Connect with us

Svijet

REGAN GA NAZVAO “LUDIM PSOM”, narod slavio kad su saznali da je mrtav: 13 godina od SMRTI GADAFIJA

Na današnji dan 2011. godine u Sirtu je ubijen bivši libijski vođa Muamer el Gadafi, a snage Prelaznog nacionalnog savjeta su preuzele kontrolu nad gradom.

Gadafi je ubijen nakon što su snage novih libijskih vlasti preuzele mediteransku luke Sirt, njegov rodni grad i posljednje velikog uporište njegovih snaga. Ubijen je osam mjeseci od početka sukoba i skoro dva mjeseca nakon što je NTC preuzeo vlast u zemlji.

Fotografija krvavog Gadafija napravljena mobilnim telefonom je uskoro obišla svijet. Njegovo tijelo je prebačeno u Misratu.

Libijci širom zemlje su vijest o smrti šezdesetgodišnjeg bivšeg vođe, koji je vladao od vojnog puča 1969. godine do početka revolucije u februaru ove godine, proslavili pjesmom, plesom i pucanjem iz vatrenog oružja na ulicama Tripolija, Bengazija i drugih gradova

U poslijepodnevnim satima je saopšteno da je ubijen i njegov sin Motasim dok je drugi sin Saif u bjekstvu.

Jedan zvaničnik prelaznog vijeća je rekao da je Gadafi bio ranjen u obje noge dok se pokušao probiti iz Sirta.

Gadafi je 42 godine bio na čelu naftom bogate, ali rijetko naseljene Libije. Muamer Gadafi – državnik s najdužim mandatom u arapskom svijetu – konačno je sišao s vlasti nakon šestomjesečne pobune.

Gadafi se predstavljao kao “bratski lider” i “vođa revolucije,” koji se očinski brinuo za šest miliona stanovnika Libije. Međutim, nekoliko sati nakon što su pobunjenici ušli u Tripoli, hiljade Libijaca cijepalo je režimske postere, gazilo po slikama Gadafija i čak pucalo u njih u izlivu bijesa protiv čovjeka čija je vladavina često bila brutalna.

Gadafi je povremeno održavao veze s ostatkom svijeta. Godinama je bio izolovan zbog bombardovanja Pan Am-ovog aviona nad Lokerbijem u Škotskoj, u kome je poginulo 270 ljudi. Nakon godina negiranja, Libija je priznala odgovornost za taj čin i pristala da plati do 10 miliona dolara odštete članovima porodica nastradalih. Gadafi je takođe objavio da će demontirati svo libijsko oružje za masovno uništenje. Zbog tih poteza postepeno su obnovljeni odnosi s međunarodnom zajednicom.

U februaru, samo nekoliko sedmica nakon što su ulični protesti doveli do pada vlada u Tunisu i Egiptu, počeo je ustanak protiv Gadafija na istoku Libije.

Nekoliko dana kasnije, Gadafi se obratio svom narodu putem televizije, zavjetujući se da će progoniti demonstrante “palač po palač, sobu po sobu, kuću po kuću, sokak po sokak.”

Govor je razbjesnio građane i podstakao ih na oružanu pobunu. Od tada je ismijavan u pjesmama i skečevima širom arapskog svijeta.

Početak vladavine
Gadafi je došao na vlast 1969. kao dvadesetsedmogodišnjak nakon što je poveo državni udar protiv kralja Idrisa, u kojem nije bilo žrtava. Decenijama je svoju naftom bogatu zemlju držao pod strogom kontrolom, suzbijajući disidente.

Rođen je 1942. u obalnom području Sirte. Roditelji su mu bili nomadi. Napustio je studij geografije na Univerzitetu u Bengaziju i priključio se armiji.

Nakon dolaska na vlast, uveo je panarapsku, antiimperijalističku filozofiju pomiješanu s aspektima islama. Dok je dopuštao da mala preduzeća budu u privatnom vlasništvu, sve velike firme bile su državne.

Divio se egipatskom vođi Gamalu Abdel Naseru i njegovoj arapskoj socijalističkoj i nacionalističkoj ideologiji.

Bezuspješno je pokušao da ujedini Libiju, Egipat i Siriju u federaciju. Sličan pokušaj da spoji Libiju i Tunis završio je svađom.

