Connect with us

Svijet

POVEĆAVA SE RIZIK OD ESKALACIJE: Šta se desilo između Irana i Pakistana, reagovala i Kina

Pakistan i Iran su imali teške odnose u prošlosti, ali ovi napadi su najveći prekogranični incidenti posljednjih godina.

Poslije rata u Ukrajini, krvavog sukoba između Izraela i Hamasa i sve ozbiljnijih napada Huta na trgovačke brodove u Crvenom moru, otvorila se još jedna krizna tačka. Pakistan, nuklearno naoružana država, izvela je preko noći raketne udare na teritoriju Irana, druge velike islamske države, koja se smatra glavnim faktorom nestabilnosti na Bliskom istoku.

Pakistansko raketiranje ciljeva na iranskoj teritoriji došlo je kao odgovor na nedavni iranski napad na pakistansku teritoriju. Podsetimo, Iran je prekjuče saopštio da je gađao baze militanata u Pakistanu.

Pakistan i Iran su imali teške odnose u prošlosti, ali ovi napadi su najveći prekogranični incidenti poslednjih godina. Pakistan je većinski sunitska zemlja u kojoj dominira ekstremno konzervativna islamistička vlada, dok je Iran većinski šiitska zemlja kojom dominiraju podjednako konzervativni verski lideri. Šiiti i suniti širom svijeta nisu, najblaže rečeno, prijateljski raspoloženi jedni prema drugima.

Šta se desilo posljednjih dana?
Pakistan je sinoć izveo napade unutar Irana, ciljajući na separatističke militante, saopštilo je pakistansko ministarstvo spoljnih poslova, dva dana nakon što je Teheran saopštio da je napao baze militanata koji su povezani sa Izraelom na pakistanskoj teritoriji.

Iranski mediji javili su da je nekoliko projektila pogodilo lokaciju u provinciji Sistan i Beludžistan, koja se graniči sa Pakistanom, ubivši tri žene i četvoro dece, od kojih nijedno nije iranskog porijekla.

“Nekoliko terorista je ubijeno tokom ove operacije zasnovane na obavještajnim podacima“, navodi se u saopštenju pakistanskog ministarstva, opisujući je kao “seriju visoko koordinisanih i posebno ciljanih vojnih napada na teroristička skrovišta“.

“Pakistan u potpunosti poštuje suverenitet i teritorijalni integritet Islamske Republike Iran“, dodaje Ministarstvo spoljnih poslova, objašnjavajući da je “jedini cilj današnjeg čina bio da se osigura bezbjednost i nacionalni interes Pakistana, koji je najvažniji i ne može biti kompromitovan”

Pakistansko ministarstvo spoljnih poslova je u saopštenju navelo da ta zemlja “nema interesa da eskalira ovu situaciju”, u pokušaju da smiri tenzije nakon udara, koji je očigledno izveden u znak odmazde za iranski napad.

Pakistan je opozvao ambasadora iz Irana
Pakistanski obavještajni izvor rekao je Rojtersu da su napadi izveli vojni avioni. “Naše snage su izvele napade na militante iz Beludžistana unutar Irana“, rekao je jedan obavještajni zvaničnik u pakistanskoj prestonici Islamabadu.

“Ciljani militanti pripadaju BLF-u“, dodao je on, misleći na Oslobodilački front Beludžistana, koji traži nezavisnost pakistanske provincije.

S druge strane, dva dana ranije, tvrdi Teheran, gađao je baze militanata povezanih sa Izraelom u Pakistanu. Pakistanske vlasti javljaju da su pogođeni civili i ubijeno dvoje djece, upozoravajući na posljedice za koje će biti odgovoran Teheran.

Islamabad je juče opozvao svog ambasadora iz Irana.

“Ovo povećava rizik od eskalacije, ali…”
Analitičari kažu da odgovor Pakistana nije iznenađujući i da odgovara iranskom jer je predstavljen kao specifičan napad na pobunjenike.

