Inicijativa za tužbu je krenula iz Australije iz Udruženja “Srpske žrtve bosanskog građanskog rata”. Odziv logoraša za podnošenje tužbe protiv BiH je odličan, kaže za “Novosti” Đorđo Šuvajlo, sekretar tog Udruženja i logoraš koji je proveo u tom logoru čak 1.335 dana.

– Sud BiH doneo je presudu 10. juna 2021. godine šestorici Bošnjaka na ukupno 42 godine zatvora, zbog ilegalnog zatvaranja, svirepog mučenja i ubistava Srba u koncentracionom logoru “Silos”. Kako rok za naplatu odšete proizašle zbog ilegalnog zatvaranja ističe 10. juna 2024, mi smo pokrenuli akciju podizanja tužbe. Intezivno tragamo za advokatom koji će zastupati nas tužioce. Momentalno smo u pregovorima sa advokatom iz glavnog grada Republike Srpske i nadamo se da ćemo uspeti u navedenom. Naša tužba će ići prema državi BiH i njenom federalnom delu. Potencijalni tužioci, među kojima je i nas više od 100, koji imamo više od 1.000 dana ilegalnog zadržavanja. Odlučni smo da idemo do kraja – poručio je Đorđo.

Kroz zidine logora “Silos” prošlo 636 srpskih logoraša, a ovaj spisak nije konačan i još ga, kako kaže, dopunjuju.

– Srbi su ukupno odležali oko 500 godina robije u “Silosu”, a među njima je i Dragiša Varagić sa 1.355 dana. Logor je posle ukupno 1.357 dana raspušten na Svetoga Savu 1996, dva meseca od potisivanja Dejtonskog mirovnog sporazuma – ističe Đorđo.

O golgoti koju su prošli u logoru “Silos” teško je govorti, jer svaki dan je bio kao posljednji u životu.

– Srbi su tučeni i mučeni. Najmasovnija tuča je bila na Spasovdan 4. juna 1992, kada su pripadnici “Zulfikar” jedinice, uz odobrenje muslimanskih vlasti i organizatora Envera Dupovca, ušli u ćelije i izvršili masovno prebijanje, gdje su Srbi ostajali bez zuba i rebara. Taj period od 1992. do 1993. godine karakteriše nesnosna patnja izazvana uskraćivanjem i najminimalnijih količina hrane. Jeli smo na jedan dan oko 50 grama crnog hljeba od neprosijanog brašna uz limitiranu količinu vode. Nismo se ni umivali, ni kupali. Početkom 1993, muslimanske vlasti su nas slale na prve linije fronta. Siloski logoraši su kopali tunele prema srpskim položajima, prinudno su radili na izgradnji vojnih i civilnih objekata. Tri zime su sjekli i cijepali ogrijevno drvo koje je otpremano u Sarajevo – priseća se Đorđo.

Nastanili se u Australiji i SAD

Nakon zatvaranja logora, većina logoraša je uz pomoć “plaćenih viza” od strane arapskog svijeta napustila BiH i nastanila se u prekookeanskim zemljama Australije u SAD.

– U Australiju se naselilo negdje oko 130 logoraša i njihovih porodica. Danas nas ima oko 90. U Sidneju smo osnovali i registrovali logoraško udruženje, i prihvatamo i sve druge žrtve bosanskog građanskog rata – poručio je Đorđo.