bi koordinisao operacije i nadgledao istragu sumnjivog automobila parkiranog u blizini banke, za koji je utvrđeno da ima lažnu registarsku tablicu, a istražiteljima sumnjaju da je to automobil koji su pljačkaši koristili da bi stigli do trga na kome se nalazi banka, prenosi portal Cronachedi.

Oko 17 časova specijalne snage su upale u banku, ali pljačkaši su nestali kroz rupu iskopanu u zidu koji je vodio do kanalizacionog otvora, prenosi Tanjug.

Nastavi čitati

Svijet

KRAJ SLOBODNOG INTERNETA? 23 svjetska portala ukinula pristup najvećoj digitalnoj arhivi

Veliki svjetski mediji zatvorili su vrata Wayback Machine-u iz straha od vještačke inteligencije.

Čak 23 velika svjetska portala odlučila su da blokiraju pristup jednoj od najvažnijih digitalnih arhiva na internetu – Wayback Machine. Među njima su i New York Times i Reddit, što znači da korisnici više neće moći da pristupe starim verzijama tekstova ili obrisanim objavama.

Stručnjaci upozoravaju da ovaj potez direktno briše dio digitalne istorije i smanjuje odgovornost medija.

Glavni razlog za ovakvu odluku leži u strahu od vještačke inteligencije. Izdavači veruju da se njihov arhivirani sadržaj koristi za treniranje AI modela bez dozvole i nadoknade. Zbog toga su počeli da postavljaju tehničke barijere koje sprečavaju Wayback Machine da čuva njihove stranice.

New York Times tvrdi da arhiviranje njihovog sadržaja krši autorska prava. Iako pravna situacija nije potpuno jasna, cilj je očigledan – potpuna kontrola nad svim objavljenim materijalom. To u praksi znači da će korisnici moći da vide samo ono što mediji odluče da ostave javno dostupnim.

Ironično, mnogi novinari upravo ovih redakcija godinama koriste Wayback Machine za istraživanja. Više od 100 poznatih novinara potpisalo je pismo podrške arhivi, upozoravajući na ozbiljne posljedice. Bez ovog alata postaje gotovo nemoguće dokazati da je neki tekst naknadno izmijenjen ili da su informacije uklonjene.

Ako se trend nastavi, veliki dio internet istorije mogao bi da nestane iza zatvorenih korporativnih sistema. Mark Grejem, direktor arhive, upozorava da zaključavanje interneta direktno utiče na razumijevanje svijeta oko nas. Trenutno ne postoji nijedna javna alternativa koja može da zamijeni ovaj izvor informacija.

Nastavi čitati

Svijet

DJEČAK PLANIRAO MASAKR: Tragovi u računaru i WhatsAppu šokirali istražioce

U računaru četrnaestogodišnjeg učenika, koji je u srijedu počinio masakr u školi u turskom Kahramanmarašu, pronađeni su dokumenti koji ukazuju da je napad bio unaprijed planiran.

Isa Aras Mersinli (14), sin bivšeg policajca i učenik osmog razreda škole u kojoj je počinio zločin, nekoliko dana prije napada sačuvao je dokument koji nagovještava njegove namjere u „skorijoj budućnosti“.

Napad koji je šokirao javnost

Podsjetimo, dječak je 15. aprila došao u školu naoružan sa pet pištolja, registrovanih na njegovog oca, i sedam okvira municije, nakon čega je počeo da puca.

Prema navodima iz istrage, najprije je nasumično pucao u hodniku, a zatim je ušao u dvije učionice, gdje je nastavio napad. Zaustavljen je tek nakon što su ga savladali nastavnici, radnik kantine i jedan od roditelja.

U napadu je ubijeno deset osoba, među kojima devet učenika i jedna nastavnica, dok je više ljudi teško ranjeno.

Žrtve i posljedice tragedije

Među stradalima su učenici Furkan Bala, Bajram Nabi Šisik, Belinaj Bojraz, Zejnep Kilič, Suranur Sevgi Kazici, Kerem Erdem Gurgor, Adnan, Gokturk Ješil i Jusuf Tarik Gul, kao i nastavnica matematike Ajla Kara.

Jedna od povrijeđenih učenica preminula je kasnije u bolnici, čime je broj žrtava porastao na deset.

Jezivi tragovi i digitalni dokazi

Tokom istrage utvrđeno je da je napadač na WhatsAppu imao fotografiju koja aludira na Eliota Rodžera, počinioca ubistava u SAD 2014. godine.

Takođe, analizom njegovog računara pronađen je dokument koji jasno ukazuje na planiranje napada.

„Pregled digitalnih materijala otkrio je dokument koji ukazuje na planirani veliki napad u bliskoj budućnosti“, saopštilo je tužilaštvo.

Istraga i hapšenja

Na mjestu zločina zaplijenjeno je pet pištolja, a utvrđeno je da su bili registrovani na ime njegovog oca, bivšeg policijskog inspektora, koji je zajedno sa majkom priveden nakon tragedije.

Policija je zaplijenila i računar i mobilni telefon napadača, a istraga je u toku.

Prema dosadašnjim nalazima, nije utvrđena povezanost sa terorizmom, već se sumnja da je napad izvršen samostalno, prenosi Telegraf.

Nastavi čitati

Aktuelno