„U Srbiji vlada veliko, ekstremno nezadovoljstvo, zato što se u Republici Srpskoj ne gradi ni onaj dio auto-puta koji kroz Srpsku odnosno BiH plaća Srbija“, rekao je diplomata i ekonomista Draško Aćimović

Aćimović dodaje da je to velika tragedija ovog sistema.

“To je pogotovo zato što znamo da je Srbija bila spremna, odnosno znamo da je predsjednik Srbije rekao da je spreman da čak izgradi i auto-put od Bijeljine do Tuzle. Zamislite sad da vam druga država predloži da vam izgradi jedan ekstremno važan auto-put od Bijeljine do Tuzle, a vidite da niko ne reaguje. Čudno je to stanje, a pogotovo to što se ne završava ni ovaj dio koji Srbija već finansira”, ocijenio je Aćimović.

Privatne visokoškolske ustanove u Bosni i Hercegovini prošle godine ostvarile su desetine miliona maraka prihoda i zaradile više od osam miliona KM.

Prema analizi CAPITAL-a najveći dio prihoda ostvarili su univerziteti u Sarajevu, Travniku i Banjaluci.

Privatni univerziteti u Federaciji BiH tokom 2025. godine prihodovali su ukupno 42,3 miliona KM, uz iskazanu dobit od 7,6 miliona KM.

Najveće prihode ostvario je Internacionalni univerzitet Sarajevo sa ukupno 15,1 milion KM prihoda i dobit  od tri miliona KM.

Nešto manje prihode imao je Internacionalni univerzitet Burch, sa ukupno 10,9 miliona KM prihoda i dobit od 1,3 miliona KM.

Iza njih je Univerzitet u Travniku, čiji su prošlogodišnji prihodi iznosili 8,4 miliona KM, a dobit 2,6 miliona KM.

Internacionalni univerzitet u Travniku ostvario je prihod od 3,7 miliona KM, dok im je dobit iznosila 374,6 hiljada KM.

Evropski univerzitet Kallos Tuzla ostvario je prihod od 1,8 miliona KM i dobit od 253,9 hiljada KM.

Sveučilište/Univerzitet Vitez ostvarilo je prihod od 1,8 miliona KM, dok je profit iznosio 10.900 KM.

Najmanji prihod ostvario je Univerzitet Hercegovina i to 657 hiljada KM, dok im profit iznosi 46 hiljada KM.

Političari angažovani na privatnim fakultetima 

Privatne univerzitete u BiH karakteriše veliki broj političara angažovanih na poslovima predavača i dekana, ali ni suvlasničko učešće nije rijetkost.

Tako je suvlasnik Internacionalnog univerziteta Brčko distrikt federalni zastupnik Demokratske fronte Mirza Čelik.

Član Upravnog odbora Agencije za razvoj visokog obrazovanja i osiguranje kvaliteta Nedeljko Stanković vlasnik je dva univerziteta u Tuzli i Brčko distriktu.

Zamjenik ministra spoljnih poslova BiH i međunarodni sekretar HDZ-a BiH Josip Brkić osnivač je Univerziteta Hercegovina.

Kada je u pitanju Republika Srpska prednjači Panevropski univerzitet Apeiron sa ostvarenim prihodom od 7,1 milion KM, te profitom od 229,7 hiljada KM.

U nastavnom kadru ovog univerziteta najupečatljivija imena su Siniše Karana u statusu redovnog profesora, te Steve Škrbića koji je zamjenik Agencije za visoko obrazovanje i razvoj kvaliteta BiH, a na Apeironu je angažovan u statusu docenta.

Škrbić nije samo angažovan na ovom univerzitetu, već i na univerzitetu člana Upravnog odbora Agencije za razvoj visokog obrazovanja i kontrole kvaliteta BiH Nedeljka Stankovića u Tuzli.

Kada je riječ o Univerzitetu Sinergija Bijeljina ostvarili su prihode od 1,8 miliona KM, a ukupni profit od 198,2 hiljade KM.

Slobomir Univerzitet Doboj prihodovao je 1,03 miliona KM, a profitirao 25 hiljada KM.

Univerzitet PIM iz Banjaluke lani je imao prihode od 1,2 miliona KM, a poslovali su u minusu od 178,3 hiljade KM. Student ovog univerziteta bio je i načelnik sarajevske opštine Stari Grad Irfan Čengić

Prihodi Univerziteta za poslovne studije u Banjaluci iznosili su 2,5 miliona KM, a profit 488,5 hiljada KM.

Visoka škola za uslužni biznis Sokolac ostvarila je prihod od 1,5 miliona KM, dok je ukupni profit u iznosu od 102,5 hiljade KM.

