Connect with us

Svijet

MASOVNI PROTESTI ZAHVATILI FRANCUSKU, VIŠE OD 5.000 UHAPŠENIH: Blokirano 1.200 škola, ima teško povrijeđenih

Protesti zbog loših uslova u školama, prenatrpanih učionica i nedostatka nastavnika zahvatili su više od 1.200 srednjih škola širom Francuske, dok je policija uhapsila više od 5.000 ljudi.

Protesti srednjoškolaca koji su počeli u siromašnijim predgrađima Pariza, proširili su se širom Francuske, a desetine hiljada učenika i njihovih pristalica izašle su na ulice zbog lošeg stanja škola, prenatrpanih učionica i nedostatka nastavnika.

Učenici iz siromašnijih naselja tvrde da su upravo njihove škole najteže pogođene problemima u obrazovnom sistemu.

Sedamnaestogodišnja Maisa iz predgrađa Pariza, koja želi da postane profesorka engleskog jezika, pridružila se protestima ispred škole “Lycée Le Corbusier” u Obervilijeu, sjeverno od Pariza.

“Prošle godine sam polagala ispit iz francuskog jezika u srednjoj školi, a da nisam imala profesora francuskog, a nastavnici imaju ogroman uticaj”, rekla je Maisa.

“Ovo nisu uslovi za školovanje.”

Više od 5.000 uhapšenih
Protesti su tokom ove nedjelje zahvatili više od 1.200 srednjih škola, a policija je u pojedinim slučajevima koristila suzavac i gumene metke.

Uhapšeno je više od 5.000 ljudi, dok su pojedini demonstranti teško povrijeđeni. Zabilježene su povrede očiju, polomljeni zubi i povrede glave.

Francuski ministar unutrašnjih poslova Loran Nunez opisao je situaciju kao “klimu neprihvatljivog nasilja” i pozvao na uspostavljanje reda, prenio je Rojters.

Petnaestogodišnja Amelia pridružila se protestu ispred škole noseći transparent na kojem je pisalo: “Naša adresa ne bi trebalo da određuje našu budućnost.”

Kako je rekla, izašla je na protest zahtijevajući ista prava kakva imaju učenici u drugim dijelovima Francuske.

“Obrazovne vlasti ne ulažu dovoljno u predgrađa. To je klasistički i rasistički”, rekla je ona.

Politikolog sa Univerziteta Pariz 8 Ulysse Rabate ocenio je da protesti pokazuju kako marginalizovana gradska naselja u Francuskoj imaju sve veći uticaj na nacionalnu politiku.

“Kada dođe do urušavanja javnih službi i javnog obrazovanja, oni koji to osjećaju najviše i najteže jesu oni na dnu”, rekao je.

Protesti postali političko pitanje
Demonstracije i blokade širom zemlje počele su prošle nedjelje, a protesti su postali značajno političko pitanje u trenutku kada je francuska vlada u četvrtak predstavila niz nepopularnih smanjenja potrošnje u budžetu za 2027. godinu.

Budžet za obrazovanje trebalo bi da bude povećan za 1,7 odsto, na 65,53 milijarde evra, ne računajući penzije nastavnika. To povećanje je, međutim, manje od stope inflacije.

Ministarstvo obrazovanja nije odmah odgovorilo na zahtjev za komentar, dok je ministar obrazovanja Eduar Žefre izjavio da obrazovanje ostaje prioritet i da je povećanje budžeta ispod stope inflacije posljedica pada broja stanovnika.

Protesti su počeli u pariskim predgrađima, gdje je nivo siromaštva visok, a potom su se proširili na sam Pariz i druge francuske gradove, među kojima su Marsej, Strazbur, Tur i Lil.

Nema nastavnika, medicinskih sestara ni socijalnih radnika
U školi “Lycée Le Corbusier” od početka školske godine otkazivani su časovi matematike, društvenih nauka, engleskog jezika i fizičkog vaspitanja zbog nedostatka nastavnika, navela je Karima Kara Ali, izabrana predstavnica roditelja.

U departmanu Sen Sen Deni dve trećine srednjih škola učestvovalo je u protestima u četvrtak, saopštio je sindikat CGT.

Učenici, nastavnici i roditelji u četiri grada žalili su se na nehigijenske uslove u školama i hronični nedostatak zaposlenih, uključujući medicinske sestre i socijalne radnike.

Louise Paternoster, predstavnica obrazovnog ogranka CGT-a u Sen Sen Deniju, rekla je da taj departman ne dobija dovoljno sredstava u odnosu na broj učenika i njihove obrazovne potrebe.

