U namjernom zalijetanju automobila u grupu ljudi kod Hanovera povrijeđeno je više osoba. Policija je zapucala i spriječila teže posljedice, a napadači su u bjekstvu.

BMW je namjerno uletio u grupu ljudi u Nojštatu na Ribenbergeu (Neustadt am Rübenberge), usljed čega je četvoro do petoro njih zadobilo povrede u rasponu od lakših do teških, rekao je portparol. Policijska patrola, koja je u blizini vršila rutinsku kontrolu saobraćaja, intervenisala je i spriječila teže posljedice. Policajci su tokom incidenta pucali na vozilo, naveo je portparol.

Prve informacije ukazuju na to da su se učesnici događaja međusobno poznavali. Osobe koje su bile u BMW-u su pobjegle i još uvijek su u bjekstvu, dodao je portparol.

Demokrate u Kongresu SAD objavile su izvještaj u kom bivša Mis Švajcarske Beatris Keul optužuje Donalda Trampa za silovanje u hotelu Plaza 1993. godine.

Keul je i ranije, u oktobru 2024. godine, tvrdila da ju je Tramp tokom istog incidenta neželjeno dodirivao, ali je tada navela da napad nije otišao dalje.

U razgovorima sa zaposlenima u demokratskom odboru, ona je sada iznijela tvrdnju da ju je Tramp silovao, navodeći da joj je pocijepao haljinu i nanio povrede, kao i da joj je nakon toga prijetio da će morati da ćuti.

Prema njenom iskazu, Keul je Trampa upoznala kada je imala 24 godine, na konferenciji za novinare povodom takmičenja u izboru za nagradu u hotelu Plaza, koji je tada bio u njegovom vlasništvu.

Navela je da joj je Tramp obećao pomoć u dobijanju vize i upisu na Univerzitet u Njujorku, a da joj je nakon njihovog razgovora prišao osuđeni seksualni prestupnik Džefri Epstajn i pozvao je na zabavu u Trampovu rezidenciju Mar-a-Lago.

Bijela kuća je odbacila optužbe, nazivajući ih pokušajem demokrata da skrenu pažnju sa dostignuća Trampove administracije.

Tramp je ranije negirao nepravilnosti povezane sa Epstajnom i tvrdio da je prekinuo prijateljstvo s njim mnogo prije nego što su se pojavile sumnje u vezi sa njegovim kriminalnim aktivnostima.

Izvještaj demokrata sadrži i iskaze još četiri žene koje su Trampa optužile za silovanje ili seksualni napad. U njemu se navodi i da su Tramp, Epstajn i drugi navodno koristili takmičenje u hotelu Plaza za pronalaženje ranjivih mladih žena i djevojaka.

Članica odbora Džejmi Raskin je rekla da je pet žena direktno optužilo Trampa za silovanje ili seksualni napad u Epstajnovom društvu ili prisustvu, dok su druge navele da su Epstin ili njegova saradnica Gilejn Maksvel pokušali da ih predaju Trampu.

Raskin je takođe optužio Ministarstvo pravde SAD da prikriva zločine kako bi zaštitilo predsjednika. Bijela kuća je odbacila navode iz izvještaja.

Građani Izraela danas izlaze na parlamentarne izbore koji bi mogli da odluče političku budućnost zemlje, dok istraživanja javnog mnjenja ukazuju na tijesnu trku između aktuelnog premijera Benjamina Netanjahua i bivšeg načelnika Generalštaba Gadija Ajzenkota.

Istraživanja javnog mnjenja objavljena u petak ukazuju na gotovo izjednačenu trku između aktuelnog premijera Benjamina Netanjahua i bivšeg načelnika Generalštaba Gadija Ajzenkota.

Međutim, prema projekcijama, nijedan od njihovih političkih blokova neće osvojiti 61 poslaničko mjesto, koliko je potrebno za formiranje parlamentarne većine. To znači da bi nakon izbora mogli da uslijede višenedjeljni, pa čak i višemjesečni pregovori o formiranju nove vlade, piše BBC.