Vješanja i masakri
Godine 1977. promijenio je ime države u Velika Socijalistička Narodna Libijska Arapska Džamahirija i omogućio građanima da iznose svoja mišljenja na narodnim kongresima.

Kritičari su njegovu vladavinu opisivali kao vojnu diktaturu, optužujući ga da guši građansko društvo i nemilosrdno gazi protivnike. Prema izvještajima organizacije Human Rights Watch, stotine ljudi je tokom njegove vladavine bilo zatvoreno zbog političkih prestupa, a nekima je izrečena i smrtna kazna.

“Nakon što je došao na vlast, Gadafi je postepeno pribjegavao sili i brutalnosti”, izjavio je za Al Džaziru iz Londona Mohamed Abdala, zamjenik generalnog sekretara Nacionalnog fronta za spas Libije.

“Tokom 70-ih, javno je vješao studente koji su protestovali i zahtijevali prava u Bengaziju, Tripoliju i mnogim drugim gradovima. Takođe je koristio silu protiv članova opozicije u inostranstvu tokom 1980-ih, i to u Londonu i širom Evrope i Bliskog istoka.”

“Prilikom najbrutalnijeg masakra koji smo vidjeli, naredio je da se ubije 1.200 nenaoružanih zatvorenika u zatvoru Abu Salim. Likvidirani su za manje od tri sata”.

“Kralj svih kraljeva”
Gadafi je odigrao ključnu ulogu u organizaciji arapske opozicije mirovnim pregovorima između Egipta i Izraela u Camp Davidu 1978. godine.

Nakon što su ga brojne arapske države izopštile, djelimično zbog njegovih stavova prema izraelsko-palestinskom sukobu, Gadafi je preusmjerio svoju međunarodnu politiku s arapskog svijeta na Afriku.

Njegova vizija Sjedinjenih Afričkih Država urodila je plodom. Osnovana je Afrička unija, a na sastanku afričkih kraljeva 2008. godine, Gadafi je proglašen “kraljem svih kraljeva” tog kontinenta.

Gadafi je u centar pažnje dospio 2009. godine, kada je al-Megrahi pušten iz zatvora zbog lošeg zdravstvenog stanja. U Libiji su ga Gadafi i mnogi građani dočekali kao heroja, što su osudile Sjedinjene Američke Države i Velika Britanija.

Govor od sat i po u UN
U septembru 2009, Gadafi je prvi put posjetio SAD radi obraćanja Generalnoj skupštini Ujedinjenih nacija.

Njegov planirani govor od petnaest minuta zapravo je trajao više od sat i po. Poderao je kopiju povelje UN-a, optužio Vijeće sigurnosti da je terorističko tijelo slično al-Kaidi i zahtijevao da bivši kolonizatori Africi plate 7,7 hiljada milijardi dolara odštete.

U avgustu 2010, Gadafijev poziv stotinama mladih Italijanki da pređu na islam zasjenio je njegovu dvodnevnu posjetu toj zemlji, koja je trebala ojačati veze Tripolija i Rima.

Related Topics:

Svijet

Policija u Njemačkoj zaplijenila robota, SEKSUALNO NAPAO DJEVOJČICU

Njemačka policija pokrenula je istragu nakon što je robot, kojim su upravljala dvojica mladića, navodno seksualno uznemiravao šesnaestogodišnju djevojčicu u Kelnu.

Incident se dogodio u nedjelju, 11. oktobra, kasno uveče, ispred restorana brze hrane u ovom gradu na zapadu Njemačke.

Prema saopštenju policije, robot visok oko 120 centimetara prišao je djevojčici s leđa, dodirivao je po zadnjici i izvodio seksualno sugestivne pokrete.

Djevojčica se u tom trenutku nalazila u društvu dvije prijateljice, stare 17 i 18 godina.

Mladići snimali incident i prenosili ga uživo
Kako prenosi CNN, policija sumnja da su robotom upravljali njegov šesnaestogodišnji vlasnik i njegov devetnaestogodišnji prijatelj.

Njih dvojica su, prema navodima istražilaca, snimali događaj i prenosili ga uživo na društvenim mrežama.

Policija je ubrzo stigla na mjesto događaja i pronašla osumnjičene mladiće.