Najinteresantniji put ima Visoka škola Prometej iz Banjaluke, koja je promijenila pravnu formu pa ubuduće neće poslovati kao ustanova već kao društvo ograničene odgovornosti, odnosno firma.

Oni su u protekloj godini prihodovali 146,9 hiljada KM, dok su ostvarili gubitak u iznosu 20,9 hiljada KM.

U konačnici u Republici Srpskoj privatni univerziteti prihodovali su 15,3 miliona KM, dok je prikazana dobit 1,043 miliona KM.

Zbirno u dva entiteta, bez Brčko Distrikta privatni univerziteti su prihodovali preko 57 miliona KM.

Iako se privatni univerziteti formalno predstavljaju kao obrazovne ustanove, finansijski podaci pokazuju da je riječ o sektoru u kojem se obrću desetine miliona maraka godišnje. Posebno zabrinjava činjenica da su sa privatnim visokoškolskim ustanovama povezani političari, nosioci javnih funkcija i ljudi iz institucija koje bi trebale nadzirati kvalitet i zakonitost rada u visokom obrazovanju.

Takva mreža odnosa otvara ozbiljna pitanja sukoba interesa, naročito u situaciji kada isti pojedinci istovremeno učestvuju u kreiranju obrazovnih politika, radu regulatornih tijela i poslovanju privatnih univerziteta. Dodatnu sumnju izazivaju istrage, optužnice i javno iznesene informacije o neregularnostima u procesu studiranja i izdavanja diploma.

Natpis „Srpska kuća“ uklonjen je sa objekta bivše kockarnice u Brčkom po nalogu inspekcije zbog nelegalnog postavljanja. Riječ je o objektu koji je Vlada Republike Srpske kupila za skoro 36 miliona maraka. Iz Vlade Republike Srpske nema reakcije zbog skidanja table sa vladine zgrade u distriktu Brčko na kojoj je stajao natpis “SRPSKA KUĆA”.

Sa fasade hotela „Theatrum“ u Brčkom uklonjen je natpis „Srpska kuća“. Ovaj potez uslijedio je nakon reakcije Komunalnog inspektorata Brčko distrikta BiH. Prema zvaničnoj inspekcijskoj dokumentaciji, utvrđeno je da su reklamni natpisi postavljeni bez potrebnih dozvola.

Komunalni inspektorat Brčko distrikta BiH utvrdio je da su reklamni natpisi postavljeni bez potrebne urbanističke saglasnosti, odnosno bez rješenja o lokacijskim uslovima, čime su prekršene odredbe Zakona o komunalnim djelatnostima Brčko distrikta BiH.

U obrazloženju rješenja dalje se navodi da je inspekcija ranije upozorila nadležne da pribave potrebnu dokumentaciju za postavljene natpise. Povodom navedenog prekršaja, Inspektorat je donio rješenje kojim je Ugostiteljskom servisu Vlade Republike Srpske, kao odgovornom subjektu, naloženo uklanjanje spornih natpisa sa fasade objekta u roku od osam dana od prijema rješenja, uz pravnu pouku da eventualna žalba ne odlaže izvršenje.

Međutim, iz Ugostiteljskog servisa Vlade Republike Srpske obavijestili su inspekciju da nisu tražili urbanističku saglasnost, jer planiraju uklanjanje natpisa. Kontrolom obavljenom 12. maja utvrđeno je da natpisi nisu uklonjeni, nakon čega je doneseno novo rješenje kojim je naloženo njihovo skidanje sa fasade objekta.

Ovaj objekat od skoro 9 hiljada kvadrata prvobitno je građen kao regionalna kockarnica, ali nakon završetka radova nikada nije proradio. Sve dok ga, naprasno, nije uočila Vlada Republike Srpske i iskeširala 36 miliona maraka. U tu velelepnu i skupu zgradu useljene su tri institucije: Kancelarija Vlade Srpske u Brčkom, te lokalne ispostave Poreske uprave i Fonda PIO.

Predsjednik Vlade Savo Minić nije krio oduševljenje ovim objektom, a prije dva mjeseca najavio je i održavanje sjednica Vlade u Brčkom – ali,to se do danas nije dogodilo.

„Kada sam otišao tamo, ja sam bio impresioniran, vjerujte. Bez obzira, evo sad možemo mi da kalkulišemo oko cijene, ja to sve razumijem. Ali, kad sam ušao unutra, kad sam vidio kapacitete – evo najavljujem sa ovog mjesta da će Vlada u ovom sastavu veoma brzo imati upravo tu i sjednicu u Brčkom distriktu“, izjavio je u martu ove godine predsjednik Vlade Republike Srpske Savo Minić.

(BN)