Prema istraživanju sindikata, dvije trećine škola u tom departmanu imaju nepopunjena nastavnička mjesta.

“Naši učenici gube vrijeme predviđeno za nastavu. Neke škole nemaju vodu za piće. Nismo ravnopravni sa drugim departmanima”, rekla je ona.

Za nedostatak zaposlenih okrivila je ukidanje 3.256 nastavničkih radnih mjesta širom Francuske tokom 2026. godine.

U Pantenu, na sjeveroistočnom obodu Pariza, nastavnica Dilan Roche pridružila se svojim učenicima na protestu kako bi podržala njihove zahtjeve i, kako je navela, zaštitila ih od policije.

“Ono što su oni napisali na transparentima, mi smo napisali u pismu lokalnim obrazovnim vlastima: prenatrpane učionice, nema medicinskih sestara, nema socijalnih radnika, što predstavlja problem za učenike koji imaju poteškoće u učenju, a mnogi od njih žive u teškim materijalnim uslovima”, rekla je Roche.

Najveći pokret ove vrste još od devedesetih
Francuska se po izdvajanjima za obrazovanje nalazi približno u sredini zemalja OECD-a, ali se prosječna potrošnja po učeniku srednje škole tokom poslednje decenije gotovo nije promijenila.

Prema podacima Ministarstva obrazovanja, ona je 2024. iznosila 11.660 evra po učeniku, dok je 2010. godine iznosila 11.910 evra.

Poslednji protestni pokret srednjoškolaca ovih razmera, kojim je zahtijevano veće finansiranje obrazovanja, dogodio se tokom devedesetih godina.

Do njega je došlo nakon što je francuska vlada značajno proširila pristup maturi, odnosno završnom ispitu koji učenicima najčešće omogućava nastavak školovanja na univerzitetu, ali školama nije obezbijedila dovoljno dodatnih sredstava, objasnila je profesorka Clemence Cardon-Quint sa Univerziteta Paul Valéry, koja istražuje finansiranje obrazovanja.

Tadašnji protestni pokret uspio je da izbori povećanje finansiranja, ali je potrošnja po učeniku kasnije stagnirala uprkos sve većim zahtevima koji se postavljaju pred škole.

Cardon-Quint navodi da su učenici i nastavnici tokom godina dobili i dodatne obaveze, uključujući snalaženje u sistemu “Parcoursup”, uvedenom 2018. godine za upis na univerzitete, koji dio učenika i nastavnika kritikuje kao netransparentan i diskriminatoran.

“U periodu budžetskih ograničenja mnogo je teže smanjiti nejednakosti”, zaključila je Cardon-Quint.

Related Topics:

Svijet

Napadač sa leta “Flajdubai” u svojoj zemlji dobio otkaz zbog ekstremizma: NA MREŽAMA VELIČAO AL KAIDU

Hamam el Hamami, omanski pilot, napao je kapetana aviona Flajdubai sa namerom da izazove katastrofu tokom leta za Tel Aviv.

Američki mediji objavili su identitet muškarca koji je na letu kompanije “Flajdubai” za Tel Aviv nožem napao kapetana i pokušao da sruši avion pun izraelskih putnika.

Riječ je o omanskom pilotu Hamamu el Hamamiju, koji je tokom saslušanja priznao namjeru da letjelicu sruši na teritoriju Izraela. El Hamami je državljanin Omana, rođen u Ujedinjenim Arapskim Emiratima, gdje je i proveo dio života.

Uprkos tome što mu je ranije uskraćena dozvola za letenje zbog posjedovanja ekstremističkog materijala, uspio je da ostane u avio-industriji. Samo nekoliko sati posle napada, na njegovom LinkedIn profilu automatski su objavljeni snimci izraelskih aviona kompanije “El Al” i fotografije jednog od nekadašnjih vođa Al Kaide.

Krvavi obračun i prinudno slijetanje
Napad se odigrao tokom leta ka Tel Avivu, kada je El Hamami sjekirom nasrnuo na kapetana u namjeri da preuzme komande nad Boingom 737 MAX i sruši ga. Nakon teškog fizičkog sukoba u vazduhu, avion je vanredno preusmjeren i bezbjedno spušten u Saudijsku Arabiju, gdje su lokalne vlasti odmah uhapsile napadača.

Izraelski premijer Benjamin Netanjahu naveo je da dosadašnji podaci ukazuju na to da je osumnjičeni prošao kroz proces islamističke radikalizacije, dok su se u istragu i ispitivanje uključile službe Izraela, UAE i Saudijske Arabije.