Robot je zatečen u prtljažniku automobila, nakon čega je zaplijenjen kao dokaz.

Oduzeti su i mobilni telefoni osumnjičenih.

Da li je robot bio programiran za napad?
Istražioci sada pokušavaju da utvrde da li su pokreti robota bili unaprijed programirani ili su njime mladići neposredno upravljali tokom incidenta.

Na internetu se pojavio i video-snimak robota koji nosi bijeli prsluk, zlatni lanac i sunčane naočare.

Na snimku se vidi kako prilazi ženama na ulici i izvodi seksualno sugestivne pokrete.

Policija istražuje okolnosti incidenta i eventualnu krivičnu odgovornost osoba koje su upravljale uređajem.

Slučaj je otvorio pitanje odgovornosti za postupke robota kojima upravljaju ljudi, posebno kada se takvi uređaji koriste za uznemiravanje drugih osoba.

Nastavi čitati

Svijet

Više od 1.600 požara u Amazoniji za dvije sedmice: VLASTI POKRENULE ISTRAGU

U brazilskom dijelu Amazonije bukti veliki broj požara, čiji su intenzitet pojačali klimatske promjene, fenomen El Ninjo i ljudska aktivnost, ukazuju naučnici i zvaničnici.

U državi Amazonas registrovano je 1.679 požara u prve dvije nedjelje oktobra, što je 253 odsto više nego u istom periodu prošle godine, podaci su brazilskog sistema za nadzor Amazonije.

Dim je izazvao probleme sa disanjem stanovništva, a u najmanje 36 opština proglašeno je vanredno stanje.

Zbog lošeg kvaliteta vazduha u Manausu su otkazani događaji na otvorenom, dok su javne škole danas zatvorene, prenosi Rojters.

Brazilske vlasti sumnjaju da su mnogi požari namjerno izazvani radi krčenja šuma i pripreme zemljišta za poljoprivredu i stočarstvo.

Brazilsko Ministarstvo životne sredine najavilo je istragu nakon što su iz aviona uočeni požari unutar zaštićenih šumskih područja.

Savezne vlasti i civilna zaštita poslali su u Amazonas avione i vatrogasne ekipe kako bi pomogli u gašenju požara.

Nastavi čitati

Svijet

NJEMAČKA POKRAJINA OKRENULA LEĐA POLITICI BERLINA: Usvojena rezolucija za ukidanje sankcija Rusiji i kraj pomoći Ukrajini

Landtag njemačke pokrajine Saksonija-Anhalt usvojio je rezoluciju kojom se traži hitno ukidanje ekonomskih sankcija Rusiji i prekid njemačke vojne i finansijske pomoći Ukrajini koja prelazi okvire humanitarne pomoći. Za prijedlog su glasale poslaničke grupe Alternative za Njemačku (AfD) i Saveza Sahre Wagenknecht (BSW), koje u novom parlamentu imaju 44 od ukupno 83 mandata.

Rezolucija je usvojena 14. oktobra na vanrednoj sjednici pokrajinskog parlamenta u Magdeburgu, pod nazivom „Mirovni pregovori umjesto proširenja rata u Ukrajini“. Njome se od pokrajinske vlade traži da putem Bundesrata pokrene inicijativu za promjenu njemačke politike prema ratu u Ukrajini.

Dokument traži prekid isporuka oružja Ukrajini, obustavu finansijske pomoći koja prelazi humanitarnu podršku i ukidanje ekonomskih sankcija protiv Rusije. AfD i BSW istovremeno zagovaraju diplomatsko rješenje i uspostavljanje dugoročnog mirovnog i bezbjednosnog poretka.

AfD i BSW zajedno protiv politike Berlina

Zahtjev je posebno značajan zbog činjenice da su ga zajedno progurale dvije politički veoma različite stranke – krajnje desni AfD i ljevičarski populistički BSW koji predvodi Sahra Wagenknecht.

Njihova zajednička tačka u ovom slučaju jeste protivljenje nastavku vojne podrške Ukrajini i politici sankcija prema Moskvi.

Šef poslaničke grupe AfD-a u Saksoniji-Anhaltu Ulrich Siegmund predstavio je rezoluciju kao prvu takvu „mirovnu inicijativu“ iz jednog njemačkog pokrajinskog parlamenta. On tvrdi da dosadašnja politika nije donijela mir, već je dodatno opteretila njemačku privredu i javne finansije.