“Odmazda Pakistana zaista povećava rizik od eskalacije, ali pruža priliku da se odmakne od toga. Dvije strane su sada izjednačene”, rekao je Majkl Kugelman, direktor za Južnu Aziju u Vilson centru, za BBC.

“Islamabad ima snažan interes da obnovi taktiku odvraćanja, posebno u situaciji kada je Iran u ofanzivi u širem regionu, odnosno kada samostalno izvodi udare i koristi posrednike za napad na rivale. Da se ​​Pakistan uzdržao, suočio se sa rizikom od novih iranskih udara“, dodao je on.

Kina, snažan saveznik obje nacije, pozvala je obe strane na uzdržanost i izbjegavanje eskalacije. Analitičari kažu da su iranski udari ove nedjelje takođe bili podstaknuti trenutnom turbulentnom dinamikom na Bliskom istoku.

Teheran je rekao da ne želi da se miješa u širi sukob, ali grupe koje podržava sve više napadaju Izrael i njegove saveznike u znak solidarnosti sa Palestincima.

Svijet

ŠTA NA SVE KAŽU LJEKARI? Smrtni slučajevi djece dovedeni u vezu sa vakcinama protiv korona virusa

Američka Administracija za hranu i lijekove (FDA) navela je u internom dopisu da je najmanje 10 djece vjerovatno umrlo zbog vakcinacije protiv virusa korona, navodeći kao mogući uzrok miokarditis, odnosno upalu srca, piše Njujork tajms.

Udopisu, koji je napisao glavni medicinski i naučni službenik FDA Vinaj Prasad, nisu otkriveni uzrast ili zdravstveno stanje djece, niti proizvođači vakcina koji su u to uključeni.

Prasad je, navodi Njujork tajms, opisao nalaz kao duboko otkriće i najavio planove za pooštravanje nadzora nad vakcinama, uključujući zahtjev za obavljanje nasumičnih studija za sve podgrupe.

U tekstu piše da nalazi novog pregleda FDA nisu objavljeni ni u jednom medicinskom časopisu, ta da će se komitet za vakcine Centra za kontrolu i prevenciju bolesti sastati sljedeće sedmice.

Ministar zdravlja Robert F. Kenedi Mlađi potpuno je promijenio politiku administracije SAD o vakcinama protiv virusa korona, ograničavajući pristup vakcinama na osobe starije od 65 godina, kao i na one sa osnovnim zdravstvenim problemima.

Kenedi je doveo u vezu vakcine sa autizmom i nastoji da preuredi politiku imunizacije na nacionalnom nivou.

Tokom Trampovog prvog mandata, kada se pandemija pojavila, i pod njegovim nasljednikom Džozefom Bajdenom, američki zdravstveni zvaničnici snažno su podržavali vakcine u borbi protiv virusa korona.

Nastavi čitati

Svijet

IGRA PRESTOLJA U KOPENHAGENU: Danska uvela “noćnu stražu“ zbog Trampovih poteza

Poslije Trampove prijetnje da bi SAD mogle preuzeti Grenland, Danska je formirala specijalnu „noćnu stražu” – tim koji budno prati sve što se u Vašingtonu dešava dok ostatak zemlje spava.

Prijetnja američkog predsjednika Donalda Trampa da bi mogao da preuzme teritoriju Grenlanda navela je Dansku da uvede posebne bezbjednosne mjere, kasno večernje obavještajne brifinge koji podsjećaju na čuvenu stražu iz “Igre prijestolja”.

Danska je u Ministarstvu spoljnih poslova formirala tzv. “noćnu stražu”, ne da bi se borila protiv Divljana i Bijelih hodača kao u seriji, već da bi tokom noći pratila izjave i kretanja Donalda Trampa dok je Kopenhagen u snu.

Ova dežurstva počinju svakog dana u 17 časova po lokalnom vremenu, a u 7 ujutru priprema se izvještaj koji se proslijeđuje Vladi Danske i relevantnim institucijama, prenosi list Politiken, a navodi Guardian.