Suspendovan u Omanu, ali leteo ka Tel Avivu
Izvori za Volstrit džurnal navode da je El Hamami prvobitno bio suspendovan u Omanu zbog sumnje u radikalizaciju. Ipak, on je bez prepreka nastavio da radi kao kopilot na liniji Dubai–Tel Aviv. Izraelski mediji, pozivajući se na Kanal 12, prenose da su istražitelji potvrdili njegovu povezanost sa ideologijom Al Kaide.

El Hamami je 2023. godine diplomirao menadžment u vazduhoplovstvu na engleskom Univerzitetu Bakingemšir Novi putem nastave na daljinu. Sedam godina radio je za “Oman Er”, ali je 2024. sklonjen sa letačkih dužnosti zbog ekstremističkih sadržaja. Nakon prelaska na administrativne poslove i napuštanja te firme početkom 2025, kratko je radio za “Rojal Er Marok”, da bi prije osam mjeseci postao član posade kompanije “Flajdubai”.

Poruke na mrežama i veličanje terorizma
Oko devet sati poslije incidenta, na njegovom profilu na mreži LinkedIn izašle su unaprijed zakazane objave. Prva je sadržala snimke iz kokpita nastale u oktobru 2023. godine na kojima je fokusirao izraelske avione, uz prateće fotografije nekadašnjeg vođe Al Kaide Ajmana el Zavahirija i teroriste Humama el Balavija.

Druga objava prikazivala je sliku vjerskih svetilišta generisanu veštačkom inteligencijom uz pjesmu neprikladnog sadržaja. Analiza oko 3.000 njegovih ranijih objava na mreži X otkrila je i izražene ekstremne stavove.

Međunarodna istraga i bezbjednosni propusti
Napad je pokrenuo veliku provjeru u avio- sektoru. Izraelske bezbjednosne službe i Ministarstvo saobraćaja ispituju kako je radikalizovani pilot uopšte dobio dozvolu da upravlja avionom na ovoj ruti, dok vlasti UAE proveravaju da li je djelovao samostalno ili je dio šire terorističke mreže.

Nastavi čitati

Svijet

“STJENICA EKSPRES” PARALISAO ŽELJEZNICU: U Engleskoj otkazani vozovi, vagoni potpuno zapečaćeni

Polasci više vozova na linijama na jugu Engleske otkazani su zbog najezde stjenica koje su pronađene u kabinama mašinovođa i unutar putničkih vagona, saopštili su zvaničnici željezničke kompanije i sindikata.

Kako piše list “Telegraf”, saobraćaj je obustavljen, a vagoni su zapečaćeni jer su mašinovođe odbile da uđu u kabine u kojima su primijetili insekte.

Epidemija stjenica je primijećena na željezničkoj stanici u blizini Hejstingsa, u Istočnom Saseksu, koja opslužuje linije između Londona i Kenta, a stjenice su uočene i na brzim vozovima kompanije “Jugoistočna Engleska”, što je izazivalo strah od širenja štetočina.

Prema internim porukama, mašinovođe su pronašle stjenice u svojim kabinama i uočile kako im puze po prtljagu, nakon čega su juče otkazani polasci na najmanje tri linije.

Prethodno je jedan voz u utorak, 28. septembra, koga su već nazvali “stjenica ekspres”, saobraćao nekoliko puta između stanica u Londonu i Kentu sa dva vagona koja su bila zaključana i van upotrebe jer je mašinovođa vidio insekte na tom dijelu voza.

Neimenovani portparol sindikata željezničke, pomorske i transportne industrije rekao je da sindikat tijesno sarađuje sa kompanijom kako bi se riješila veoma teška situacija.

Do sada su prijavljena četiri voza sa stjenicama.

Nastavi čitati

Svijet

KRISTA PREŽIVJELA SOPSTVENO POGUBLJENJE, SVJEDOCI JE ČULI KAKO PLAČE I JECA: Isplivali novi detalji o njenom stanju

Krista Pajk (50) ostala je bez svijesti i završila na aparatima nakon neuspjelog pogubljenja u Tenesiju, a njeni advokati tvrde da su joj vene popucale dok je pentobarbital prodirao u tkivo.

Krista Pajk (50), osuđena za ubistvo, nalazi se u kritičnom stanju, bez svijesti i priključena na aparate za održavanje života nakon neuspelog pokušaja pogubljenja smrtonosnom injekcijom u američkoj saveznoj državi Tenesi, saopštili su u petak njeni advokati, iznoseći prve detalje o povredama koje je pretrpjela.

Bolničko osoblje pokušava da joj spase život i ukloni pentobarbital iz njenog organizma, naveli su advokati u hitnom sudskom podnesku kojim traže da se Odseku za izvršenje kazni Tenesija naloži da sačuva dokaze povezane sa neuspjelim pogubljenjem u srijedu uveče.