AfD insistira da se novac njemačkih poreskih obveznika više usmjerava na domaće probleme, umjesto na vojnu podršku Ukrajini. Siegmund, koji namjerava da se kandiduje za premijera pokrajine, pokušava ovaj zahtjev pretvoriti i u jednu od glavnih političkih tema pred izbor za pokrajinsku vlast.

BSW takođe insistira na pregovorima sa Moskvom i tvrdi da Njemačka treba da se udalji od politike koja, prema njihovom tumačenju, doprinosi produžavanju rata.

„Ovo nije nadležnost pokrajine“

Rezolucija, međutim, ne znači da će Njemačka automatski ukinuti sankcije Rusiji niti prestati da šalje pomoć Ukrajini.

Za to su nadležni savezni organi Njemačke i, u velikoj mjeri, institucije Evropske unije. Pokrajinski parlament nema ovlašćenje da samostalno mijenja njemačku spoljnu politiku.

Upravo je to bila jedna od ključnih kritika koje su tokom rasprave uputile ostale stranke.

Vršilac dužnosti premijera Saksonije-Anhalta Sven Schulze iz CDU-a ocijenio je da pokrajina nema nadležnost nad spoljnom politikom. Poslanici CDU-a, SPD-a, Zelenih i Ljevice glasali su protiv prijedloga.

Njemački javni servis Tagesschau takođe ističe da odluka pokrajinskog parlamenta nema direktnu moć da promijeni njemačku politiku prema Rusiji. Njena važnost prije svega je politička – ona pokazuje da u jednom dijelu Njemačke postoji dovoljno jaka podrška za radikalan zaokret u odnosu prema ratu u Ukrajini.

Nova politička kombinacija koja izaziva pažnju

Još važnija od same rezolucije mogla bi biti činjenica da su AfD i BSW pokazali da mogu zajedno djelovati kada pronađu zajedničku temu.

U novom parlamentu Saksonije-Anhalta dvije stranke imaju ukupno 44 od 83 mandata, što im omogućava da samostalno proguraju prijedloge kada nastupaju zajedno. Upravo je njihova zajednička većina omogućila usvajanje rezolucije.

To ne znači da su AfD i BSW formirali koaliciju. Međutim, glasanje pokazuje da se tradicionalna politička podjela u Njemačkoj mijenja kada su u pitanju rat u Ukrajini, sankcije Rusiji i odnosi sa Moskvom.

Za AfD je to prilika da dodatno pojača pritisak na savezne vlasti u Berlinu. Za BSW, koji je politički izgradio značajan dio svog identiteta upravo na protivljenju vojnoj podršci Ukrajini, riječ je o ispunjavanju jednog od predizbornih obećanja.

Šta rezolucija zapravo može promijeniti?

Direktno – vrlo malo.

Politički – potencijalno mnogo više.

Saksonija-Anhalt ne može sama ukinuti evropske sankcije niti narediti Berlinu da prekine isporuku oružja Ukrajini. Ali pokrajinska vlada može, u okviru svojih mogućnosti, pokrenuti inicijativu u Bundesratu i poslati političku poruku saveznoj vladi.

Upravo to i jeste cilj AfD-a i BSW-a.

Njemačka je do sada bila jedan od ključnih evropskih vojnih i finansijskih pomagača Ukrajine, dok je kancelar Friedrich Merz ponavljao da će Berlin nastaviti da podržava Kijev. Usvajanje ovakve rezolucije zato predstavlja prije svega politički udar na dosadašnji konsenzus u Njemačkoj, a ne neposrednu promjenu državne politike.

Istovremeno, pokazuje se da pitanje Ukrajine sve više postaje unutrašnjopolitička tema Njemačke.

Dok vlasti u Berlinu insistiraju na nastavku podrške Kijevu, dio njemačkog biračkog tijela sve glasnije traži upravo suprotno – prekid isporuka oružja, ukidanje sankcija Moskvi i povratak pregovorima.

A ono što je do juče izgledalo kao stav političke margine sada je, barem u jednom pokrajinskom parlamentu, dobilo većinu.

Nastavi čitati

Aktuelno