Smatra se da je ova praksa uvedena nakon diplomatskog sukoba između Danske i SAD-a tokom proljeća, kada je Tramp najavio da bi želio da preuzme kontrolu nad Grenlandom.

Prema pisanju Politikena, “noćna straža” je samo jedan od načina na koje su se danska diplomatija i državna uprava morale prilagoditi uslovima pod drugom Trampovom administracijom.

Izvor blizak danskom Ministarstvu spoljnih poslova rekao je za Guardian da su situacija oko Grenlanda i vremenska razlika između Danske i SAD bili ključni razlozi za uvođenje ove mere.

Umjesto da se zaposleni u ministarstvu tokom noći hvataju za telefone kako bi pratili američke vesti, uveden je sistem kolektivnog nadzora kako bi svi ostali blagovremeno informisani o Trampovim potezima.

Jakob Karsbo, nekadašnji glavni analitičar danskog odbrambeno-obavještajnog sektora, ocijenio je da ova situacija pokazuje kako je, “kao što se oduvijek znalo”, ideja da su SAD najveći i najpouzdaniji saveznik Danske zapravo postala prošlost.

“Savezi se zasnivaju na zajedničkim vrijednostima i zajedničkom shvatanju prijetnji”, rekao je Karsbo.

Kako je dodao, Tramp ništa od toga ne vidi na isti način, “a rekao bih da ne deli ni stav većine Evropljana.”

Nastavi čitati

Svijet

PROBLEMI SA AERODROMIMA ŠIROM SVIJETA: Erbas tvrdi da je zračenje oštetilo sistem

Mnogobrojne avio-kompanije uključujući IziDŽet, Britiš ervejz, Er Lingus, Lufthansa, Amerikan erlajns, Delta i Viz er, pogođene su softevrskim problemom aviona serije A320 kompanije Erbas, dok određene kompanije poput kolumbijske Avianse privremeno obustavljaju prodaju karata zbog ažuriranja.

Portparol Erbasa je ranije za Skaj njuz rekao je da će neophodna softverska izmjena uticati na do 6.000 aviona.

Popravka uglavnom podrazumeva vraćanje softvera na prethodnu verziju, ali mora biti izvedena prije nego što avion ponovo preveze putnike, prenio je sinoć Skaj njuz.

Za većinu pogođenih aviona, ažuriranje traje dva-tri sata, dok će neki modeli zahtijevati i novu opremu, što će produžiti vrijeme nedostupnosti.

Problem se odnosi na modele A319, A320 i A321 koji su u upotrebi, dok avioni koji tek treba da budu isporučeni nisu pogođeni.

Britanska uprava civilnog vazduhoplovstva (CAA) upozorila je da je moguće odlaganje i otkazivanje letova, dok stručnjaci ističu da avio-saobraćaj ostaje na visokom nivou bezbjednosti, ali da putnici možda neće imati pravo na novčanu naknadu jer se smatra da je problem izvan kontrole avio-kompanija.

IziDŽet je saopštio da će putnike direktno obaveijstiti o promjenama u letovima i da će učiniti sve da minimalizuje uticaj.

Amerikan erlajns očekuje da će softverska promjena uticati na 340 aviona i da može doći do manjih kašnjenja, dok Viz er upozorava da bi neki letovi tokom vikenda mogli biti pogođeni, prenose agencije.

Indigo, indijska avio-kompanija sa više od 150 A320 u floti, najavila je da aktivno sprovodi neophodne softverske nadogradnje, dok Britiš ervejz i Er Lingus navode da je pogođen samo manji broj aviona i da se popravke izvode noću kako bi se izbjegli veći poremećaji.

Erbas je zatražio od Evropske agencije za bezbjednost avijacije (EASA) izdavanje direktive o vazduhoplovnoj podobnosti za pogođene avione.

Portparol Erbasa rekao je da će potrebna promjena softvera uticati na do 6.000 aviona.

Kompanija je saopštila da analiza nedavnog incidenta pokazuje da intenzivno solarno zračenje može oštetiti podatke ključne za funkcionisanje sistema za upravljanje letom.

Nastavi čitati

Aktuelno