Ko se bori za vlast u Izraelu?

Izraelski proporcionalni izborni sistem podrazumijeva formiranje koalicionih vlada, a politički savezi često mogu da dovedu do neočekivanih ishoda. Ovogodišnji izbori posebno su neizvesni, dok su pojedine stranke već postavile jasne uslove za eventualnu saradnju.

Ajzenkot, koji predvodi novoformiranu stranku Jašar, glavna je figura takozvanog “bloka za promjene”, koji okuplja političke partije različitih ideoloških opredeljenja, ali sa zajedničkim ciljem da smjene Netanjahua.

Među liderima tog bloka nalaze se bivši premijer Naftali Benet i Avigdor Liberman, obojica desničarski političari sa čvrstim stavovima o bezbjednosti, kao i Jair Golan, bivši general koji pripada lijevom političkom spektru.

Za Netanjahua, koji je prvi put postao premijer 1996. godine, ostanak na vlasti zavisiće od nastavka saradnje sa krajnje desničarskim i ultraortodoksnim strankama koje čine njegovu sadašnju vladajuću koaliciju, najdesniju u istoriji Izraela.

Na izborima učestvuju i dva bloka arapskih stranaka. Oko petine stanovništva Izraela čine Arapi, od kojih se mnogi izjašnjavaju kao palestinski građani Izraela.

Njihove stranke teoretski bi mogle da imaju odlučujuću ulogu u formiranju nove vlade, ali su gotovo sve vodeće jevrejske stranke isključile mogućnost saradnje sa njima.

Kada se očekuju prvi rezultati?

Izraelske televizije objaviće izlazne ankete u utorak u 22 časa po lokalnom vremenu, odnosno u 21 čas po srednjoevropskom vremenu.

One će dati prve naznake izbornog ishoda, ali mogu značajno da odstupaju od konačnih rezultata.

Širom zemlje građani će pratiti pristizanje rezultata, dok će se Netanjahuov Likud okupiti u Jerusalimu, a Ajzenkotova stranka Jašar, osnovana tek prošle godine, u Tel Avivu.

Bezbijednost i napad Hamasa u centru izborne kampanje

Izbornom kampanjom dominiralo je pitanje nacionalne bezbijednosti, a opozicija je oštro kritikovala Netanjahua zbog bezbjednosnih propusta koji su prethodili napadima Hamasa na Izrael 7. oktobra.

U tim napadima ubijeno je gotovo 1.200 ljudi, dok je 251 osoba odvedena u Pojas Gaze kao talac.

Opozicione stranke zahtevaju formiranje nezavisne komisije koja bi istražila okolnosti napada, čemu se Netanjahu dugo protivio, tvrdeći da bi takva komisija bila pristrasna prema njemu.

Protivnici aktuelnog premijera upozoravaju i na ono što smatraju ugrožavanjem demokratskih institucija. Netanjahu se suočava sa suđenjem po optužbama za korupciju, koje negira, dok istovremeno nastavlja da zagovara kontroverzne reforme pravosuđa.

Upravo su planirane promjene pravosudnog sistema izazvale masovne proteste u Izraelu prije napada 7. oktobra.

Uprkos kritikama, Netanjahu je tokom kampanje ponovo nastojao da se predstavi kao “gospodin Bezbjednost”, ističući strateške uspehe Izraela u ratovima širom Bliskog istoka i bliske odnose sa američkim predsjednikom Donaldom Trampom.

Na njegovim predizbornim plakatima pojavljuje se i fotografija na kojoj je zajedno sa Trampom.

Navodi o mogućem napadu na Iran pred izbore

Izraelski Kanal 12 objavio je u nedelju da je Netanjahu pokušao da pokrene vojnu akciju neposredno pred izbore, koja bi mogla da izazove sukob sa Iranom, ali da se tome usprotivio načelnik Generalštaba Ejal Zamir.

Dan kasnije, CNN je objavio da je Netanjahu pokušao da ubijedi Trampa da odobri nove napade na Iran, ali da američki predsjednik nije dao zeleno svetlo.