Pajk je ostala u kritičnom stanju, intubirana i priključena na mehaničku ventilaciju, nakon što su joj u zatvoru Riverbend Maximum Security Institution u Nešvilu intravenozno date dvije doze pentobarbitala.

“Vene su popucale”

Neuspješni pokušaji uspostavljanja intravenskih linija ostavili su obe njene ruke otečene, sa opekotinama i plikovima, navodi se u sudskom podnesku.

Prema tvrdnjama njenih advokata, povrede su najvjerovatnije nastale kada je pentobarbital, veoma alkalna i kaustična supstanca, dospio u tkivo ispod kože umjesto u krvotok.

Advokati su optužili zvaničnike zatvorskog sistema da nisu ozbiljno shvatili ranija upozorenja ljekara da će zbog postojećih zdravstvenih problema Pajk biti posebno teško postaviti intravenske linije. Kao probleme naveli su male vene i trombocitozu, poremećaj koji karakteriše povećan broj trombocita u krvi.

“Ni u jednom trenutku nijedan član tima za pogubljenje nije shvatio da intravenske linije nisu pravilno postavljene ili da su vene popucale i da je pentobarbital, u cjelini ili delimično, ulazio u tijelo gospođe Pajk”, naveli su njeni advokati u podnesku sudu u Tenesiju.

Prema istom dokumentu, svjedoci pokušaja pogubljenja mogli su da čuju Pajk kako “plače, jeca i glasno diše tokom čitavog postupka”.

Podnesak advokata pružio je do sada najdetaljniju sliku medicinskih posljedica neuspjelog pogubljenja, za koje je guverner Tenesija Bil Li rekao da je sprovedeno u skladu sa utvrđenim državnim protokolom.

Bio je to drugi neuspjeli pokušaj pogubljenja u ovoj američkoj saveznoj državi tokom godine, zbog čega je Li obustavio sva dalja izvršenja smrtnih kazni do kraja 2026. godine. Naložio je i nezavisnu istragu kako bi se utvrdilo šta je pošlo po zlu.

Ko je Krista Pajk?

Pajk je prije tri decenije osuđena za ubistvo prvog stepena zbog uloge u mučenju i ubistvu 19-godišnje koleginice iz stručne škole Kolin Slemer na kampusu Univerziteta Tenesi u Noksvilu 1995. godine. Pajk je u trenutku zločina imala 18 godina.

Trebalo je da postane prva žena pogubljena u Tenesiju poslije više od dva vijeka, kao i jedina osoba u modernoj eri smrtne kazne u SAD koja bi u toj saveznoj državi bila pogubljena zbog zločina počinjenog dok je bila tinejdžerka.

Njen tadašnji 17-godišnji dečko takođe je osuđen za ubistvo nakon što mu je suđeno kao odrasloj osobi, ali je dobio doživotnu zatvorsku kaznu uz mogućnost uslovnog otpusta.

Treća osoba, školski kolega koji je u vrijeme zločina imao 18 godina i čuvao stražu za njih dvoje, kasnije je svjedočio u korist tužilaštva i dobio uslovnu kaznu.

Guverner Li je ranije ove nedjelje odbio zahtjev za pomilovanje kojim se tražilo da smrtna kazna Pajk bude preinačena u doživotni zatvor bez mogućnosti uslovnog otpusta.

U zahtjevu za pomilovanje tražena je blaža kazna, između ostalog, zbog njenog djetinjstva obilježenog teškim zanemarivanjem i s*ksualnim zlostavljanjem, uključujući dva silovanja, kao i neliječenih psihičkih problema.

U zahtjevu je takođe navedeno da je njena majka tokom trudnoće mnogo konzumirala alkohol, što je, prema tvrdnjama odbrane, doprinijelo poremećajima u razvoju mozga zbog kojih je Pajk imala poteškoća sa kontrolom impulsa.

Vrhovni sud SAD je u srijedu ukinuo odluku o odlaganju pogubljenja donijetu svega nekoliko sati ranije pred saveznim apelacionim sudom. Odlaganje je trebalo da omogući dodatno razmatranje tvrdnje Pajk da trauma koju je pretrpjela u djetinjstvu nije na odgovarajući način uzeta u obzir prilikom izricanja kazne, prenio je Rojters.

Advokati Pajk sada od suda traže da naredi čuvanje svih dokaza za koje tvrde da bi mogli da pokažu da su zatvorski službenici prekršili njena ustavna prava time što su je podvrgli okrutnom i neuobičajenom kažnjavanju.

Nastavi čitati

Aktuelno