BiH bi mogla biti jedna od evropskih zemalja koja je rizikovala da bude izložena špijunaži dozvoljavajući NATO stručnjacima, prije svega američkim i britanskim timovima za sajber zaštitu, da nadgledaju i pristupaju osjetljivim mrežama i povjerljivim podacima.

Na ovu mogućnost ukazuju sagovornici “Glasa Srpske” iz obavještajnih krugova, navodeći da bi trebalo ozbiljno shvatiti nedavna upozorenja generala Ejmerika Bonmezona, šefa francuske komande za sajber odbranu objavljena u listu “Mond”. Bonmezon je istakao da pojačane aktivnosti američkih timova za sajber zaštitu na evropskim mrežama zbog sprečavanja ruskog malignog uticaja i širenja dezinformacija “postaju sve agresivnije” te da je sve više američkih specijalizovanih timova koji se šalju da pomognu zemljama ranjivim na ruske sajber napade.

Francuski list je u tekstu objavljenom prije nekoliko dana prenio svjedočenje ovog generala, koje je održano iza zatvorenih vrata u parlamentarnom Odboru za odbranu. Prema pisanju “Monda”, Bonmezon je tom prilikom upozorio da se saveznici Vašingtona izlažu mogućoj špijunaži, jer dopuštaju američkim sajber stručnjacima da pristupaju povjerljivim podacima. List dalje navodi da kada neka država stranoj sili, čak i savezničkoj, dozvoljava pristup ovim najosjetljivijim resursima, to predstavlja otvorena vrata za operacije prikupljanja obavještajnih podataka, dakle za špijunažu što je, kako je navedeno u ovom tekstu, posebno problematično u zemljama istočne Evrope.

Inače, prema Američkoj sajber komandi, partnerska država može zatražiti da njeni timovi organizuju takozvane napredne operacije lova na mreži zemlje domaćina. Prema podacima objavljenim na sajtu ove organizacije, ova komanda je do avgusta 2022. godine izvela 35 takvih operacija u 18 zemalja, uključujući Estoniju, Litvaniju, Crnu Goru, Sjevernu Makedoniju i Ukrajinu.

Iako na ovom spisku nema BiH, sagovornici “Glasa” navode kako mjesecima unazad u zemlji postoji jedna omanja grupa britanskih vojnih stručnjaka koja je poslata pod izgovorom da “podrže misiju NATO saveza, stabilnost i bezbjednost, ali i pomognu BiH da se što bolje suprotstavi zloćudnom ruskom uticaju”.

Tadašnji britanski premijer Boris Džonson, tada je poručio kako bi dolazak ovih vojnih stručnjaka trebalo da ojača odbranu BiH od sajber napada koji, kako je naveo, mogu naštetiti ljudima unutar i van BiH.

– Britanija će blisko sarađivati s državnim institucijama kako bi ih opremila alatima za identifikaciju i ublažavanje efekata laži i dezinformacija – rekao je tada britanski premijer, dodajući da je do ovog slanja britanskih vojnika došlo nakon zahtjeva NATO štaba u Sarajevu.

On je dodao da se ne smije dozvoliti da “zapadni Balkan postane još jedno igralište za Putinove pogubne namjere”.

– Ovi vojni stručnjaci su mjesecima prisutni u BiH. Znamo da su Britanci najbliži saradnici Amerike, ali i da su ovi balkanski prostori prepušteni Londonu kao zona uticaja. Da li prisluškuju i špijuniraju? Pa vjerovatno. Koga? Valjda one političare koji nisu na fonu britanske spoljne politike. Doduše i ubijeđen sam da to nije u mjeri u kojoj se sprovodi u nekim drugim zemljama. Mislim da im je Srbija daleko interesantnija – istakao je izvor “Glasa Srpske”.

Moćna mašinerija

Francuski general Ejmerik Bonmezon je tokom svjedočenja, prema pisanju lista “Mond”, upozorio i da američki timovi u upadima “idu prilično daleko” i da ne bi trebalo zaboraviti da, iako štite, služe i spoljnoj politici svoje zemlje.

– Rizik je utoliko veći što američki instrumenti kontrole spadaju među najefikasnije, ali i najnametljivije u zapadnom bloku – istakao je general, a prenio ovaj uticajni francuski list.