Netanjahu je demantovao oba izvještaja.

Pažnju javnosti privukao je i kada je u završnici kampanje objavio fotografiju generisanu vještačkom inteligencijom, na kojoj je prikazan nuklearni napad na Tel Aviv. Tom prilikom upozorio je da je on jedini lider koji može da zaštiti Izrael “ako Iranci nabave nuklearno oružje”.

Ajzenkot je takvo ponašanje nazvao “histeričnim”.

Vojna obaveza izazvala podjele u društvu

Jedno od ključnih pitanja tokom kampanje bilo je i služenje vojnog roka.

Netanjahuova vlada nije sprovela odluku Vrhovnog suda prema kojoj ultraortodoksni Jevreji koji se redovno školuju u verskim ustanovama takođe treba da budu obuhvaćeni vojnom obavezom.

Ovo pitanje izazvalo je duboke podjele u izraelskom društvu, posebno zbog činjenice da su hiljade drugih građana mobilisane tokom prethodnih ratova.

Netanjahu je trenutno u koaliciji sa dvije ultraortodoksne stranke koje su podržavale proteste protiv obaveznog služenja vojske.

Kakvi su stavovi kandidata o Gazi i Palestincima?

Ajzenkot ima uglavnom sličan stav kao Netanjahu kada je reč o Pojasu Gaze.

Obećao je da će u roku od 18 mjeseci okončati vladavinu Hamasa na toj teritoriji, bilo kroz mirovni plan predvođen Sjedinjenim Američkim Državama ili, ukoliko bude neophodno, vojnim sredstvima.

Izrael je nastavio gotovo svakodnevne napade na Pojas Gaze od postizanja primirja prošle godine, navodeći da su mete pripadnici Hamasa.

Ajzenkot uglavnom podržava izraelska naselja na okupiranoj Zapadnoj obali, koja su prema međunarodnom pravu nezakonita, ali se zalaže za oštrije mjere protiv ekstremističkih jevrejskih doseljenika.

Prema podacima Ujedinjenih nacija, napadi ekstremističkih doseljenika dostigli su rekordne nivoe.

Ajzenkot je govorio i o stvaranju uslova za palestinsku “autonomiju ili državu sa ograničenim nadležnostima”, uz zadržavanje izraelske kontrole nad bezbjednošću.

Rješenje o dvije države, koje podrazumeva stvaranje nezavisne palestinske države koja bi živela u miru sa Izraelom, gotovo je nestalo iz glavnih tokova izraelske politike.

Da li Izraelu prijeti nova politička blokada?

Iako se spekuliše da bi arapske stranke mogle neformalno da podrže manjinsku vladu predvođenu Ajzenkotom, Avigdor Liberman, jedan od mogućih koalicionih partnera, isključio je učešće u takvom aranžmanu.

Zbog jasno postavljenih političkih uslova, formiranje nove vlade moglo bi da bude izuzetno komplikovano.

Stotine hiljada izraelskih vojnika i rezervista takođe će glasati, ali prebrojavanje velikog dela njihovih glasova neće početi prije srijede.

To bi moglo naknadno da utiče na rezultate desničarskih stranaka, za koje se smatra da uživaju značajnu podršku među pripadnicima vojske.

Iako se izbori uglavnom predstavljaju kao duel Ajzenkota i Netanjahua, postoji mogućnost da premijer postane i neki treći politički lider, ukoliko njegova stranka uslovi podršku budućoj koaliciji dobijanjem premijerske funkcije.

Najnepovoljniji scenario za mnoge bio bi politički zastoj u kojem nijedan blok ne bi mogao da obezbijedi većinu, niti da formira manjinsku vladu.

U tom slučaju bili bi raspisani novi izbori, a Netanjahu bi ostao na funkciji vršioca dužnosti premijera.

Izrael je između 2019. i 2022. godine održao čak pet parlamentarnih izbora, jer političke stranke nisu uspjevale da postignu dogovor o formiranju stabilne vlade.